ÖZET: Kesin hakediş raporlarının mevzuatta belirlenen usullere uygun olarak düzenlenmediği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bazı ihalelerde kesin kabul işlemleri gerçekleştirilmiş olmasına rağmen, kesin hakediş raporları ilgili süreler içinde hazırlanmadığı görülmüştür. Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 40. maddesi, yapı denetim görevlisinin, yükleniciyle birlikte kesin metraj ve hesapları en geç altı ay içinde idareye teslim etmesi gerektiğini belirtmektedir. Eğer yüklenici veya vekili, yapı denetim görevlisinin yazılı tebligatına rağmen hazır bulunmazsa, hesaplar tek taraflı olarak hazırlanıp yine altı ay içinde sunulacaktır.

İdarelerin, kesin hesapları teslim aldıktan sonra altı ay içinde inceleyip onaylaması gerekmektedir. Aksi takdirde, yüklenici itiraz hakkına sahip olacaktır. Ayrıca, kesin hesapların onaylanmasından sonra, yapı denetim görevlisi tarafından kesin hakediş raporunun en geç otuz gün içinde düzenlenmesi zorunludur. Ancak, bu süreler mücbir sebeplerle ihale yetkilisinin onayı ile uzatılabilir. Yapılan incelemeler, bazı ihalelerde kesin hakediş raporlarının düzenlenmediğini ortaya koymuştur. Bu durum, idare tarafından gerçekleştirilen ihalelerde mevzuata uygun bir şekilde kesin hakediş raporlarının hazırlanmasının önemini vurgulamaktadır.

BULGU: Kesin Hakediş Raporunun Mevzuatta Öngörülen Şekilde Düzenlenmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdarenin yapmış olduğu bazı ihalelerde kesin kabul işlemlerinin yapılmasına rağmen kesin hakediş raporunun mevzuatta öngörülen süreler içinde düzenlenmediği görülmüştür.

Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Kesin hakediş raporu ve hesap kesilmesi” başlıklı 40’ıncı maddesinde; yapı denetim görevlisinin, yüklenici veya vekili ile birlikte işin gidişine paralel olarak daha önce hazırlanıp karşılıklı imzalanmış bulunan kesin metraj ve hesaplar ile işin gidişine paralel hazır olmayanları, birlikte tamamlayıp imzalayarak geçici kabul tarihinden başlamak üzere en çok altı ay içinde idareye teslim etmek zorunda olduğu, Kesin metraj ve hesapların düzenlenmesi sırasında yüklenici veya vekili, yapı denetim görevlisinin yazılı tebliğine rağmen hazır bulunmadığı takdirde, yapı denetim görevlisinin hesapları tek taraflı olarak hazırlayacağı ve geçici kabul tarihinden başlamak üzere en çok altı ay içinde idareye sunacağı, İdarelerin teslim aldıkları kesin hesapları, teslim tarihinden başlamak üzere en çok altı ay içinde inceleyip onaylayacağı, aksi halde yüklenici, varsa itirazlarında haklı sayılacağı gibi, işin kesin kabulü yapılmış olmak şartı ile kesin hakediş raporunun düzenlenmesini de isteyebileceği düzenlenmiştir.

Aynı maddenin devamında ise; kesin hesapların ve kesin kabul tutanağının idarece onaylanmasından sonra, bunlara ilişkin onay tarihlerinin sonuncusundan başlamak üzere en çok otuz gün içinde, idarece onaylanmış kesin hesaplara dayalı olarak, yapı denetim görevlisi tarafından kesin hakediş raporunun düzenleneceği belirtilmiştir.

Yine aynı madde de; Kesin metraj ve hesapların yapılıp onaylanmasına ve kesin hakedişin düzenlenmesine ait yukarıdaki sürelerin, ancak mücbir sebeplerle, ihale yetkilisinin onayı ile yeteri kadar uzatılabileceği ve bu onay yetkisinin alt kademelere verilemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kesin hesap ve kabul işlemlerinin geçici kabul yapıldıktan sonra en fazla 6 ay sonra idareye sunulması, idarenin de kesin hesabın kendisine sunulmasından itibaren 6 ay içerisinde onaylaması ve onay tarihlerinin sonuncusundan itibaren en çok 30 gün içinde kesin hakediş raporunun düzenlenmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemede, İdare tarafından gerçekleştirilen bazı ihalelere ilişkin kesin kabul yapılmış olmasına karşılık Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde öngörülen hükümlere uyulmaksızın örneği tabloda gösterildiği üzere kesin hakediş raporları düzenlenmemiştir.

Tablo 12: Kesin Hakediş Raporu Düzenlenmeyen İhaleler

İşin Adı Kesin Kabul Tutanağının Onay Tarihi
Ergani ilçe merkezindebulunan muhtelif cadde ve sokaklarda asfalt betonu binder tabakası ve bordür yapım işi 27.11.2021
Muhtelif cadde ve sokaklarda doğal gaz sonucu bozulan yolların C25/30 hazırbeton uygulaması ile yol yapım işi 28.12.2022
Yarı olimpik yüzme havuzu yapım işi 31.12.2023

Sonuç olarak, İdare tarafından gerçekleştirilen ihalelerde kesin hakediş raporunun mevzuatta öngörülen şekilde yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir.