|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversitelerde kıdem tazminatı karşılık hesaplarının hatalı kullanıldığını ortaya koymuştur. Uzun vadeli kıdem tazminatı karşılıklarının izlenmesi için gerekli olan 472 no’lu hesap hiç kullanılmamış, kıdem tazminatı ödemeleri ise 372 no’lu hesaptan gerçekleştirilmiştir. Ancak, bu hesaba yapılan tahakkuk işlemleri mevzuata uygun değildir. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen esaslara göre, 372 no’lu hesap, yalnızca faaliyet dönemi içinde ödenecek kıdem tazminatları için kullanılmalı, uzun vadeli karşılıklar ise 472 no’lu hesapta izlenmelidir.
Yönetmelik hükümleri gereği, dönem sonunda ödenmesi öngörülen kıdem tazminatı karşılıklarının 472 no’lu hesaptan 372 no’lu hesaba aktarılması gerekmektedir. Ancak, üniversitede 472 no’lu hesap kullanılmadığı için, 372 no’lu hesaba yapılan tahakkuk kayıtları mevzuatta belirtilen kurallara uygun bir şekilde yapılamamıştır. Bu durum, 2021 mali tablolarının yanlış sonuçlar üretmesine yol açmıştır. İlgili kurum, bu hatalı uygulamaların 2022 yılında düzeltileceğini bildirmiştir. Sonuç olarak, kıdem tazminatı yükümlülüğü olan tüm personelin hizmet yılı ve yıllık kıdem tazminatı tutarları üzerinden hesaplanarak 472 no’lu hesaba kaydedilmesi ve izleyen dönemde ödenecek kıdem tazminatı karşılıklarının dönem sonunda 372 no’lu hesaba aktarılması gerekmektedir. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının Hatalı Kullanılması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Kıdem tazminatı karşılık hesaplarına ilişkin olarak; uzun vadeli kıdem tazminatı karşılıklarının takibi için kullanılması gereken 472 no’lu hesapların hiç kullanılmadığı, kıdem tazminatı ödemelerinin 372 no’lu hesaptan yapıldığı ancak ilgili hesaba yapılan tahakkuk işlemlerinin mevzuata uygun olmadığı görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Temel kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, “İhtiyatlılık: Muhasebe uygulamasında muhtemel risklere ve olaylara karşı bu Yönetmelikte belirtilen durumlarda karşılık ayrılır.” hükmü yer almaktadır.
Aynı Yönetmelik’in 197’nci maddesinde, 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının, ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı, 228’inci maddesinde ise 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının, ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı belirtilmektedir.
Ayrıca, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 291, 292, 342 ve 343’üncü maddelerinde, Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının niteliği ile hesabın işleyişine ilişkin hükümlere yer verilmiştir.
Belirtilen mevzuat hükümleri gereği faaliyet dönemi içerisinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıkları 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına, uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıkları ise 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına kaydedilmelidir. Ayrıca izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıkları dönem sonunda 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabından 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına aktarılması gerekmektedir.
Ancak Üniversitede, 472 no’lu hesap hiç kullanılmamış, bunun sonucu olarak da 372 no’lu hesaba Kıdem Tazminatı Karşılıkları olarak yapılan tahakkuk kayıtlarının yukarıdaki mevzuatta belirtilen şekilde yapılamadığı ve herhangi bir hesaplamaya dayanmadığı anlaşılmıştır. 2021 mali tablolarının yanlış sonuç üretmesine neden olan söz konusu hatalı uygulamaların, 2022 yılında düzeltileceği tarafımıza bildirilmiştir.
Sonuç olarak kıdem tazminatı yükümlülüğü oluşturan tüm personel için hizmet yılı ve yıllık kıdem tazminatı tutarı üzerinden hesaplanarak 472 no’lu hesaba kaydedilmesi ve izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıklarının dönem sonunda 372 no’lu hesaba aktarılması gerekmektedir.