|
ÖZET: Kaybedilen davalar sonucunda karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin tahakkuk kayıtlarının zamanında yapılmadığı ve ödeme aşamasında nazım hesapların kullanılmadığı belirlenmiştir. 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, mahkeme kararlarının kesinleşmesinin ardından avukatların talepleri doğrultusunda yapılan ödemelerde, 2017-2020 yıllarına ait bazı dosyaların ödemeleri 2021 yılında gerçekleştirilmiştir. Örnekler arasında, 2019 ve 2020 yıllarındaki giderlerin 2021 yılında muhasebeleştirildiği durumlar yer almaktadır.
Ödeme işlemlerinde, 325, 600, 630 gibi hesaplar kullanılırken, 998 ve 999 nolu nazım hesapların devreye alınmadığı tespit edilmiştir. Maliye Bakanlığı’nın 2016 tarihli yazısında, kaybedilen davalar sonucunda vekalet ücretlerinin bu nazım hesaplarla izlenmesi gerektiği vurgulanmıştır. Ancak, kamu idaresi, tahakkuk kayıtlarının zamanında yapılmadığına dair eleştirileri kabul etmemiştir. Kamu idaresi, kararın kesinleşmesi beklenmeden ödenen vekalet ücretlerinin bulunduğunu belirtse de, bulgular, yıllar sonra talep edilen ödemeleri kapsamaktadır. Bununla birlikte, nazım hesapların kullanılmaması konusunda işlem başlatılacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, vekalet ücretlerinin ilgili dönemlerde doğru bir şekilde muhasebeleştirilmesi ve izlenmesi gerekmektedir. |
BULGU: Kaybedilen Davalar Nedeniyle Ödenen Vekalet Ücretlerinin Tahakkuk Kayıtlarının Zamanında Yapılmaması ve Ödeme Aşamasında Nazım Hesapların Kullanılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin tahakkuk kayıtlarının zamanında yapılmadığı ve ödeme aşamasında nazım hesapların kullanılmadığı tespit edilmiştir.
Kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretleri, mahkeme kararının kesinleşmesinden sonra, avukatın talebi üzerine ödenmektedir. Yapılan incelemede, 2017, 2018, 2019, 2020 yılında mahkeme kararının kesinleştiği ancak avukatın başvurusu üzerine 2021 yılında ödemenin yapıldığı dosyalar ile hatta 2016 yılında mahkeme kararının kesinleştiği ancak avukatın başvurusu üzerine 2021 yılında ödemenin yapıldığı bir dosya bulunduğu tespit edilmiştir.
Dosya incelemesi sonucunda tespit edilen örnekler aşağıdaki gibidir:
• Yevmiye tarihi 16.09.2021, yevmiye numarası 1752, HYS-2021-26185333 olan ödeme emri belgesinde karar 15.06.2019 tarihinde kesinleşmiştir. Karşı taraf avukatı 26.08.2021 tarihinde yargılama gideri ve vekalet ücretini talep etmiş ve ödenmiştir. 2019 yılı gideri 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (Ankara 5. İdare Mahkemesi Esas no: 2018/1221, Karar no: 2018/2396, Paket no: 2646.)
Yevmiye tarihi 16.09.2021, yevmiye numarası 1752, HYS-2021-26186242 olan ödeme emri belgesinde karar 02.12.2020 tarihinde kesinleşmiştir. Karşı taraf avukatı 28.07.2021 tarihinde yargılama gideri ve vekalet ücretini talep etmiş ve ödenmiştir. 2020 yılı gideri 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesi Esas no: 2020/3214, Karar no: 2020/2700.)
Yevmiye tarihi 23.09.2021, yevmiye numarası 1915, HYS-2021-26185844 olan ödeme emri belgesinde karar 26.02.2020 tarihinde kesinleşmiştir. Karşı taraf avukatı 18.08.2021 tarihinde yargılama gideri ve vekalet ücretini talep etmiş ve ödenmiştir. 2020 yılı gideri 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (Kesinleşme şerhi- Ankara 23. İdare Mahkemesi Esas no: 2018/218, Karar no: 2019/1346.)
Yevmiye tarihi 18.08.2021, yevmiye numarası 1074, HYS-2021-25588723 olan ödeme emri belgesinde mahkeme kararı 25.12.2017 tarihinde kesinleşmiştir. Karşı taraf avukatı 02.07.2021 tarihinde tazminat ve vekalet ücretini talep etmiş ve ödenmiştir. 2017 yılı gideri, 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (İstanbul 9. İdare Mahkemesi Esas no: 2014/1081, Karar no: 2016/799.)
Yevmiye tarihi 10.08.2021, yevmiye numarası 867, HYS-2021-25492084 olan ödeme emri belgesinde karar 07.07.2020 tarihinde kesinleşmiş, karşı taraf avukatı 10.06.2021 tarihinde yargılama gideri ve vekalet ücretini talep etmiş ve ödenmiştir. 2020 yılı gideri, 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (Danıştay 2. Daire Esas no: 2017/4050, Karar no: 2020/2113.)
Yevmiye tarihi 10.08.2021, yevmiye numarası 867, HYS-2021-25493086 olan ödeme emri belgesinde Bölge İdare Mahkemesi 30.11.2016 tarihinde alt derece mahkemesinin kararını onamıştır. 15 gün içinde karar düzeltme yolunun açık olduğu belirtilmiştir. 21.12.2016 tarihinde olur alınarak, karar düzeltme yoluna gidilmemiştir. 2016 yılında karar kesinleşmiştir. Karşı taraf avukatı 10.06.2021 tarihinde yargılama gideri ve vekalet ücretini talep etmiştir. 2016 yılı gideri, 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (Ankara Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi 30.11.2016 tarih, Esas no: 2016/351, Karar no: 2016/288.)
Yevmiye tarihi 18.08.2021, yevmiye numarası 1074, HYS-2021-25567657 olan ödeme emri belgesinde Danıştay 2. Dairesinin kararı 24.04.2018 tarihlidir. Danıştaya karar düzeltmeye gidilmiştir. Düzeltme istemi 21.11.2018 tarihinde reddedilmiştir. Karşı taraf avukatı 10.06.2021 tarihinde vekalet ücreti ve yargılama giderini talep etmiş ve ödenmiştir.
2018 yılı gideri, 2021 yılında muhasebeleştirilmiştir. (Danıştay İkinci Dairesi 24.04.2018 tarih, Esas no: 2016/2652, Karar no: 2018/2766.)
Ödeme aşamasında, 325 Nakit Talep ve Tahsisleri, 600 Gelirler, 630 Giderler, 800 Bütçe Gelirleri, 805 Gelir Yansıtma, 830 Bütçe Giderleri, 835 Gider Yansıtma, 903 Kullanılacak Ödenekler, 905 Ödenekli Giderler Hesaplarının kullanıldığı ancak 998 ve 999 nolu nazım hesapların kullanılmadığı görülmüştür.
Konuyla ilgili olarak, Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 22.06.2016 tarih ve 90192509-220.05-12007 sayılı “Avukatlık Vekalet Ücreti Ödemeleri” konulu yazısında; Genel bütçeli bir idarenin taraf olduğu ve kaybettiği bir dava sonucunda mahkeme karşı taraf avukatına vekalet ücreti ödenmesine karar verilmesi durumunda, 998.01.01 Diğer Nazım Hesaplar Hesabı ve 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabının kullanılması gerektiği ifade edilmiştir. Maliye Bakanlığının 2018 Yılı Genel Bütçe Detaylı Hesap Planı’nda da 998 Diğer Nazım Hesaplar Hesabının ekonomik kod 01 düzeyinde Avukatlık Vekâlet Ücretleri alt kodunun tanımlandığı görülmektedir.
Kamu idaresi, kaybedilen davalar nedeniyle ödenen vekalet ücretlerinin tahakkuk kayıtlarının zamanında yapılmaması hususuna katılmamıştır. Kararın kesinleşmesi beklenmeden talep edilen ve ödenen vekalet ücretlerinin bulunduğu ve vekalet ücretlerinin ödenmesi için kararın kesinleşmesinin zorunlu olmadığı gerekçeleriyle söz konusu muhtemel ödemelerin nazım hesaplara aktarılmasının mevzuat ve uygulama açısından karmaşaya neden olacağını ifade etmiştir. Kamu idaresi ayrıca MYMY’de konuya ilişkin açık bir düzenleme olmadığını, Hazine ve Maliye Bakanlığı talimatı olmadığını ve söz konusu tespitin Bakanlıkların yeniden teşkilatlandırılması dönemine ilişkin ve sınırlı sayıda olduğunu da belirterek, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından söz konusu tahakkuk işlemine ilişkin talimat ve sistem oluşturulması durumunda ancak bu işlemin yapılabileceğini ifade etmiştir. Kamu idaresi cevabında kararın kesinleşmesi beklenmeden talep edilen ve ödenen vekalet ücretlerinin bulunduğu gerekçesiyle bulguda belirtilen hususa itiraz etmiş olsa da, bulguda belirtilen husus, karar kesinleşmeden önce ödenen vekalet ücretlerine ilişkin olmayıp, karar kesinleştikten yıllar sonra talep edilen ve ödenen vekalet ücretlerine ilişkindir. Kamu idaresi ayrıca konuya ilişkin MYMY’de açık bir düzenleme ve/veya talimat da olmadığını ifade etmişse de, bulguda yer verilen Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 22.06.2016 tarih ve 90192509220.05-12007 sayılı yazısı ve 2018 Yılı Genel Bütçe Detaylı Hesap Planı’nda da konu net bir biçimde açıklanmıştır. Ayrıca, dosya incelemesi sonucunda tespit edilen ve bulguda yer verilen örnekler konuyu açıklama amacıyla konulmuş olup, sadece örnek mahiyetindedir.
Kamu idaresi, ödeme aşamasında nazım hesapların kullanılmaması hususuna katılmış ve bulgu doğrultusunda işlem başlatacağını ifade etmiştir.
Bu itibarla,
Kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin, mahkeme kararının kesinleşmesinden sonra, ilgili olduğu dönemde tahakkuk kayıtlarının yapılması suretiyle, ilgili olduğu dönemde mali tablolara yansıtılması,
Kaybedilen davalar nedeniyle ödenen avukatlık vekalet ücretlerinin 998 ve 999 nolu nazım hesaplarda izlenmesi,
gerekmektedir.