ÖZET: Kamu kurum ve kuruluşları tarafından inşa edilen yapılardan yapı kullanma izni harcı alınmadığı tespit edilmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 80. maddesi, imar mevzuatına ilişkin harçların belediyeler tarafından tahsil edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak, bu kanunda kamu idareleri tarafından yapılan inşaatların yapı kullanma izni harcından muaf olduğuna dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Dolayısıyla, kamuya ait yapıların yapı kullanma izni harcına tabi tutulması gerekmektedir.

Yapılan denetimlerde, kamuya ait yapılara ilişkin yapı kullanım izin belgeleri için tahakkuk ettirilmesi gereken harçların hem tahakkuk hem de tahsilatının yapılmadığı görülmüştür. Kamu İdaresi, bu duruma ilişkin ilgili müdürlük tarafından bir çalışma başlatıldığını ve konunun plan ve bütçe komisyonuna sevk edileceğini belirtmiştir. Ayrıca, Belediye Meclisi tarafından harç tarifesinin belirlenerek gerekli işlemlerin yapılacağı ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılara yönelik yapı kullanım izin harcı tarifesinin, yasal çerçevede Belediye Meclisi tarafından belirlenmesi ve tahakkuk ile tahsilatın gerçekleştirilmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Yaptırılan İnşaatlardan Yapı Kullanma İzni Harcı Alınmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılardan yapı kullanma izni harcı ücretlerinin alınmadığı tespit edilmiştir.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “İmar ile ilgili harçlar” başlıklı 80’inci maddesinde; “İmar mevzuatına ilişkin harçlardan olan yapı kullanma izni harcının belediyeler tarafından tahsil edileceği” ifade edilmiş olup anılan Kanun’da bina inşaat harcından istisna edilenler arasında inşaat giderleri genel ve katma bütçeler ile il özel idareleri ve belediye bütçelerinden karşılanan her türlü binalar sayılmış, fakat aynı idarelerin yaptığı veya yaptırdığı inşaatlara ilişkin bu yapıların yapı kullanım izin belgesi harcından istisna edildiğine dair bir hükme yer verilmemiştir.

Bu hükümlere göre, kamu kurumu niteliğindeki yapılara yapı kullanma izni verilmesi işlerinin yapı kullanma izni harcına tabi tutulması gerekmektedir.

Yapılan incelemede kamuya ait yapılara yönelik; yapı kullanım izni belgeleri nedeniyle tahakkuk ettirilmesi gereken yapı kullanma izin belgesi harcının tahakkuk ve tahsilatının yapılmadığı görülmüştür.

Kamu İdaresi cevabında, bulguda belirtilen hususa yönelik İlgili müdürlük tarafından çalışma başlatıldığı, konunun plan ve bütçe komisyonuna sevkine müteakip Belediye meclisine havalesinin yapılacağı ve tarifenin belirleneceği, akabinde bulguda belirtilen hususlara riayet edileceği ifade edilerek bulguya iştirak edilmiştir.

Sonuç olarak, kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapılara verilecek yapı kullanım izin harcı tarifesinin Belediye Meclisi tarafından kanuni sınırlar içerisinde belirlenerek tahakkuk ve tahsilatının yapılması gerekmektedir.