|
ÖZET: Üniversitede, hukuk müşaviri dahil beş kadrolu avukat bulunmasına rağmen, dışarıdan avukatlık hizmeti alındığı tespit edilmiştir. 2014 yılından bu yana, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Rektörlüğü ile bir avukat arasında yapılan sözleşme ile avukatlık hizmeti sağlanmakta ve bu hizmetin maliyeti döner sermaye bütçesinden karşılanmaktadır. Ancak, alınan vekalet ücretlerinin emanet hesaba aktarılması gerekirken, doğrudan avukata ödendiği görülmüştür.
Serbest avukatlardan hizmet alımına ilişkin yönetmelikte, idarelerin kendi hukuk birimlerinden hizmet alamadığı veya özel uzmanlık gerektiren durumlarda dışarıdan avukatlık hizmeti alabileceği belirtilmiştir. Ancak, mevcut durumda üniversitede yeterli sayıda kadrolu avukat bulunmasına rağmen, dışarıdan hizmet alınması mevzuata aykırıdır. Kamu idaresinin, sözleşmeli avukat çalıştırma gerekçesi olarak iş yükünün fazla olduğunu belirtmesi, mevzuat hükümlerini karşılamamaktadır. Sonuç olarak, üniversitede mevcut kadrolu avukatların, hukuk hizmetlerini yürütmesi gerektiği ve dışarıdan avukatlık hizmeti alımının yalnızca belirli koşullarda mümkün olduğu değerlendirilmektedir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından da önem taşımaktadır. |
BULGU: Kadrolu Avukat Bulunmasına Rağmen Dışarıdan Avukatlık Hizmeti Alımı Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversitede hukuk müşaviri dâhil kadrolu beş adet avukat çalışmaktayken aynı zamanda genel vekaletname verilmek ve gideri döner sermaye bütçesinden ödenmek suretiyle avukatlık hizmeti alındığı görülmüştür.
17.01.2012 tarihli ve 28531 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Avukatlardan Hizmet Satın Alınmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Avukatlık hizmeti satın alınacak haller” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasında; İdarelerin, muhakemat hizmetlerini kendi hukuk birimlerinden, bakanlıklarından veya bağlı kuruluşlarından ve Maliye Bakanlığından temin edemediği ya da hizmetin özel uzmanlık gerektirdiği ilgili bakan onayı ile belirlendiği hallerde, serbest avukatlardan hizmet satın alabileceği belirtilmiştir.
Söz konusu maddenin ikinci fıkrasında ise; hizmet alımının konusu bir veya birden fazla dava ve icra işinin takip ve sonuçlandırılması olabileceği gibi belirli bir yerdeki dava ve icra takiplerinin belirli bir süreyle sınırlı olarak görülmesi şeklinde de olabileceği hüküm altına alınmıştır.
659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin; “Davalardaki temsilin niteliği ve vekalet ücretine hükmedilmesi ve dağıtımı” başlıklı 14’üncü maddesinde, tahkim usulüne tabi olanlar dahil adli ve idari davalar ile icra dairelerinde idarelerin vekili sıfatıyla hukuk birimi amirleri, muhakemat müdürleri, hukuk müşavirleri ve avukatlar tarafından yapılan takip ve duruşmalar için, bu davaların idareler lehine neticelenmesi halinde, bunlar tarafından temsil ve takip edilen dava ve işlerde ilgili mevzuata göre hükmedilmesi gereken tutar üzerinden idareler lehine vekalet ücreti takdir edileceği ve idareler lehine karara bağlanan ve tahsil olunan bu vekalet ücretlerinin, hukuk biriminin bağlı olduğu idarenin merkez teşkilatında bir emanet hesabında toplanarak idare hukuk biriminde fiilen görev yapan personele mevzuat hükümleri dahilinde ödeneceği hüküm altına alınmıştır.
Denetimlerde, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Rektörlüğü ile kurum dışından bir avukat ile sözleşme yapılmak suretiyle 2014 yılından beri avukatlık hizmeti alındığı, sözleşme kapsamında belirlenen sabit ücretin döner sermaye işletmesi bütçesinden ödendiği ve İdare lehine karara bağlanan ve tahsil olunan vekalet ücretlerinin ise emanet hesaba aktarılmak yerine avukata ödendiği görülmüştür.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre idareler sadece kendi hukuk birimlerinde avukatlarının bulunmadığı veya ilgili avukatlık hizmetinin özel uzmanlık gerektirdiği konularda serbest avukatlardan hizmet satın alabilecekler ve bu hizmet de belli davalar ya da belli yerdeki davaların belli süreyle takibiyle sınırlı olacaktır.
Kamu idaresi cevabında sözleşmeli avukat çalıştırma sebepleri iş yükünün fazla olması olarak açıklanmakla birlikte ileri sürülen hususlar bulgumuzda yer verilen mevzuat hükümlerini karşılamamaktadır
Bu itibarla, Üniversitede hukuk müşaviri dahil beş kadrolu avukat bulunmakta iken genel avukatlık hizmetinin serbest bir avukattan 2014 yılından beri düzenli olarak sözleşme karşılığında alınmasının yukarıda bahsi geçen mevzuat hükümlerine uygun olmadığı ve hukuk hizmetlerinin kadrolu avukatlar vasıtasıyla gördürülmesi gerektiği değerlendirilmektedir.