|
ÖZET: Boğaziçi Üniversitesi Sosyal Tesis İşletmesi’nin 2021 yılı mali tablolarında, üniversite bünyesinde çalışan işçiler için kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmadığı ve ilgili hesaplara kaydedilmediği belirlenmiştir. Kamu kurumları tarafından işletilen sosyal tesislerin muhasebe uygulamalarına dair esaslar, hesap ve kayıt düzeninde şeffaflık ve hesap verilebilirlik sağlanmasını amaçlamaktadır. Bu çerçevede, muhasebenin temel ilkeleri olan ihtiyatlılık ve dönemsellik gereği, muhtemel riskler için karşılık ayrılması ve ödemelerin her faaliyet döneminde ayrı ayrı hesaplanması gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde, kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmaması, mali tabloların eksik bilgi sunmasına yol açmaktadır. Tek Düzen Hesap Planı’na göre, kıdem tazminatları karşılıklarının 472 Kıdem Tazminatları Karşılığı Hesabı’nda izlenmesi ve bir yıl içinde ödenmesi beklenen tutarların ise 372 Kıdem Tazminatları Karşılığı Hesabı’nda takip edilmesi gerekmektedir. Kamu idaresi, 2022 yılında kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılacağını belirtmiş olsa da, bu durum 2021 yılı mali tablolarını etkilememiştir. Sonuç olarak, Sosyal Tesis İşletmesi bünyesindeki işçiler için kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılması ve ilgili hesaplara kaydedilmesi yönünde çalışmaların başlatılması, muhasebe uygulamalarının ihtiyatlılık ve dönemsellik ilkelerine uygun hale getirilmesi açısından önem arz etmektedir. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Boğaziçi Üniversitesi Sosyal Tesis İşletmesi mali tabloları incelendiğinde üniversite bünyesinde istihdam edilen işçiler için ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmadığı ve ilgili hesaplara kaydedilmediği tespit edilmiştir.
Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca İşletilen Sosyal Tesislerin Muhasebe Uygulamalarına Dair Esas ve Usullerin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde;
“Bu Esas ve Usullerin amacı, kamu kurum ve kuruluşlarınca işletilen sosyal tesislerin hesap ve kayıt düzeninde saydamlık, hesap verilebilirlik ve tekdüzenin sağlanması; işlemlerinin kayıt altına alınması, faaliyetlerinin gerçek mahiyetlerine uygun olarak sağlıklı ve güvenilir bir biçimde muhasebeleştirilmesi, mali tablolarının zamanında, doğru, muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş ilkeleri çerçevesinde, yönetimin ve diğer ilgili kişilerin bilgi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde hazırlanması ve raporlanmasına ilişkin esas ve usullerin belirlenmesidir.” denilmektedir.
Muhasebenin temel kavramlarından olan ihtiyatlılık ve dönemsellik ilkeleri gereği muhtemel risklere ve olaylara karşı karşılık ayrılması ve birden fazla faaliyet dönemi ile ilişkili olan ödemelerin sadece yapıldığı dönemde değil her faaliyet döneminde ayrı ayrı hesaplanması gerekmektedir.
İşletmenin mali tabloları incelendiğinde istihdam edilen işçiler için kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmadığı ve ilgili hesaplara kaydedilmediği görülmüştür. Kıdem tazminatı karşılığı hesaplarının çalıştırılmaması mali tabloların eksik bilgi üretmesine neden olmaktadır. Tek Düzen Hesap Planında, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılacak kıdem tazminatları karşılıklarının 472 Kıdem Tazminatları Karşılığı Hesabında izlenmesi ve bir yıl içinde ödenmesi öngörülen kıdem tazminatlarının da 372 Kıdem Tazminatları Karşılığı hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Kamu idaresi Kıdem Tazminatı Karşılıklarının 2022 yılında ayrılacağını bildirmiş olmasına rağmen bu durum 2021 yılı mali tablolarını etkilememiştir.
Kamu idaresi cevabı ve yukarıda yer alan mevzuat hükümleri gereğince Sosyal Tesis İşletmesi bünyesinde istihdam edilen işçiler için muhasebenin ihtiyatlılık kavramı ve dönemsellik ilkesi gereği kıdem tazminatı karşılığı ayrılması ve ilgili hesaplara kaydedilmesine ilişkin çalışmaların başlamasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.