|
ÖZET: Kanalizasyon hattı eksiklikleri ve izinsiz foseptik çukuru açılması, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir sorun olarak öne çıkmaktadır. Büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinin bazı mahallelerinde, kanalizasyon altyapısının bulunmadığı ve bu bölgelerde gerekli izinler alınmadan foseptik çukurlarının açıldığı tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun ilgili maddeleri, belediyelerin altyapı hizmetleri sağlama ve atık su yönetimi konusundaki sorumluluklarını açıkça belirtmektedir.
Yapılan incelemelerde, ilgili belediyenin 28 mahallesi olduğu ancak bu mahallelerde genel olarak kanalizasyon hattı eksiklikleri bulunduğu gözlemlenmiştir. Kanalizasyon altyapısının yetersiz olduğu bölgelerde izinsiz foseptik çukuru açılması, çevre sorunlarına yol açmakta ve yer altı sularının kirlenmesine neden olabilmektedir. Bu durum, hem çevre sağlığı hem de insan sağlığı açısından ciddi riskler taşımaktadır. Kamu idaresi, denetim raporunda belirtilen eksikliklere yönelik gerekli önlemleri alacağını ifade etmiştir. Bu bağlamda, idarenin yasal yükümlülüklerini yerine getirerek çevre sağlığı ve güvenliğini sağlamak için etkin adımlar atması büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Kanalizasyon Hattında Eksiklikler Bulunması ve İzinsiz Foseptik Çukuru Açılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Kanalizasyon hattı olmayan mahallerin bulunması ve bu mahallerde gerekli izin ve önlemler alınmadan foseptik çukurların açıldığı görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin görev ve sorumlulukları” başlıklı 14’üncü maddesinde;
“Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla; a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 inci maddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları ile Devlete ait her derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı ile tefrişinde uygulanmaz.); sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma; ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır.”
Aynı Kanun’un “Belediyenin yetkileri ve imtiyazları” başlıklı 15’inci maddesinde;
e) Müktesep haklar saklı kalmak üzere; içme, kullanma ve endüstri suyu sağlamak; atık su ve yağmur suyunun uzaklaştırılmasını sağlamak; bunlar için gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek; kaynak sularını işletmek veya işlettirmek.
…” hükümleri yer almaktadır.
Yapılan incelemeler sonucunda, ilgili idarenin 28 mahallesi olduğu belirlenmiştir. Ancak, bu mahallerde genel olarak kanalizasyon hattı eksiklikleri olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca, kanalizasyon hattı olmayan bölgelerde foseptik çukuru açma işlemlerinin, gerekli izinler ve şartlar sağlanmadan gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. Bu durum, çevre sorunlarına yol açmanın yanı sıra yer altı sularının kirlenmesine de sebep olabilir ve potansiyel olarak can kaybına neden olma riski taşımaktadır. Dolayısıyla, bu uygulamaların, hem insan sağlığı hem de çevre açısından ciddi tehditler oluşturduğu düşünülmektedir.
Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemin yapılacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, idarenin kanunla verilen görevleri yerine getirmesi, çevre sağlığı ve güvenliği için gerekli önlemleri alması gerekmektedir.