|
ÖZET: Kafeterya ve restoranların mütemmimlerinin emlak vergisi matrahına dahil edilmediği, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. Büyükşehir İlçe Belediyesi sınırları içinde bulunan bu işletmelere ait, otomatik kapatma sistemi ile kapatılan bahçelerin bina vergisi matrahına eklenmediği ve bu durumun gelir kaybına yol açtığı tespit edilmiştir. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun ilgili maddeleri, Türkiye sınırları içerisindeki binaların vergilendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Kanunun “Bina tabiri” başlıklı maddesi, sabit inşaatların tümünü kapsarken, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nda da bina mütemmimlerinin bina ile birlikte değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Bu bağlamda, kafeterya ve restoranların ticari amaçla kullanılan bahçelerinin, bina ile birlikte mütemmim olarak kabul edilmesi ve emlak vergisine tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır. Denetim sonuçlarına göre, bu işletmelerin otomatik kapatma sistemiyle kapatılan bahçeleri, emlak vergisi matrahına dahil edilmemiş ve bu nedenle eksik vergi tahakkuk ettirilmiştir. Kamu İdaresi, bu bulgulara ilişkin mevzuat hükümlerine uygun işlem yapılacağını belirtmiş olup, ilçe sınırları içindeki kafe ve restoranların emlak vergisi matrahına mütemmimlerin de dahil edilerek gerekli tarhiyat işlemlerinin gerçekleştirilmesi gerektiği ifade edilmiştir. |
BULGU: Kafeterya ve Restoranların Mütemmimlerinin Emlak Vergisi Matrahına Dahil Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi sınırları içerisinde bulunan kafeterya ve restoranların mütemmimi niteliğinde bulunan ve otomatik kapatma sistemi ile üstleri kapatılan bahçelerinin bina vergisi matrahına dahil edilmediği, bu suretle de gelir kaybına sebebiyet verildiği görülmüştür.
1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun “Mevzu” başlıklı 1’inci maddesinde, Türkiye sınırları içinde bulunan binaların bu kanun hükümlerine göre bina vergisine tabi olacağı hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun’un “Bina tabiri” başlıklı 2’nci maddesinde bina tabirinin, yapıldığı madde ne olursa olsun, gerek karada gerek su üzerindeki sabit inşaatın hepsini kapsadığı ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nda belirtilen bina mütemmimlerinin bina ile birlikte nazara alınacağı hükme bağlanmıştır.
213 sayılı Kanun’un “Mütemmimat” başlıklı 305’inci maddesinde ise her nerede olursa olsun, ticaret ve sanata tahsis edilmiş olan ve bunlarla birlikte aynı işte kullanılan arazinin irat takdirinde binaya tabi olduğu ve kullanış tarzı itibariyle bina ile birlik teşkil eden avlu, bahçe ve sair arazinin binanın mütemmimi olarak kabul edilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Yukarıdaki hükümler birlikte değerlendirildiğinde, kafeterya ve restoranların ticarete tahsis edilmiş olan ve otomatik kapatma sistemi kullanılmak suretiyle bina ile birlik teşkil eden bahçelerinin binanın mütemmimi olarak değerlendirilmesi ve bina vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
Binalara ilişkin emlak vergisi bildirimlerinin incelenmesi sonucunda; restoran ve kafeteryaların, otomatik kapatma sistemi kullanılarak kapatılan ve ticari kullanıma ihdas edilen bahçelerinin bina vergisi matrahına dahil edilmediği ve söz konusu binalardan olması gerekenden eksik tutarda emlak vergisi tahakkuk ettirildiği tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup bulguda yer verilen mevzuat hükümlerine göre işlem tesis edileceği belirtilmiştir.
Kamu İdaresinin, ilçe sınırları içerisinde yer alan kafe ve restoranların emlak vergisi matrahına, bu yerlere ait mütemmimleri de dahil ederek tarhiyat işlemlerini yapması gerekmektedir.