ÖZET: Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin ihalenin ikinci kısmının iptaline yönelik itirazını değerlendirirken, 4734 sayılı Kanun’un 56. maddesinin birinci fıkrasına atıfta bulunmuştur. Bu madde, ihalenin iptaline ilişkin kararların yalnızca şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınabileceğini belirtmektedir. Başvuru sahibinin, iptal kararına itirazen şikayet başvurusunu, iptal kararının kendisine tebliğinden sonra 5 gün içinde yapmadığı tespit edilmiştir.

Kurul, başvuru sahibinin şikayet başvurusunun ardından, iptal kararına karşı süresi içinde itirazen şikayet başvurusunda bulunmadığını ve bu nedenle başvurunun süre yönünden reddedilmesi gerektiğini vurgulamıştır. İtirazen şikayet başvurusunun, hukuka uygun bir şekilde süresinde yapılmadığı için geçersiz sayıldığı sonucuna varılmıştır. Bu durum, ihale süreçlerinde zamanında başvuru yapmanın önemini ortaya koymaktadır.

Karar no 2014/UY.IV-3652
Karar tarihi 05.11.2014
Toplantı No 2014/074
Gündem No 66

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Kazım ÖZKAN

Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Boztepe Mühendislik İnşaat İş Sağlığı ve Güvenliği San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Cevizlidere Mah. 1242. Cadde No:5/2 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Hava Lojistik Komutanlığı,

06790 Etimesgut/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/103006İhale Kayıt Numaralı “İki Kısımlı 094 Gm No Lu İş Makineleri ve Yangın Ekip Şefliği Binası Onarımı ve 073 Gm No Lu Karargah Kuvvet Santrali (Motorhane) Zemin Onarımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Hava Lojistik Komutanlığı tarafından 18.09.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “İki Kısımlı 094 Gm No Lu İş Makineleri ve Yangın Ekip Şefliği Binası Onarımı ve 073 Gm No Lu Karargah Kuvvet Santrali (Motorhane) Zemin Onarımı” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 31.10.2014 tarih ve 36783 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/3198 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Şikâyet dilekçesi ve ön inceleme raporu incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle, ihalenin 1’inci kısmının firmalarının üzerinde kaldığı, 2’nci kısmının ise ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olmadığından iptal edildiğinin firmalarına bildirildiği, iki kısım birlikte değerlendirilmiş olsa idi toplam teklif tutarının toplam yaklaşık maliyetten düşük olduğu için işin tamamının firmaları üzerinde bırakılması gerekeceği ve devletin fırsatçı konumuna düşmeyeceği gibi söz konusu işin ise zaman kaybı olmadan yapılmış olacağı, firmalarının büyük iş için küçük bedel, küçük iş için büyük bedel yazıldığı, firmalarının teklifinin toplam bedel üzerinden değerlendirilmesi gerektiği, 2’nci kısım için verilen teklif yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesi ile iptal edilirken 1’inci kısım için verilen teklif ise yaklaşık maliyetin ancak %15,5’ine tekabül ettiği halde yine de kabul edilerek 1’inci kısmın firmaları üzerinde bırakıldığı, yaklaşık maliyeti 65.000,00 TL olan 2. kısım için sehven 10.000 TL verilen tekliflerinin uygun görüldüğü, bu durumun hakkaniyete uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin birinci kısmına yönelik iddialara ilişkin olarak;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler, hakkında başvuruda bulunabilir” hükmü bulunmaktadır.

İsteklilerin ihaleye teklif sunmaktaki nihai amacını, ihalenin kendileri üzerinde bırakılmasının sağlanması hususu teşkil etmektedir. 4734 sayılı Kanun’un 30’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında da, verilen tekliflerin, zeyilname düzenlenmesi hali hariç, herhangi bir sebeple geri alınamayacağı ve değiştirilemeyeceği belirtilmiştir. Bu çerçevede; idareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gereken bir hakkının olması veya hukuka aykırı bir şekilde zarara uğrama durumunun söz konusu olması gerekmektedir.

İhalenin 1’inci kısmının başvuru sahibi istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin söz konusu teklif fiyatını sehven verdiği, büyük iş için küçük, küçük iş için büyük tutarda teklif verdiği, tekliflerinin uygun görüldüğü, bu durumun hakkaniyete uygun olmadığını iddia ettiği, Kamu İhale Kurulu’nun yerleşik kararlarında ihale üzerinde bırakılan isteklinin kendi teklifini geçersiz bırakacak işlemler hususunda başvuru ehliyeti bulunmadığına karar verildiği, bu çerçevede isteklinin söz konusu hususa ilişkin olarak başvuru ehliyetinin bulunmadığı, ilgilinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği ve ihalenin söz konusu kısmının istekli üzerinde bırakıldığı, şikâyetçinin ihaleye teklif vermek suretiyle elde etmek istediği menfaate kavuştuğu, dolayısıyla başvuru ehliyetini haiz olmadığı anlaşıldığından, başvurunun anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca ehliyet yönünden reddedilmesi gerekmektedir.

Ayrıca başvuru dilekçesine idarece şikayet üzerine verilen cevabın eklenmediği tespit edilen diğer bir husustur.

Bu itibarla, ihalenin 1’inci kısmına ilişkin söz konusu başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet ve şekil yönünden reddi gerekmektedir.

Başvuruya konu ihalenin ikinci kısmının iptaline yönelik iddialara ilişkin olarak;

4734 sayılı Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinin birinci fıkrasında “…İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikâyet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendinde“Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurusu” başlıklı 8’inci maddesinde ise “(1)İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya on günlük süre içinde idare tarafından bir karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.

(2) İhalenin iptali kararlarından sadece aşağıda belirtilenler itirazen şikayete konu edilebilir:

a) Şikayet başvurusu üzerine idare tarafından şikayet dilekçesinin kayıtlara alındığı tarih veya sonrasında herhangi bir nedenle idare tarafından alınan iptal kararları.

b) İtirazen şikayet üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verildikten sonra idare tarafından alınan iptal kararları.

(3) Herhangi bir şikayet veya itirazen şikayet başvurusu olmaksızın idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulamayacağından, bu kararlar ancak idari yargı mercilerinde dava konusu edilebilir.” şeklinde açıklamalar yapılmıştır.

İdarece 04.11.2014 tarihinde gönderilen bilgi ve belgelerden, 18.09.2014 tarihinde yapılan ihalenin iptali işleminden önce idareye şikâyet başvurusu olduğu anlaşılmıştır.

İhalenin “2’nci kısmına teklif edilen bedelin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesi ile ihalenin 2’nci kısmının iptal edildiği, ihale iptal kararının başvuru sahibine 09.10.2014 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine 10.10.2014 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulundukları, idarece şikâyet başvurusuna verilen cevabın başvuru sahibine 22.10.2014 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine 31.10.2014 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile ihalenin 2’nci kısmının iptaline ilişkin itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

Şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine alınan iptal kararlarına karşı süresi içinde doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması gerekmekte olup, başvuru sahibinin şikâyete konu işlemin farkına varıldığı tarihten (09.10.2014) itibaren 5 (beş) gün içerisinde olmak üzere en geç 14.10.2014 tarihinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra 31.10.2014 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, ihalenin 2’nci kısmının iptaline ilişkin söz konusu başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,


Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi