|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu’nun yazılı izni olmadan doğrudan temin alım limitinin %10 oranında aşılması, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında belirlenmiştir. Yapılan incelemelerde, büyükşehir ilçe belediyelerinin mal, hizmet veya yapım işleri için bütçelerine konulan yıllık ödeneklerin %10’luk yasal limitinin, Kamu İhale Kurulu’nun izni olmaksızın aşıldığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun ilgili maddeleri, bu tür harcamaların yıllık toplamlarının belirtilen limitleri aşamayacağını açıkça düzenlemektedir.
Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre, belediyelerin %10 sınırını aşmaları durumunda Kamu İhale Kurulu’na başvuruda bulunmaları gerekmektedir. Ayrıca, ihale ilkeleri ve kurallarına uymayan kamu görevlileri için ceza sorumluluğu söz konusudur. Bu bağlamda, kamu idaresinin, denetim bulguları doğrultusunda gerekli işlemleri yapacağı ve elektronik bir kontrol mekanizması kurarak limit aşımını düzenli olarak denetleyeceği belirtilmiştir. Limit aşımının zorunlu hale gelmesi durumunda, başvuruların zamanında yapılması, kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanılması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu süreç, kamu yönetiminde şeffaflık ve hesap verebilirliğin sağlanmasına katkıda bulunacaktır. |
BULGU: Kamu İhale Kurulunun Yazılı İzni Olmadan Yüzde 10’luk Doğrudan Temin Alım Limitinin Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Doğrudan temin ve pazarlık usulü ile yapılan mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı %10 oranının İdarece hesaplanmadığı ve %10’luk yasal limitin Kamu İhale Kurulunun izni olmadan mal alımı, hizmet alımı ile yapım işleri için aşıldığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (ı) bendi; pazarlık ve doğrudan temin usullerinde parasal limitlerin yer aldığı 21’inci maddenin birinci fırkasının (f) bendi ile 22’nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılacak harcamaların yıllık toplamlarının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan aşamayacağını hükme bağlamıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 21’inci maddesi uyarınca, Belediyenin 21/f ve 22/d kapsamındaki harcamalarının %10 sınırını aşma zorunluluğu doğması durumunda, buna ilişkin uygun görüş için Kamu İhale Kurumuna başvuruda bulunması gerekmektedir.
Ayrıca 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesindeki “ihale ilkelerini” ve 62’nci maddesindeki “ihale kurallarını” uygulamayan kamu görevlileri için 4734 sayılı Kanun’un “Görevlilerin Ceza Sorumluluğu” başlıklı 60’ıncı maddesinin son fıkra hükmünün geçerli olduğunun göz önünde bulundurulması yerinde olacaktır.
Kamu idaresi cevabında bulgumuz yönünde işlem yapılacağı belirtilmiş olup, elektronik bir otokontrol mekanizması tesis edilerek söz konusu limitin aşılıp aşılmadığının düzenli olarak kontrolünün sağlanması ve limit aşımının zorunluluk arz etmesi durumunda, buna ilişkin başvuruların zamanında yapılması, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması için önem arz etmektedir.