| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, kapatılan veya devredilen harcama birimlerinin Bakanlık mali tablolarında hala müstakil olarak yer aldığı tespit edilmiştir. Özellikle dört birim, kapatılmasına rağmen mali tablolarda görünmektedir. Bu durum, Bakanlık hesaplarında çeşitli farklara yol açmakta olup, mali raporların doğruluğunu sağlamak için gerekli mutabakat süreçlerinin ve kayıt güncellemelerinin yapılması önerilmektedir. |
BULGU: Kapatılan Ya Da Devredildilen Harcama Birimlerine Ait İşlemlerin Bakanlık Mali Tablolarında Raporlanması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Bakanlık hesabı içerisinde çeşitli sebeplerle kapatılan ya da devredilen harcama birimlerinde halen bağlı harcama birimi gibi işlem yapıldığı görülmüştür.
2022 yılı Bakanlık hesabının incelenmesi neticesinde, Bakanlık Strateji Geliştirme Başkanlığından(SGB) temin edilen birim sayısı ile Hazine ve Maliye Bakanlığının bütünleşik kamu mali yönetim bilişim sisteminden (BKMYS) çekilen birim sayısı kıyaslamasında, altmış dört harcama biriminin kapatıldığı ya da Bakanlık içinde ve dışında başka hesaplara devrolduğu halde halen müstakil bir harcama birimi gibi işlem gördüğü tespit edilmiştir.
Bakanlık Strateji Geliştirme Başkanlığı verilerine göre Bakanlığın 1199 birimi bulunmakta iken Hazine ve Maliye Bakanlığının bütünleşik kamu mali yönetim bilişim sisteminde (BKMYS) yer alan birim sayısı 1261 olmaktadır. Uygulamada bir Araştırma Enstitüsü (Van Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü) ve bir Zirai Karantina Müdürlüğü (Ardahan Zirai Karantina Müdürlüğü) 2022 yılında kurulmuş olmasına rağmen sadece SGB birim listesinde yer almakta iken BKMY ‘de yer almamakta, bunun yanında 4 adet birimin kapatıldığı ve 60 adet Doğa Koruma ve Milli Parklar Şube Müdürlüğünün Bakanlık içerisinde diğer birimlere devrolduğu halde BKMYS içerisinde müstakil bir harcama birimi olarak varlıklarını sürdürdüğü anlaşılmıştır.
Her ne kadar Bakanlık içinde devrolunan altmış dört birim, mali tablolarda sınıflandırma konusunda hataya sebep olmakla birlikte, bütünlük açısından bir fazlalık yaratmasa da, kapatılan dört birim olan; Bitkisel Biyoçeşitlilik , Geofit Araştırma ve Eğitim Merkezi Müdürlüğü, Tarım ve Orman Bakanlığı Hukuk Müşavirliği, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü Tütün ve Alkol Piyasası Denetleme Kurumu ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü hiç olmaması gerektiği halde Bakanlık mali tablolarında yer almaktadır. Bu da Bakanlık bilançosunda ilgili hesaplardaki bakiye toplamı kadar fazlalık ya da noksanlığa sebep olmaktadır.
Bu itibarla; yukarıda sayılan dört birim kapatıldığı ya da bakanlık dışı harcama birimlerine devrolduğu halde bilançoda raporlandığı için Bakanlık hesabında; 140 Kişilerden Alacaklar Hesabında 873,19 TL, 333 Emanetler Hesabında(-) 32.688,43 TL, 500 Sermaye Hesabında (-) 511.210,39 TL, 519 Değer Hareketleri Sonuç Hesabında (-) 1.958.356,97 TL, 580 Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabında (-) 2.489.219,50 TL, 591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabında ise 12.163,10 TL fark oluşmuştur.
Mali raporlarda yer alan kayıtların gerçek durumları ile kayıtlı değerleri arasındaki uygunluğun sağlanması amacı ile;
Bakanlık mali tablolarında yer verilen varlık ve yükümlülüklerinin kayıtlı değerleri ile gerçek değerlerinin dönem sonlarında harcama birimleri itibarıyla mutabakatının sağlanmasına yönelik iş akış süreçlerinin ve görev tanımlarının yapılması,
Kapatılan birimlerin Bakanlık kayıtlarından çıkarılarak ilgili idarelerin hesaplarına aktarılması,
Bakanlık içerisinde başka birimlere devrolunan birimlerin ilgili birimlere intikalinin sağlanması,
gerekmektedir.