|
ÖZET: Kamu idarelerine ait bazı taşınmazların cins tashih işlemlerinin yapılmadığı, 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. Bu rapor, mülkiyetindeki taşınmazların fiili durumları ile tapu kayıtları arasında uyumsuzluklar bulunduğunu ortaya koymaktadır. Özellikle mevcut kullanım şekli değişen taşınmazların cins tashihlerinin gerçekleştirilmediği anlaşılmaktadır. Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te, cins tashih işleminin, mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtları arasındaki farklılıkların düzeltilmesi anlamına geldiği belirtilmiştir.
Yönetmelik gereğince, kamu idareleri, mülkiyetlerinde bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtlarının uyumlu hale getirilmesi için gerekli işlemleri yapmakla yükümlüdür. Taşınmazların cins tashihine ilişkin belgeler ve mali yükümlülükler, kullanıcılar tarafından karşılanmalıdır. Ayrıca, taşınmazlarda meydana gelen değişiklikler nedeniyle eski kayıtların kapatılarak yeni kayıtların tesis edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Sonuç olarak, idare tarafından mevcut kullanım şekli değişen taşınmazların cins tashihlerinin yapılmaması, mali tabloların gerçek durumu yansıtmamasına neden olmaktadır. Bu durum, taşınmazların doğru bir şekilde kaydedilmesi ve yönetilmesi açısından önemli bir sorun teşkil etmektedir. |
BULGU: Kamu İdaresine Ait Bazı Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare mülkiyetindeki bazı taşınmazların fiili durumları ile bu taşınmazlara ilişkin tapu kayıtlarının farklılık arz ettiği görülmüş olup, mevcut kullanım şekli değişen taşınmazların cins tashihlerinin yapılmadığı anlaşılmıştır.
Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde;
“… b) Cins tashihi: Binalar, arazi ve arsalar ile yer altı ve yer üstü düzenlerinin mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtlarının farklılık göstermesi durumunda tapu kayıtlarının mevcut kullanım şekli dikkate alınarak düzeltilmesi işlemini ifade eder”
denilmektedir.
Yine Yönetmelik’in “Cins tashihlerinin yapılması” başlıklı 10’uncu maddesinde;
“Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazlar mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınır. Kamu idareleri taşınmazların cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar. Tahsis edilen ve üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar açısından bu yükümlülük kullanan idarenin veya gerçek veya tüzel kişilerin durumu tespit eden yazısı üzerine taşınmaz maliki idareye aittir. Ancak cins tashihine ilişkin gerekli belgeler ile buna ilişkin malî yükümlülükler kullanıcılar tarafından karşılanır.” denilmektedir.
Yönetmelik’in kayıt değişikliği işlemlerine ilişkin 11’inci maddesine göre; kadastro, imar, ifraz, tevhid, cins tashihi, yüz ölçüm değişikliği, kat mülkiyeti tesisi, kamuya terk gibi nedenlerle taşınmazda meydana gelebilecek değişikliklerde eski kayıtlar kapatılıp oluşan taşınmazlar esas alınarak yeni kayıt tesis edilmesi gerekmektedir.
İdare tarafından mevcut kullanım şekli değişen taşınmazların cins tashihlerinin yapılmadığı anlaşılmış olup mevzuat hükümleri gereğince mülkiyetindeki taşınmazların mevcut kullanımları ile bu taşınmazlara ilişkin tapu kayıtlarının birbirleri ile uyumlu hale getirilmesi gerekmektedir. Söz konusu durum, İdarenin mali tablolarında maddi duran varlık hesaplarının gerçek durumu yansıtmamasına yol açmaktadır.