BULGU: Kasa Hesabının Kullanılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Yapılan incelemede, Belediyede elden para tahsil edildiği halde, kasa hesabının kullanılmadığı, yapılan tahsilatın, bankaya yatırılmasından sonra “102 Bankalar Hesabı”na kaydedildiği görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Kayıt zamanı” başlıklı 50’inci maddesinde; “Bir ekonomik değer yaratıldığında, başka bir şekle dönüştürüldüğünde, mübadeleye konu edildiğinde, el değiştirdiğinde veya yok olduğunda muhasebeleştirilir. Bütün malî işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve her muhasebe kaydının belgeye dayanması şarttır.” hükmü yer almaktadır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 49’uncu maddesinde, kanuni dolaşım niteliğine sahip ulusal paraların alınması, verilmesi ve saklanmasına ilişkin işlemlerin kasa hesabı üzerinden yapılacağı düzenlenmiştir.
Yine, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Hesabın işleyişi” başlıklı 51’inci maddesinde de, kamu idareleri vezneleri tarafından yapılan tahsil veya tediye işlemlerine konu olan tutarların “100 Kasa Hesabı” kullanılarak muhasebeleştirileceği belirtilmiştir.
Belediyenin mali kayıt ve işlemlerinin incelenmesinde, “100 Kasa Hesabı”nın hiç kullanılmadığı, elden yapılan tahsilatın bankaya yatırılmasına ilişkin yevmiyelerde “elden tahsilat” açıklamalarına yer verildiği görülmüştür.
2023 yılında elden tahsil edilen ve “tahsildar bordrosu icmal”inden tespit edilebilen toplam tutar 2.487.629,33 TL’dir.
Yapılan uygulama, suistimale açık olması nedeniyle işlemlerin mevzuata uygun yürütülmemesi bakımından da risk oluşturmaktadır.
Belediye tarafından verilen cevapta; Belediye tarafından tahsilat işlemlerinin internet adresinden on-line olarak kredi kartı veya banka kartı ile yapıldığı, ayrıca tahsilat işlemlerinde iki personelin görevlendirildiği, ilgili kanun ve yönetmelikler tarafından belirlenen limitler dahilinde Ziraat Bankasında bulunan hesaba Teslimat Müzekkeresi ile yatırıldığı, Muhasebe İşlem Fişi ile muhasebeleştirildiği, banka dekontu ve Teslimat Müzekkeresinin bir örneğinin muhasebe işlem fişine eklendiği belirtilmiştir.
Belediye tarafından gönderilen cevap değerlendirildiğinde; Bulgu içeriği elden yapılan tahsilata ve kasa hesabının kullanılmamasına yöneliktir. Cevap bulguyu karşılamamaktadır.
Sonuç olarak, Belediyece en kısa zamanda bir vezne oluşturulması, kasa hesabının kullanılması ve veznelerden yapılan tahsilat ile ilgili olarak yapılacak muhasebe kayıt ve işlemlerinin ilgili mevzuat hükümleri dikkate alınarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporu’na göre, bir ilçe belediyesinde elden yapılan para tahsilatları için kasa hesabı kullanılmamış, tahsilatlar bankaya yatırıldıktan sonra “102 Bankalar Hesabı”na kaydedilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırı olarak, “100 Kasa Hesabı” hiç kullanılmamıştır. Elden tahsil edilen toplam tutar 2.487.629,33 TL olup, bu durum suistimale açık bir risk oluşturmaktadır. Belediyenin, kasa hesabının kullanılması ve muhasebe işlemlerinin mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilmesi için acilen bir vezne oluşturması gerekmektedir. |