ÖZET: Üniversite ve döner sermaye bütçelerinde, kesin kabul tarihi veya garanti süresi sona ermiş nakit teminatların iki yıllık zamanaşımının dolmasına rağmen bütçeye gelir kaydedilmediği tespit edilmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 14. maddesi, iade edilemeyen teminatların hükümsüz kalacağını ve sürenin dolmasıyla Hazineye gelir kaydedileceğini belirtmektedir. Ayrıca, Merkezi Yönetim ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri de benzer hükümler içermektedir.

Yapılan incelemeler sonucunda, toplam 716.965,69 TL tutarındaki nakit teminatın, iki yıllık zamanaşım süresi geçmesine rağmen bütçeye kaydedilmediği ortaya çıkmıştır. Bu durum, ilgili harcama birimlerinin yüklenicilere yazılı uyarı yapmasına rağmen talep edilmeyen teminatların zamanında işlenmediğini göstermektedir. 2022 yılında gerekli düzeltmeler yapılmış olsa da, 2021 yılı mali tablolarında bu durumun hatalı olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, üniversitenin mevzuat gereği, kesin kabul tarihi veya garanti süresi dolmuş nakit teminatlar için yüklenicilere yazılı uyarı yapması ve talep edilmeyenlerin bütçeye gelir kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu süreçlerin düzgün bir şekilde yürütülmesi, bütçe yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Kesin Kabul Tarihi İtibariyle Zamanaşımı Süresi Dolan Nakit Teminatların Bütçeye Gelir Kaydedilmemesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversitenin kesin kabul tarihi veya garanti süresi bitim tarihi itibariyle iki yıllık zamanaşımı süresi dolmasına karşın nakit teminatları bütçeye gelir kaydetmediği tespit edilmiştir.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İade edilemeyen teminatlar” başlıklı 14’üncü maddesinde;
“13 üncü maddeye göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hallerde; yapım işlerinde kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından, diğer işlerde ise işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve bankasına iade edilir. Teminat mektubu dışındaki teminatlar sürenin bitiminde Hazineye gelir kaydedilir.” denilmektedir.
Merkezi Yönetim ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 330-Alınan Depozito ve Teminatları düzenleyen “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 257’nci maddesinde;
“4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 13 üncü maddesine göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hâllerde; yapım işlerinde kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından, diğer işlerde ise işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle ilgilisine iade edilemeyen teminatlar sürenin bitiminde genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde bütçeye gelir kaydedilir; diğer kamu idarelerinde ise genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere merkezde merkez muhasebe birimleri, illerde defterdarlık muhasebe müdürlüğü, ilçelerde ise malmüdürlüğünün banka hesaplarına beş iş günü içerisinde aktarılır. Ayrıca ilgili muhasebe birimine yazıyla bilgi verilir.”
Hükmü yer almaktadır.
Yapılan inceleme sonucunda, aşağıdaki tabloda detayı gösterilen toplam 716.965,69 TL’lik nakit teminatın iki yıllık zamanaşımı süresi geçtiği halde bütçeye gelir kaydının yapılmadığı görülmüştür.
Tablo 10: Zamanaşımı Süresi Dolan Nakit Teminatlar

İşin Konusu Kesin Kabul Tarihi Garanti Süresi Bitim Tarihi
55 Kalem Mobilya Grubu ve Laboratuvar Malzeme 01.11.2013 01.11.2015
20 Kalem Bilgisayar Grubu ve Donanım Malzeme Alımı 01.09.2014 01.09.2016
35 Kalem Fen Fakültesi ve Mühendislik Fakültesi Laboratuar Malzemeleri Alımı 14.07.2015 14.07.2017
92 Kalem Sağlık Yüksekokulu ve Eldivan Sağlık Hizmetleri Myo Laboratuvar Cihazları Ve Muhtelif Malzeme Alımı 12.10.2015 12.10.2017
48 Kalem Laboratuar Malzemesi 30.11.2015 30.11.2017
48 Kalem Laboratuar Malzemesi 03.11.2015 03.11.2017
Güvenlik Kamera Sistemi 27.06.2016 27.06.2018
39 Kalem Laboratuvar Malzemesi Alımı 26.09.2016 26.09.2018
Uluyazı Kampüsü ve Bağlı Birimler İçindeki Park – Bahçe ve Yeşil Alanlarının Bakımı 31.03.2018 –
Uluyazı Kampüsü ve Bağlı Birimler İçindeki Park – Bahçe ve Yeşil Alanlarının Bakımı 31.03.2018 –
Uluyazı Kampüsü ve Bağlı Birimler İçindeki Park – Bahçe ve Yeşil Alanlarının Bakımı 31.03.2018 –
Kütüphane Yapım İşi 14.11.2017 –
Müzik Stüdyosu Akustik ve Ses Yalıtımı Yapımı İşi 22.12.2017 –
2016 Büyük Onarım (RekEnstFakYükOk Binaları Onarımı) 25.12.2017 –
2012 Büyük Onarım (RekEnstFakYükOk Binaları Onarımı) 20.11.2013 –
Bilgisayar ve Donanım Malzemeleri 31.08.2016 –

Kamu idaresi, kesin kabul tarihi veya garanti süresi bitim tarihi itibariyle iki yıllık zamanaşımı süresi dolmuş olan 2019 mali yılı öncesine ait nakit teminatlar için ilgili harcama birimlerince yüklenicilerine yazılı uyarı yapıldığını yazılı uyarıya rağmen talep edilmeyen bulgudaki nakit teminatların 2022 yılında bütçeye gelir kaydedildiğini belirtmiştir. Her ne kadar 2022 yılında gerekli düzeltmeler yapılmış olsa da denetim görüşü verilen 2021 yılı mali tablolarında bulgu konusu hususun hatalı olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, Üniversitenin kesin kabul tarihi veya garanti süresi bitim tarihi itibariyle mevzuatta belirtilmiş olan iki yıllık zamanaşımı süresi dolmuş nakit teminatlar için yükleniciye yazılı uyarı yapılması gerektiği, yazılı uyarıya rağmen talep edilmeyenlerin bütçeye gelir kaydetmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr
EKLER
EK 1: ÖNCEKİ YIL/YILLAR SAYIŞTAY DENETİM RAPORUNA
İLİŞKİN İZLEME FORMU

Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu
Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare
Tarafından
Yapılan
İşlem
Açıklama
Nakit Teminatların Vade ve Zamanaşımı Takibinin
Usulüne Uygun Olarak Yapılmaması
2020 Yerine
Getirilmedi
Nakit teminatların iade edilmemesi nedeniyle bu raporun
Diğer Bulgular bölümünde 3 numaralı bulgu olarak yer almaktadır.