Kira Gelirlerine İlişkin Muhasebe Kayıtlarının Hatalı Yapılması (Sayıştay)

BULGU: Kira Gelirlerine İlişkin Muhasebe Kayıtlarının Hatalı Yapılması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversite tarafından tahsilatı yapılan ve gelecek ayları ve yılları kapsayan kira gelirlerinin; 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ve 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına kaydedilmesi gerekirken bu işlem yapılmadan doğrudan gelir kaydedildiği görülmüştür
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı” başlıklı 296’ncı maddesinde; bu hesabın, içinde bulunulan dönemde ortaya çıkan ancak, gelecek aylara ait olan peşin tahsil edilmiş gelirler ile uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubundaki gelecek yıllara ait gelirler hesabında kayıtlı tutarlardan tahakkuk zamanına bir yıldan az süre kalan peşin tahsil edilmiş gelirlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Adı geçen Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 298’inci maddesinde ise peşin tahsil edilen gelirlerin, içinde bulunulan aya ait olan kısmının 600 Gelirler Hesabına, sonraki tahakkuk ettirilmesi gereken kısmının bu hesaba, içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemlerde tahakkuk ettirilmesi gerekenlerin 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak, tahsil edilen tutarın tamamının 100 Kasa Hesabı veya 102 Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan 800 Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805 Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedileceği ifade edilmiştir.
Söz konusu Yönetmelik’in “480 Gelecek yıllara ait gelirler hesabı” başlıklı 347’nci maddesinde; bu hesabın dönem içinde tahsil edilen ancak, gelecek yılların faaliyet hesaplarına dâhil edilecek olan gelirlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
“Hesabın işleyişi” başlıklı 349’uncu maddesinde ise; peşin tahsil edilen gelirlerin, içinde bulunulan aya ait olan kısmının 600 Gelirler Hesabına, gelecek aylarda tahakkuk ettirilmesi gerekenlerin 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabına, içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemlerde tahakkuk ettirilmesi gerekenlerin bu hesaba alacak, tahsil edilen tutarın tamamının 100 Kasa Hesabı veya 102 Banka Hesabına ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan tahsil edilen tutarın tamamının 800 Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805 Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedileceği ifade edilmiştir.
Yukarıda açıklanan düzenlemeler çerçevesinde peşin tahsil edilen kira gelirlerinden içinde bulunulan aya ilişkin olanların 600 Gelirler Hesabına alınması, geriye kalan tutarların ilgisine göre 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı veya 480 Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak kaydedilmesi gerekmektedir.
İdare cevabında bulgu konusu hususun münferit bir işlem olduğu belirtilmiştir. İlerleyen süreçte bu konuyla ilgili gerekli kayıtların yapılmasına dikkat edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak Üniversitenin, adı geçen Yönetmelik’in ilgili maddeleri gereği dönem ayırıcı hesapları kullanmaması nedeniyle, iki ayrı faaliyet dönemine ilişkin olarak peşin tahsil edilen toplam 126.190,39 TL tutarındaki taşınmaz kira gelirinden, 16.940,63 TL’sinin, 2023 yılı Faaliyet Sonuçları Tablosunda gösterilmesi gerekirken tamamının, 600 Gelirler Hesabına kaydedilmesi sonucu Faaliyet Sonuçları Tablosunda 109.249,76. TL tutarında hata meydana gelmiştir.