|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nde işçilere ödenen kıdem tazminatlarının ve karşılıklarının hatalı bir şekilde muhasebeleştirildiğini ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 281 ve 330’uncu maddeleri, kıdem tazminatı karşılıklarının nasıl izlenmesi gerektiğini belirlemektedir. Bu çerçevede, faaliyet dönemi sonunda çalışanlar için yıllık kıdem tazminatlarının hesaplanarak 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. Ancak, 2024 yılında emekli olan 18 personel için yeterli kıdem tazminatı karşılığı ayrılmamış ve ödemeler doğrudan 630 Giderler Hesabı üzerinden yapılmıştır.
Ayrıca, bazı kıdem tazminatı karşılıklarının kaydedilmesinde de yanlışlıklar tespit edilmiştir. 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı alacak, 630 Giderler Hesabı borç kaydedilmesi gerekirken, 372 No.lu Hesaba alacak, 630 No.lu Hesaba borç olarak kaydedilmiştir. Kamu idaresi, bu hataların 2025 yılı itibarıyla düzeltildiğini belirtse de, 2024 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hataların düzeltilmediği görülmektedir. Bu yanlış uygulamalar sonucunda, mali tablolar gerçeği yansıtmamakta olup, ilgili mevzuata uygun düzeltmelerin yapılması elzemdir. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Ödemelerinin ve Karşılıklarının Hatalı Muhasebeleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İşçilere ödenen kıdem tazminatlarının ve karşılıklarının hatalı muhasebeleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 281 ve 330’uncu maddelerinde 372/472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesaplarının niteliği ile ilgili olarak; bu hesapların, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları ile uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 372 ve 472 nolu hesapların işleyişinin açıklandığı ilgili maddelerine göre; faaliyet dönemi sonlarında dönem sonu işlemleri yapılırken çalışan işçiler için yıllık kıdem tazminatları hesaplanarak uzun vadede ödenecek kıdem tazminatı tutarları 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak, 630 Giderler Hesabına borç kaydedilmelidir. Ayrıca yıl sonlarında vadeleri bir yılın altına düşen ve faaliyet dönemi içerisinde ödenmesi öngörülen kıdem tazminatı tutarları 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç kaydedilmelidir. Tazminatların ödenmesi durumda ise 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç, ödemenin şekline göre ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan 830 Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835 Gider
Yansıtma Hesabına alacak kaydedilmelidir.
Kıdem tazminatlarıyla ilgili yapılan incelemede aşağıdaki tespitler yapılmıştır:
– 2024 yılında emekli olan personel için yeterli tutarda kıdem tazminatı karşılığının ayrılmadığı görülmüştür. Bundan dolayı yıl içerisinde kıdem tazminatı ödemeleri 372 nolu hesap kullanılmadan Yönetmelik’e aykırı olarak doğrudan 630 nolu hesap kullanılarak gerçekleştirilmiştir. 2024 yılında 18 personel emekli olmuş ve bu şekilde toplam 9.244.481,03 TL kıdem tazminatı ödenmiştir.
– Bazı kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmasında ise 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı alacak, 630 Giderler Hesabına borç kaydedilmediği ve Yönetmelik’e aykırı olarak 372 No.lu Hesaba alacak, 630 No.lu Hesaba borç olarak kaydedildiği görülmüştür.
Kamu idaresince, bulguda tespit edilen hususların 2025 yılı itibariyle düzeltildiği ifade edilmiştir. Ancak, bulgu konusu hususlara yönelik 2025 yılında yapılan kayıtların 2024 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.
Yapılan yanlış uygulamalar neticesinde 372 ve 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesapları ile 630 Giderler Hesabı mali tablolarda gerçeği yansıtmamakta olup, uygulamanın yukarıda yer verilen mevzuata uygun olarak düzeltilmesi gerekmektedir.