ÖZET: Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik çerçevesinde gerekli formların ve cetvellerin düzenlenmemesi, 2022 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir bulgu olarak öne çıkmaktadır. 2021 yılı denetiminde de tespit edilen bu eksiklikler, 2022 yılı boyunca devam etmiş ve kamu idarelerinin mülkiyetindeki taşınmazların kaydının yönetmelik hükümlerine uygun şekilde tutulmadığı ortaya konmuştur. Yönetmelik gereğince, taşınmazların kayıtlarının Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar Formu, Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar Formu, Orta Malları Formu ve Genel Hizmet Alanları Formu gibi belgelerle desteklenmesi gerekmektedir.

Denetimlerde, bu formların düzenlenmediği ve dolayısıyla taşınmaz icmal cetvelinin oluşturulamadığı belirlenmiştir. Bu durum, taşınmazların envanter ve muhasebe kayıtları arasında uyumsuzluk yaratmakta ve mali tabloların gerçeği yansıtmamasına neden olmaktadır. İdare, bilgi işlem müdürlüğü aracılığıyla bir yazılım geliştirme sürecinin devam ettiğini belirtse de, bu eksikliklerin giderilmesi için yazılım tamamlanmasını beklemek gereksiz bir gecikmeye yol açmaktadır.

Sonuç olarak, idarenin bu eksiklikleri ivedilikle gidermesi ve taşınmaz kayıtlarının düzenlenmesine yönelik çalışmalarını hızlandırması büyük önem taşımaktadır. Bu adımlar, kamu idarelerinin mali durumlarının doğru bir şekilde yansıtılmasını sağlayacaktır.

BULGU: Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik Gereği Düzenlenmesi Gereken Form ve Cetvellerin Düzenlenmemesi Nedeniyle Muhasebe Kayıtlarının Mevcut Durumu Yansıtmaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye tarafından Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik gereğince düzenlenmesi gereken bazı formların ve taşınmaz icmal cetvelinin düzenlenmediğinin tespiti üzerine konu 2021 yılı Sayıştay Düzenlilik Denetimi Raporu’nda bulgu konusu edilmiş olmasına rağmen söz konusu form ve cetveller 2022 yılı denetim dönemi boyunca da düzenlenmemiştir.
Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Kayıt şekli” başlıklı 7’nci maddesinde; kamu idarelerinin mülkiyetindeki, tahsisli kullandığı veya tahsis ettiği bütün taşınmazların yönetmelikte belirtilen form ve icmal cetvellerinde gösterileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; idarenin envanter kayıtları, Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmesi gereken Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar Formu, Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar Formu, Orta Malları Formu ve Genel Hizmet Alanları Formunun düzenlenmediğini göstermekte ve ilgili formların konsolide edilmesiyle mali hizmetler birimince oluşturulması gereken Taşınmaz İcmal Cetvelinin de oluşturulmadığı görülmüştür.
Söz konusu tespitlere ilişkin olarak bilgi işlem müdürlüğü eliyle taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleri ile ilgili bir yazılım programı oluşturulması ve geliştirilmesi ile ilgili çalışmaların sürdürüldüğü, ve tamamlandığında tüm taşınmazların yönetmeliğe uygun şekilde bu programda izlenebileceği amaçlanmaktaysa da 2022 yılı denetim dönemi boyunca söz konusu form ve cetvellerin düzenlenemediği görülmüştür.
Bu form ve cetvellerin düzenlenmemiş olması taşınmazlara ilişkin envanter ve muhasebe kayıtlarının takibatının yapılamamasına ve iki kayıt arasında bulunması gereken uyumun teyit edilememesine yol açmaktadır.
Söz konusu eksik formların düzenlenmemesi ve bunlara bağlı olarak taşınmaz icmal cetvelinin oluşturulamaması idare taşınmazlarının mali tablolarda gerçeğe aykırı şekilde yer almasına neden olmaktadır.
İdare cevabında, “Bilgi İşlem Müdürlüğü tarafından Taşınmaz Kayıt ve Kontrol işlemleri ile ilgili bir yazılım programı oluşturulması ve geliştirilmesi ile ilgili çalışmaları sürdürmekte olup, çalışma bu yıl içinde tamamlanacağından, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik Gereği Düzenlenmesi Gereken Form ve Cetvellerin Düzenlenmemesi Nedeniyle Muhasebe Kayıtlarının Mevcut Durumu Yansıtması bu program ile sağlanacaktır.” denilmekteyse de söz konusu envanter ve kayıtlarının tamamlanması için yazılım gereklerinin karşılanmasının beklenmesine gerek bulunmadığı düşünülmektedir.
Bu itibarla, idarece söz konusu eksikliklerin giderilmesi amacıyla planlanan ve sürdürülen çalışmaların ivedilikle sonuçlandırılması gerekir.