|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir ilçe belediyelerinin kadınlar ve çocuklar için zorunlu konukevleri açma yükümlülüğünü yerine getirmediğini ortaya koymuştur. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14. maddesine göre, nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyeler, kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmak zorundadır. Bu konukevleri, şiddet mağduru kadınların ve çocuklarının geçici süreyle kalabileceği, çeşitli destek hizmetleri alabileceği sosyal hizmet kuruluşlarıdır. Kadın konukevleri, mağdurların sorunlarının çözümüne yönelik mesleki çalışmalar ve çeşitli destek hizmetleri sunmaktadır.
Belediyenin kamu idaresine verdiği yanıtta, konukevlerinin açılması için gerekli taşınmazların temin edilemediği belirtilmiştir. 17.05.2024 tarihli Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi doğrultusunda, taşınmaz satın alma veya kiralama işlemlerinin gerçekleştirilemediği ifade edilmiştir. Ancak, 6360 sayılı kanun ile büyükşehir belediyeleri ve nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyelere konukevleri açma yükümlülüğü getirilmiştir. Muratpaşa Belediyesi, bu yükümlülüğü yerine getirmeden 31.12.2024 tarihine kadar konukevini açmamıştır. Bu durum, belediyenin mağdur kadın ve çocuklara yönelik koruyucu ve önleyici hizmetleri artırma konusundaki sorumluluğunu gözler önüne sermektedir. Kadınlar ve çocuklar için zorunlu konukevinin bir an önce açılması, bu hizmetlerin etkin bir şekilde sunulabilmesi açısından kritik öneme sahiptir. |
BULGU: Kanun Gereğince Kadınlar ve Çocuklar İçin Açılması Zorunlu Konukevlerinin Açılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kanun hükümlerine göre Belediye tarafından kadınlar ve çocuklar için açılması zorunlu konukevinin açılmadığı tespit edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin görev ve sorumlulukları” başlıklı 14’üncü maddesinin (a) bendine göre; büyükşehir belediyeleri ile nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyeler, kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmak zorundadır.
Kadın konukevleri, fiziksel, duygusal, cinsel, ekonomik ve sözlü istismara veya şiddete uğrayan kadınların, şiddetten korunması, psiko-sosyal ve ekonomik sorunlarının çözülmesi, güçlendirilmesi ve bu dönemde kadınların varsa çocukları ile birlikte ihtiyaçlarının da karşılanmak suretiyle geçici süreyle kalabilecekleri yatılı sosyal hizmet kuruluşlarıdır.
Kadın konukevlerinden hizmet alan kadınların durumlarının, aileleri ya da eşleri ile olan anlaşmazlıklarının incelenmesi ve sorunlarının giderilmesine yönelik mesleki çalışmalar yapılmaktadır. Kadınlara ve beraberindeki çocuklarına doğrudan ya da ilgili kurumlara yönlendirmek suretiyle güvenlik, danışmanlık, tıbbi destek, geçici maddi yardım, kreş, mesleki eğitim kursu, grup çalışmaları, sosyal, sanatsal ve sportif faaliyetler vb. alanlarda destek sunulmaktadır.
Kamu İdaresinin cevabında; kadınlar ve çocuklar için açılması zorunlu konukevlerinin açılması iradesine sahip olunduğu, ancak bu hizmetin gereği gibi ifa edilebileceği taşınmaza sahip olunmadığı, 17.05.2024 tarih ve 32549 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi doğrultusunda Belediye tarafından taşınmaz satın alımı, kiralanması veya yapılması işlemlerinin gerçekleştirilemediği ve diğer kamu kuruluşlarıyla taşınmaz tahsisi için yapılan başvurulardan da bir netice alınamadığı belirtilmiştir.
Ancak, 5393 sayılı Kanun’un 14’üncü maddesinin(a) bendinde, 28489 sayılı ve 06.12.2012 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 6360 sayılı On Üç İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Altı İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 17’nci maddesiyle yapılan değişiklikle büyükşehir belediyeleri ile nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyelere, kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmak zorunlu hale getirilmiştir. Kanun’un yayımlandığı tarih olan 06.12.2012 itibarıyla nüfusu 100.000’in üzerinde olan Muratpaşa Belediyesi tarafından, kadınlar ve çocuklar için açılması zorunlu konukevi 31.12.2024 itibarıyla açılmamıştır.
Bu kapsamda Belediyenin önleyici ve koruyucu hizmetler kapsamında mağdur kadın ve çocuklara yönelik desteklerin arttırılmasında etkin rol oynaması adına, kadınlar ve çocuklar için açılması kanunen zorunlu konukevini açması gerekmektedir.