|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında, bir belediye şirketinin işçileri için gerekli olan kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmadığı ve bu nedenle mali tablolarında yer almadığı tespit edilmiştir. Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nde belirtilen kurallara göre, kıdem tazminatı karşılıkları ilgili gider hesaplarına borç, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı’na ise alacak kaydedilmelidir. Ayrıca, ilerleyen dönemlerde ödenecek kıdem tazminatları için 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı’nın da kullanılması gerektiği vurgulanmaktadır.
Tebliğin “Muhasebenin Temel Kavramları” bölümünde, ihtiyatlılık ilkesinin işletmelerin karşılaşabileceği riskler göz önünde bulundurularak temkinli davranmalarını gerektirdiği ifade edilmektedir. Bu bağlamda, işletmelerin muhtemel giderleri ve zararları için karşılık ayırmaları önemlidir. Dönemsellik kavramı ise, işletmenin faaliyet sonuçlarının belirli dönemler halinde değerlendirilmesini ve gelir ile giderlerin tahakkuk esasına göre muhasebeleştirilmesini öngörmektedir. Yapılan incelemeler sonucunda, şirketin kıdem tazminatı karşılıklarını ayırmadığı ve ilgili hesapları kullanmadığı anlaşılmıştır. Mali tabloların doğru bilgi sunabilmesi ve gelecekteki yükümlülüklerin takip edilebilmesi için, işçiler için hesaplanan kıdem tazminatlarının 372 veya 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı hesaplarında izlenmesi gerekmektedir. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirket işçileri için ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmadığı ve dolayısıyla mali tablolarda izlenmediği görülmüştür.
seri No.lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nin “V-Tek düzen Hesap Çerçevesi, Hesap Planı ve Hesap Planı Açıklamaları” bölümünde yer alan “Hesap planı açıklamaları” başlıklı (C) bendinde; hesaplanan kıdem tazminatı karşılık tutarlarının ilgili gider hesaplarına borç, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedilmek suretiyle muhasebeleştirileceği; izleyen dönemde ödenmesi beklenen kıdem tazminatı karşılık tutarlarının 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç, 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Anılan Tebliğ’in “I-Muhasebenin Temel Kavramları” başlıklı bölümünde ihtiyatlılık kavramının; muhasebe olaylarında temkinli davranılmasını ve işletmenin karşılaşabileceği risklerin göz önüne alınmasını ifade ettiği belirtilerek, bu kavram gereği, işletmelerin muhtemel giderleri ve zararları için karşılık ayıracakları ifade edilmiştir.
Tebliğ’in yine aynı bölümünde tanımlanan dönemsellik kavramının; işletmenin sürekliliği kavramı uyarınca sınırsız kabul edilen ömrünün, belli dönemlere bölünmesi ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanmasını ifade ettiği belirtilerek, bu kavram gereği, gelir ve giderlerin tahakkuk esasına göre muhasebeleştirileceği, hasılat, gelir ve kârların aynı döneme ait maliyet, gider ve zararlarla karşılaştırılacağı ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, Şirketin personel için ayrılması gereken kıdem tazminatı karşılıklarını ayırmadığı ve 372 veya 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı hesaplarını kullanmadığı tespit edilmiştir.
Mali tabloların doğru bilgi sunması ve ileride ödenmesi muhtemel yükümlülüklerinin takip edilebilmesi açısından, ihtiyatlılık ve dönemsemsellik kavramları gereği işçiler için hesaplanan kıdem tazminatlarının vadesine göre 372 veya 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı hesaplarında izlenmesi gerekmektedir.