|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, kapsam dışı statüde çalışan personele yapılan zamların yönetim kurulu kararına aykırı olarak uygulandığını ortaya koymaktadır. Şirket yönetim kurulu, 2024 yılı için bu personelin ücretlerine %50 ile %55 arasında bir artış yapılması kararı almışken, bazı çalışanlara %55 oranının üzerinde zam yapılması dikkat çekmektedir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Eşit davranma ilkesi” başlıklı maddesi, işverenlerin çalışanları arasında ayrım yapmamalarını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, Türk Ticaret Kanunu’nda yönetim kurulu üyelerinin şirket menfaatlerini gözetme yükümlülüğü vurgulanmaktadır.
Yönetim kurulu, 26.01.2024 tarihli kararıyla kapsam dışı personelin ücretlerine %50 ile %55 oranında zam yapılması için Genel Müdüre yetki vermiştir. Ancak, Genel Müdür tarafından 76 personele %55’in üzerinde zam yapılması sonucu 462.048,59 TL tutarında yersiz ödeme gerçekleştirilmiştir. Bu durum, yönetim kurulu kararına aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmektedir. Önceki Genel Müdürün yetkisiz işlemi nedeniyle şirketin uğradığı zararın tazmini için gerekli adımların atılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Kapsam Dışı Statüde Çalışan Personele Yönetim Kurulu Kararına Aykırı Olarak Farklı Oranlarda Zam Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
2024 yılında Şirket yönetim kurulu kararı ile kapsam dışı personelin ücretlerine %50 ile %55 oranları arasında artış yapılması kararı alınmasına rağmen bazı çalışanlara %55 oranının üzerinde artış yapıldığı görülmüştür.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Eşit davranma ilkesi” başlıklı 5’inci maddesinde “İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefî inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz.” denilmektedir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 18’inci maddesinin ikinci fıkrasında, tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerektiği ve “Özen ve bağlılık yükümlülüğü” başlıklı 369’uncu maddesinin birinci fıkrasında; Yönetim kurulu üyelerinin ve yönetimle görevli üçüncü kişilerin görevlerini tedbirli bir yöneticinin özeniyle yerine getirmek ve şirketin menfaatlerini dürüstlük kurallarına uyarak gözetmek yükümlülüğü altında olduğu belirtilmiştir. Basiretli iş adamı gibi davranmayı tacirin ticaretine ilişkin
faaliyetlerinde herhangi bir kişiye kıyasla daha dikkatli, tedbirli, öngörülü ve yaptığı işin inceliklerine hâkim biçimde hareket etmesi olarak tanımlamak mümkündür. Şirkete ait bir faaliyette bulunulurken bunun şirketin menfaatine olması ile şirketin zarar etmesini önleyici tedbirlerin alınması gerekir. Aynı Kanun’un 553’üncü maddesi kapsamında, yönetim kurulu üyeleri ve yöneticiler görevlerini yerine getirirken kusurlu hareketleri nedeniyle şirketin zarara uğramasına sebebiyet vermeleri hâlinde sorumlu olacakları belirtilmektedir.
Yargıtay Yedinci Hukuk Dairesinin 2016/2543 Esas ve 2016/2024 Karar numaralı ilamında da belirtildiği üzere eşit davranma ilkesinin iş hukuku bakımından işverene işyerinde çalışan işçiler arasında haklı ve objektif bir neden olmadıkça farklı davranmama borcunu yüklemekte, işverenin ayrım yapma yasağı işyerinde çalışan işçiler arasında keyfi biçimde ayrım yapılmasını yasaklamakta, bununla birlikte eşit davranma borcunun tüm işçilerin hiçbir farklılık gözetilmeksizin aynı duruma getirilmesini gerektirmediği ve eşit durumdaki işçilerin farklı işleme tabi tutulmasını önlemeyi amaç edindiği ifade edilebilir.
Şirketin 26.01.2024 tarih ve 4 sayılı yönetim kurulu kararı ile “Kapsam dışı statüde çalışan personellerin ücretlerine 01.01.2024 – 30.06.2024 dönemi için %50 ila %55 oranında zam uygulanması için Genel Müdüre yetki verilmesine” karar verilmiştir. Anılan yönetim kurulu kararı ile 01.01.2024 – 30.06.2024 dönemi için geçerli olmak üzere kapsam dışı personelin ücretlerine %50 ile %55 oranları arasında artış yapılması kararlaştırılmış iken Genel Müdür talimatıyla 76 personele %55’in üzerinde zam yapılmak suretiyle 462.048,59 TL yersiz ödenmiştir.
Şirket yönetim kurulu kararı ile Genel Müdüre verilen net ücretlere artış yetkisi %50 ile %55 oranları arasında iken bu artış oranlarının üzerinde yönetim kurulu kararına aykırı olarak artış yapan önceki Şirket Genel Müdürünün yetkisiz işlem nedeniyle ortaya çıkan şirket zararından sorumlu bulunduğu dikkate alınarak gerekli sürecin işletilmesi gerekmektedir.