| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Özel İdaresi, kamu kurumlarına tahsis edilen 222 taşınmazın muhasebe kayıtlarını yapmamıştır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen hükümlere aykırı olarak, tahsis işlemleri sırasında Hazine ve Maliye Bakanlığı veri sisteminde uyuşmazlıklar yaşanmış, bu da mali tabloların hatalı bilgi içermesine yol açmıştır. Taşınmazların muhasebeleştirilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Kamu Kurumlarına Yapılan Tahsislerin Muhasebe Kayıtlarında Takip Edilmemesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Kamu kurumlarına tahsis edilen taşınmazların incelenmesinde, tahsis edilen taşınmazların muhasebe giriş kayıtlarının yapılmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “250 Arazi ve arsalar hesabı – Hesabın niteliği” başlıklı 188’inci maddesinde;
“Arazi ve arsalar hesabı, kamu idarelerinin her türlü arazi ve arsaları ile bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılır.”
“Hesabın işleyişi” başlıklı 189’uncu maddesinde;
“Tahsise konu edilen arazi ve arsalar tahsis eden kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değer üzerinden bu hesaba alacak, 500-Net Değer Hesabına borç kaydedilir.”
Aynı Yönetmelik’in “252 Binalar hesabı-Hesabın niteliği” başlıklı 192’nci maddesinde;
“Binalar hesabı, eklenti ve bütünleyici parçaları dâhil olmak üzere, kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan binalar ile bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılır.”
“Hesabın işleyişi” başlıklı 193’üncü maddesinde ise; “Tahsise konu edilen binalar tahsis eden kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değer üzerinden bu hesaba alacak, 500-Net Değer Hesabına borç kaydedilir. Ayrıca, varlığa ilişkin ayrılmış amortisman tutarı 500-Net Değer Hesabına alacak, 257- Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç kaydedilir.” hükümlerine yer verilmiştir.
Mezkur Yönetmeliği’nin “257 Birikmiş Amortismanlar hesabı -Hesabın işleyişi” başlıklı 203’üncü maddesinde ise;
b) Borç
1) Amortismana tabi tutulduktan sonra her ne suretle olursa olsun kayıtlardan çıkarılan maddi duran varlık tutarlarının ayrılan amortisman tutarı bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir
2) Tahsise konu edilen taşınmazlar, tahsis eden kamu idaresine hizmet veren muhasebe birimince kayıtlı değeri üzerinden 500-Net Değer Hesabına borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak kaydedilir. Ayrıca, varlığa ilişkin ayrılmış amortisman tutarı bu hesaba borç, 500-Net Değer Hesabına alacak kaydedilir.” denilmektedir.
Yapılan incelemelerde, Belediyenin kamu kurumlarına tahsis ettiği 222 adet taşınmazı muhasebe kayıtlarına almadığı görülmüştür.
İdarece bulguya yönelik verilen cevapta Hazine ve Maliye Bakanlığı veri sistemine giriş yapılması sırasında uyuşmazlık oluştuğu ve kayıtların iptali gerektiği, ayrıca E-İçişleri Taşınmaz modülünde tahsis işlemi yapıldığı zaman icmal listelerinde yine uyumsuzluk oluştuğu ifade edilmiştir. Söz konusu kayıt sistemleri arasındaki uyumsuzluk neticesinde veri girişi yapılamamakta ve kurum mali tabloları hatalı bilgi içermektedir.
İdare taşınmazlarının tahsise konu olması durumunda yukarıda belirtildiği şekilde muhasebeleştirilmesi gerekmektedir. Belirtilen muhasebe kaydının yapılmaması durumunda mali tabloların hatalı bilgi içereceği değerlendirilmektedir.