|
ÖZET: Kamu İdareleri Payları Hesabının kullanılmaması, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri için önemli bir bulgu olarak ortaya çıkmıştır. Yapılan incelemeler sonucunda, Ahiler Kalkınma Ajansına aktarılması gereken katılım paylarının, 363 numaralı Kamu İdareleri Payları Hesabında izlenmeden doğrudan 630-Giderler Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. 5449 sayılı Kalkınma Ajanslarının Hizmetlerine İlişkin Kanun’un ilgili maddeleri, bu payların bütçe gelirleri arasında yer alması gerektiğini vurgulamaktadır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri de, bu hesapların izlenmesi ve aktarılması gereken tutarların doğru bir şekilde kaydedilmesi gerektiğini belirtmektedir. Denetim sonucunda, 2024 yılında Ahiler Kalkınma Ajansına yapılan pay aktarımının, 363-Kamu İdareleri Payları Hesabına kaydedilmeden gider olarak gösterildiği anlaşılmıştır. İlgili idare, bu bulguya dair bir açıklama yaparak, gelecekte aktarılacak payların 363-Kamu İdareleri Payları Hesabında izleneceğini taahhüt etmiştir. Sonuç olarak, kamu idarelerinin, ilgili payların doğru bir şekilde izlenmesi için 363-Kamu İdareleri Payları Hesabını etkin bir biçimde kullanmaları gerekmektedir. Bu durum, bütçe yönetiminin şeffaflığı ve hesap verebilirliği açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Kamu İdareleri Payları Hesabının Kullanılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdare tarafından, Ahiler Kalkınma Ajansına aktarılması gereken katılım paylarının 363- Kamu İdareleri Payları Hesabında izlenmeksizin doğrudan gider kaydedildiği tespit edilmiştir.
5449 sayılı Kalkınma Ajanslarının Hizmetlerine İlişkin Kanun’un “Gelirler ve yönetilecek fonlar” başlıklı 19’uncu maddesinin d bendinde; İl özel idareleri için bir önceki yıl gerçekleşen bütçe gelirleri üzerinden, tahsisi mahiyetteki gelirler ile genel ve özel bütçeli kuruluşlardan alınan yardım kalemleri hariç tutulmak üzere, cari yıl bütçesinden yüzde %1 oranında aktarılacak pay ajansın gelirleri arasında sayılmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 363 Kamu İdare Payları Hesabı ile ilgili 276 ve 277’nci maddelerinde; hesabın bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben tahsil edilip, özel kanunları gereğince diğer kurumlara aktarılmak üzere hesaplanan tutarların izlenmesi için kullanılacağı, bütçe geliri olarak tahsil edilip özel kanunları gereğince diğer kurumlara aktarılmak üzere hesaplanan tutarlar bir taraftan bu hesaba alacak yazılırken 630 Giderler Hesabına borç yazılacağı, kayıtlı tutarlardan nakden veya mahsuben ödenen tutarların ise bu hesaba borç ve ilgili hesaplara alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, 2024 yılında Ahiler Kalkınma Ajansına pay aktarıldığı fakat aktarılan bu payın 363-Kamu İdareleri Payları Hesabına kaydedilmeden doğrudan 630-Giderler Hesabına kaydedilerek giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; bulgu konusu hususa iştirak edilmiş ve ilgili kalkınma ajansına aktarılan/aktarılacak kanuni payların 363-Kamu İdareleri Payları Hesabında izlenmeye başlanacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak yukarıda belirtildiği üzere, Kamu idaresi tarafından söz konusu ilgili payların izlenmesi için 363-Kamu İdareleri Payları Hesabının kullanılması sağlanmalıdır.