|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi, emekli olacak işçilere ödenecek kıdem tazminatlarını izlemek için gerekli olan 372 ve 472 numaralı Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarını kullanmamış ve bu hesaplar için karşılık ayrılmamıştır. 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesi, işçiye her tam yıl için 30 günlük ücret tutarında kıdem tazminatı ödeneceğini belirtmektedir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, bu hesapların kıdem tazminatı karşılıklarının izlenmesi amacıyla nasıl kullanılacağını tanımlamaktadır.
Kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılması, dönemsellik ilkesi gereği giderlerin ait olduğu yılda muhasebeleştirilmesini sağlamak için önemlidir. Bu karşılıklar, ilk olarak 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına kaydedilmeli, vadeleri bir yılın altına düşen tutarlar ise 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına aktarılmalıdır. Aksi takdirde, dönem giderleri gerçeği yansıtmayacak ve idarenin mali durumu hakkında yanıltıcı bilgiler sunulacaktır. Ayrıca, muhasebe ihtiyatlılık ilkesi gereği, bu ödemelerin risklerinin bilançoda gösterilmesi de kritik bir öneme sahiptir. Sonuç olarak, kıdem tazminatı karşılıklarının zamanında ayrılmaması, İdarenin 2022 yılı bilançosunda Borç ve Gider Karşılıkları hesap grubunun doğru ve gerçeğe uygun bir şekilde raporlanmasını engellemektedir. Kamu İdaresi, bu bulguya ilişkin gerekli işlemlerin yapılacağını bildirmiştir. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarece emekli olacak işçilere ödenecek kıdem tazminatlarının izlenmesi amacıyla kullanılması gereken 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı ile 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının kullanılmadığı ve karşılık ayrılmadığı tespit edilmiştir.
1475 sayılı İş Kanunu’nun “Kıdem tazminatı” başlıklı 14’üncü maddesinin ikinci fıkrasında, işçiye hizmet akdinin devamı süresince geçen her tam yıl için işverence 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödeneceği belirtilmiş olup, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde 372 ve 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesapları tanımlanmıştır.
Yönetmelik hükümlerine göre, 372 ve 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesapları, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde veya uzun vadede ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıklarının izlenmesi için kullanılmaktadır. Kıdem tazminatı karşılıkları ilk ayrıldığında, 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına kaydedilmesi, vadeleri bir yılın altına düşen ve faaliyet dönemi içerisinde ödenmesi öngörülen tutarların, 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına aktarılması gerekmektedir.
Kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmasındaki amaç, dönemsellik ilkesi gereği giderlerin ait oldukları yılda muhasebeleştirilmesinin sağlanmasıdır. Bu tutarların karşılık ayrılmadan ödendiği yılda tamamının gider kaydedilmesi durumunda, dönem giderlerinin gerçeği yansıtmamasına sebep olacaktır. Ayrıca; bu kayıtlar dönemsellik ilkesine ek olarak muhasebe kavramlarından ihtiyatlılık ilkesi gereği de, idarenin bu ödemeler karşısında içinde bulunduğu riski bilançoda göstermek bakımından da önem arz etmektedir. Bu nedenle, İş Kanunu kapsamında çalışan işçilerin çalışma süreleri dikkate alınarak her yılın sonunda kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılması ve 372/472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarında muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
Kamu İdaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup gerekli işlemlerin sağlanacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılması ve muhasebeleştirilmemesi sebebiyle, İdarenin 2022 yılı bilançosunda Borç ve Gider Karşılıkları hesap grubu, tam, doğru ve gerçeğe uygun tutarları raporlayamamaktadır.