Kesin Kabulü Yapılmayan Yapım İşlerinin Mevcut Olması (Sayıştay)

BULGU: Kesin Kabulü Yapılmayan Yapım İşlerinin Mevcut Olması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare

Bölge Müdürlükleri tarafından ihale edilen geçmiş yıllara ait yapım işlerinin incelenmesi neticesinde; 2009-2018 yılları arasında geçici kabulü yapıldığı halde bugüne kadar hala kesin kabulü yapılmamış olan yapım işlerinin olduğu görülmüştür.
Kesin kabul, yapım işinin fen ve sanat kurallarına uygun yapıldığı, yüklenicinin bütün yükümlülüklerini yerine getirdiği ve yapılan işte bir eksiklik ve kusur olmadığı anlamına gelir. Kesin kabul işlemlerine ilişkin hükümler 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve Yapım İşleri Muayene ve Kabul Yönetmeliğinde yer almaktadır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Kesin kabul” başlıklı 45’inci maddesinde kesin kabulün yüklenicinin yazılı müracaatı üzerine, kesin kabul komisyonu oluşturularak yapılacağı düzenlenmiştir. Maddenin devamında kesin kabul komisyonunun işin fen ve sanat kurallarına uygun yapılmamasından kaynaklanabilecek herhangi bir bozukluğun veya geçici kabulden sonra ortaya çıkan bir kusurun olup olmadığını inceleyeceği ve teminat süresi içinde yüklenicinin, bütün yükümlülüklerini yerine getirmiş olduğu ve kendisine yüklenebilecek kesin kabulü engelleyecek bir kusur ve eksiklik görülmediği takdirde kesin kabul tutanağını düzenleyeceği ifade edilmektedir.
Yukarıdaki düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere kesin kabul yapılmadığı sürece yapım işi tamamlanmış sayılamayacağı gibi yapılan işin fen ve sanat kurallarına uygunluğundan da bahsedilemez. Kesin kabul, yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre yüklenicinin müracaatına bağlı olarak sözleşmede belirtilen teminat süresinin bitimiyle yapılır. Teminat süresi ise yapım işlerine ait tip sözleşmenin 20’nci maddesinde belirtilmiştir ve genellikle on iki ay olarak uygulanır. Yapılan incelemede birçok yapım işinin geçici kabul süresinin üzerinden yıllar geçmiş olmasına rağmen kesin kabullerinin yapılmadığı görülmüş, olup geçici kabulü yapılmadığı tespit edilen yapım işlerine aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.
Sonuç olarak; kamu idaresi tarafından yaptırılan yapım işlerinin sözleşme ve şartname hükümlerine uygunluğunun ispatı ve kamu kaynaklarının mevzuata uygun şekilde harcandığının gösterilmesi açısından kesin kabul işlemlerinin yapılması zorunlu olup, idarelerin takdirinde olan bir husus değildir. Bu nedenle ilgili işlere ait kesin kabul işlemlerinin ivedilikle yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.
Tablo: 8 Kesin Kabulü Yapılmayan İşler