BULGU: Kamu İdarelerine Devredilen Taşınmazların Muhasebe Çıkış Kaydının Yapılmaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi

Kurumun devir yaptığı taşınmazların incelenmesinde, kamu idarelerine devirler sonucunda taşınmazların muhasebe çıkış kayıtlarının yapılmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “251 Yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabı Hesabın niteliği” başlıklı 190’ıncı maddesinde;
“(1) Yeraltı ve yerüstü düzenleri hesabı, herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için, yeraltında veya yerüstünde inşa edilmiş her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, hark ve benzeri yapılar ile bunların eklenti ve bütünleyici parçalarının ve bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılır.”
“Hesabın işleyişi” başlıklı 191’inci maddesinde ise;
b) Alacak
3) Kurumca diğer kamu idarelerine bedelsiz olarak devredilen yeraltı ve yerüstü düzenleri kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak; ayrılmış amortisman tutarları 257- Birikmiş Amortismanlar Hesabına, kalanı 630-Giderler Hesabına borç kaydedilir” denilmektedir.
Yine aynı Yönetmelik’in “257 Birikmiş Amortismanlar hesabı -Hesabın işleyişi” başlıklı 203’üncü maddesinde;
b) Borç
Amortismana tabi tutulduktan sonra her ne suretle olursa olsun kayıtlardan çıkarılan maddi duran varlık tutarlarının ayrılan amortisman tutarı bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir
Tahsise konu edilen taşınmazlar, tahsis eden kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değeri üzerinden 500-Net Değer Hesabına borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak kaydedilir. Ayrıca, varlığa ilişkin ayrılmış amortisman tutarı bu hesaba borç, 500-Net Değer Hesabına alacak kaydedilir.” ifadesi yer almaktadır.
Ancak yapılan incelemelerde, Tekirdağ Büyükşehir Belediyesine devredilen Marmaracık Gölet Çevresi Mesire ve Park Alanının muhasebe kayıtlarından çıkarılmadığı görülmüştür. İdarenin devrettiği taşınmazın mali tablolarda görünmesi nedeniyle 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabında hataya neden olunmuştur.
Kamu idaresi tarafından bulguya iştirak edilmiş ve bulguda tespiti yapılan hususa ilişkin düzeltme kaydının yapıldığı belirtilmiştir. Ancak bu kayıt işlemi yılı geçtikten sonra yapıldığından, söz konusu hesaplar gerçek durumu yansıtmamaktadır.
Mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi vermesi için İdare taşınmazlarının bedelsiz olarak devredilmesine ilişkin muhasebe çıkış kayıtlarının yapılma gerektiği değerlendirilmektedir.


ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, kamu idarelerine devredilen taşınmazların muhasebe çıkış kayıtları yapılmamıştır. Özellikle Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi’ne devredilen Marmaracık Gölet Çevresi Mesire ve Park Alanı, muhasebe kayıtlarından çıkarılmamıştır. Bu durum, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabında hatalara yol açmıştır. Kamu idaresi, bulguya katıldığını ve düzeltme kaydının yapıldığını belirtmiş, ancak bu kayıt yıl geçtikten sonra yapılmıştır. Mali tabloların güvenilirliği için taşınmazların bedelsiz devrine ilişkin muhasebe çıkış kayıtlarının zamanında yapılması gerekmektedir.