ÖZET: Kamu kurum ve kuruluşlarına ait inşaatlardan yapı kullanma izni harcı alınmadığı tespit edilmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 80. maddesi, imar mevzuatı kapsamında yapı kullanma izni harcının belediyeler tarafından tahsil edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak, bu kanunda kamu idarelerinin yaptığı inşaatlar için yapı kullanma izni harcından muaf tutulacağına dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Dolayısıyla, kamuya ait yapıların izin belgeleri için harç tahsil edilmesi gerekmektedir.

Yapılan denetimlerde, kamuya ait yapı kullanım izin belgesi harcının tahakkuk ve tahsilatının gerçekleştirilmediği gözlemlenmiştir. Kamu İdaresi, bu harcın belediye meclisi tarafından belirlenip tahakkuk ve tahsilatına dikkat edileceğini belirtmiş, ancak bu süreçle ilgili herhangi bir belge sunmamıştır. Bu durum, kamu kurumlarına ait inşaatlar için yapı kullanma izni harcının belirlenmesi ve tahsilatının yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır.

Sonuç olarak, kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılara yönelik yapı kullanım izin harcının, Belediye Meclisi tarafından yasal çerçevede belirlenerek tahakkuk ve tahsilatının gerçekleştirilmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Yaptırılan İnşaatlardan Yapı Kullanma İzni Harcı Alınmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılardan yapı kullanma izni harcı ücretlerinin alınmadığı tespit edilmiştir.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “İmar ile ilgili harçlar” başlıklı 80’inci maddesinde; “İmar mevzuatına ilişkin harçlardan olan yapı kullanma izni harcının belediyeler tarafından tahsil edileceği” ifade edilmiş olup anılan Kanun’da bina inşaat harcından istisna edilenler arasında inşaat giderleri genel ve katma bütçeler ile il özel idareleri ve belediye bütçelerinden karşılanan her türlü binalar sayılmış, fakat aynı idarelerin yaptığı veya yaptırdığı inşaatlara ilişkin bu yapıların yapı kullanım izin belgesi harcından istisna edildiğine dair bir hükme yer verilmemiştir.

Bu hükümlere göre, kamu kurumu niteliğindeki yapılara yapı kullanma izni verilmesi işlerinin yapı kullanma izni harcına tabi tutulması gerekmektedir.

Yapılan incelemede kamuya ait; yapı kullanım izni belgeleri nedeniyle tahakkuk ettirilmesi gereken yapı kullanma izin belgesi harcının tahakkuk ve tahsilatının yapılmadığı görülmüştür.

Kamu İdaresi cevabında, kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılara verilecek yapı kullanma izin belgesi harcının belediye meclisi tarafından kanuni sınırlar içerisinde belirlenip tahakkuk ve tahsilatına özen gösterileceği ifade edilerek bulguya iştirak edilmiştir. Ancak harcın belirlenmesine ve tahakkuk ve tahsilatına yönelik herhangi bir belge sunulmamıştır.

Bu itibarla, kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılara verilecek yapı kullanım izin harcı tarifesinin Belediye Meclisi tarafından kanuni sınırlar içerisinde belirlenerek tahakkuk ve tahsilatının yapılması gerekmektedir.