Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Kamu İhale Kanunu’nda Belirtilen Sınırın Üzerinde Alım Yapılması (Sayıştay)

BULGU: Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Alınmadan Kamu İhale Kanunu’nda Belirtilen Sınırın Üzerinde Alım Yapılması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

2021 yılı bütçe uygulama döneminde, Üniversitenin, Kamu İhale Kanunu’nun 21/f ve 22/d maddeleri kapsamında yaptığı mal ve hizmet alımlarında Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan bu amaçla konulan ödeneklerin yüzde 10’unun aşıldığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesine 4964 sayılı Kanunun 38’inci maddesi ile eklenen; “Bu Kanunun 21 ve 22 nci maddelerindeki parasal limitler dahilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamı, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamaz.” şeklindeki (ı) bendindeki düzenleme (Kanun’un 22/d maddesi uyarınca doğrudan teminle yapılacak alımlarla birlikte) yapılacak alımların yıllık toplamı, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu aşamayacağını öngörmüştür.
Öte yandan 4734 sayılı Kanun’un “Görevlilerin Ceza Sorumluluğu” başlıklı 60’ıncı maddesinde cezai sorumluluklar düzenlenmiş, maddenin son paragrafında da Kanun’un 5’inci maddesinde belirtilen ilkelere ve 62’nci maddesinde belirtilen kurallara aykırı olarak ihaleye çıkılmasına izin verenler ve ihale yapanlar hakkında da bu maddede belirtilen müeyyidelerin uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı ihale konusu içinde yer alabilecek nitelikteki alımlarının, kalemlere veya gruplara bölünmek suretiyle“kanunun 22’nci maddesinin (d) ve (f) bentlerine dayanarak doğrudan temin ve pazarlık yoluyla alınması Kanunun genel hükümlerine aykırılık oluşturmaktadır.
2021 yılında Üniversitenin, Kamu İhale Kanunu’nun 22/d ve 21/f maddeleri kapsamında yaptığı mal alımları %29,52 ve hizmet alımlarında %25,34 toplamı aşağıda tabloda görüleceği üzere bu amaçla konulan ödeneklerin yaklaşık %32,60 nispetine ulaşmıştır. Söz konusu aşım için Kamu İhale Kurumundan uygun görüş alınması uygulanmasına da gidilmemiştir. Dolayısıyla %32,60 nispetindeki mal ve hizmet alımının Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesine 4964 sayılı Kanun’un 38’nci maddesi ile eklenen (ı) bendine aykırılık teşkil etmektedir.
Tablo 9: 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu 22/d Maddesine Göre Yapılan Harcama Bilgileri

İdare, Bütçe tertibi bazında yüzde 10 limiti takip edilerek Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınarak, söz konusu tutarlar aşılmayacağını gerekli özen ve hassasiyet gösterileceğini taahhüt etmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununda belirtilen parasal limitler dahilinde doğrudan temin usulü ile yapılacak alımlar için aynı Kanun’da belirlenen sınırlara uyulması, sınırın aşılıp aşılmadığının takibi, olağanüstü durumlar nedeniyle sınırın aşılması gerekiyorsa da uygun görüş için Kamu İhale Kuruluna müracaat edilmesi ve bu görüş alınmadan alım yapılmamasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr
EKLER
EK 1: ÖNCEKİ YIL/YILLAR SAYIŞTAY DENETİM RAPORUNA
İLİŞKİN İZLEME FORMU

MİMAR SİNAN GÜZEL SANATLAR
ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE
İŞLETMESİ
2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 37
KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU 39
SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU 39
DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI 39
DENETİM GÖRÜŞÜ 40
KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ
Mevzuat ve Görevler
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesinin tüm eğitim-öğretim, araştırma ve uygulama birimlerinin faaliyetlerini kapsamak üzere, 04.11.1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14’üncü ve 58’inci maddeleri ile 18.06.2020 tarihli ve 31159 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumları Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanmış olan Mimar Sinan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği hükümleriyle faaliyetine devam etmektedir.
Söz konusu Yönetmelik’in “Faaliyet alanı” başlıklı 2’nci maddesiyle, İşletme faaliyet alanına giren iş ve hizmetler;
Yükseköğretim kurumları dışındaki kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilerce talep edilecek bilimsel görüş, proje araştırma ve benzeri hizmetler yapmak, seminer konferans sempozyumlar düzenlemek, kurslar açmak,
Belirli bilimsel sonuçların uygulanmasını sağlamak,
Mevcut fiziki kapasiteyi değerlendirerek birimlerin faaliyet alanları ile sınırlı olarak iş ve hizmet üretmek, elde edilen ürünleri önceden Rektör’ün izni alınmak şartı ile pazarlanması ve satılması için satış ve teşhir yerleri açmak,
olarak belirlenmiştir.
Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları
Rektörlüğe bağlı bir birim olarak yapılanan Döner Sermaye İşletmesi, İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü olarak teşkilatlandırılmıştır. İşletme Müdürlüğü bünyesinde 1 işletme müdürü, 1 idari memur hizmet vermekte olup, kadroları İşletmededir. İşletmenin Saymanlık Müdürlüğünde, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli 1 saymanlık müdürü ve 1 memur bulunmaktadır.
Mali Yapı
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Dolayısıyla, 5018 sayılı Kanun’un bütçe ile ilgili hükümlerine tabi olmayan İşletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta olup; Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör tarafından onaylanarak yürürlüğe girmektedir.
Başlangıç bütçesi 11.171.000,00 TL olarak tahmin edilen İşletmenin 2021 bütçe gideri 2.449.612,29 TL, bütçe geliri ise 5.022.738,39 TL olarak gerçekleşmiştir. 2021 yılı bilançosuna göre İşletmenin sermayesi 29.623,35 TL olup, toplam aktif büyüklüğü ise 12.551.220,67 TL’dir.
2021 yılı gelir tablosuna göre gelir toplamı 5.214.144,33 TL, gider toplamı 2.557.776,73 TL olan Üniversite Döner Sermaye İşletmesi, 2021 yılını 2.656.367,62 TL dönem net karı ile kapatmıştır.
Muhasebe ve Raporlama Sistemi
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi muhasebe ve raporlama işlemlerini, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütmektedir. İşletme, Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esaslarını, kıyasen uygulamakta olup; T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan diğer düzenlemelere de tabidir.
Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır:
• Birleştirilmiş veriler defteri,
• Geçici ve kesin mizan,
• Bilanço,
• Gelir tablosu,
• Envanter defteri,
Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir.
KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU
Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.
SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU
Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur.
DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI
Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir.
Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvenceelde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.
Kamu idaresinin mali tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürünün belirlenmesine esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir.
Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır.
Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
DENETİM GÖRÜŞÜ
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2021 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr