|
ÖZET: Kira sözleşmelerinde yükümlülüklerini yerine getirmeyen kiracılara yönelik gerekli yaptırımların uygulanmadığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bazı kiralamalarda sözleşmeye aykırı kullanımlar olmasına rağmen, kiracıların sözleşmeleri feshedilmemiştir. Kiracıların taahhütlerini yerine getirmemesi durumunda, ilgili idarenin gerekli yaptırımları uygulamadığı ve kiracıların ihalelerden yasaklanması için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bildirimde bulunulmadığı görülmüştür.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun ilgili maddeleri, sözleşme hükümlerine uymayan kiracıların sözleşmelerinin feshedilmesini ve teminatlarının gelir kaydedilmesini öngörmektedir. Ayrıca, sözleşme şartlarına uymayan kiracılar hakkında bir yıla kadar ihalelere katılmaktan yasaklama kararı alınması gerektiği belirtilmiştir. Ancak, idare tarafından bu yükümlülüklerin yerine getirilmediği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, kiracıların taahhütlerine uygun davranmamaları durumunda, kira sözleşmelerinin feshedilmesi, kesin teminatların gelir kaydedilmesi ve kiracıların ihalelerden yasaklanması için gerekli bildirimlerin yapılması gerekmektedir. Bu süreçlerin uygulanmaması, kamu kaynaklarının etkin kullanımını olumsuz etkilemektedir. |
BULGU: Kira Sözleşmelerindeki Yükümlülüklerini Yerine Getirmeyen Kiracılara Sözleşme ve Mevzuatta Öngörülen Yaptırımların Uygulanmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından bazı kiralamalarda sözleşmeye aykırı kullanımlar bulunmasına rağmen ilgili kiracılarla akdedilen kira sözleşmelerinin feshedilmediği, kiracının taahhüdünü şartname ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesine rağmen gerekli yaptırımların uygulanmadığı ve ilgililerin ihalelerden yasaklanması için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bildirimde bulunulmadığı görülmüştür.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Müteahhit veya müşterinin sözleşmenin bozulmasına neden olması” başlıklı 62’nci maddesinde; sözleşme yapıldıktan sonra 63’üncümaddede yazılı hükümler dışında müteahhit veya müşterinin taahhüdünden vazgeçmesi veya taahhüdünü, şartname ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi üzerine, idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatın gelir kaydedileceği, sözleşmenin feshedilerek hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceği ve gelir kaydedilen kesin teminatın, müteahhit veya müşterinin borcuna mahsup edilemeyeceği ifade edilmektedir.
Kanun’un “İdarelerce İhalelere Katılmaktan Geçici Yasaklama” başlıklı 84’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; üzerine ihale yapıldığı halde usulüne göre sözleşme yapmayan istekliler ile sözleşme yapıldıktan sonra taahhüdünden vazgeçen ve mücbir sebepler dışında taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen müteahhit veya müşteriler hakkında da, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili bakanlık tarafından, bir yıla kadar ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilir ve bu kararlar Resmi Gazete’de ilan ettirildiği gibi ilgililerin müteahhitlik sicillerine işleneceği belirtilmiştir.
Yukarıda da görüleceği üzere, taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen kiracıların sözleşmelerinin feshedilip, teminatlarının gelir kaydedilmesi ve bu kiracıların ihalelere katılmaktan geçici olarak yasaklaması için ilgili bakanlığa bildirilmesi gerekmektedir.
İdare tarafından 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre ihale edilen bazı taşınmazlar ile ilgili olarak, ihale şartname ve sözleşmelerinde belirtilen taahhütlerin yerine getirilmemesi ve taşınmazların taahhütlerine uygun olarak kullanılmamasına rağmen yüklenicilere mevzuatında, şartnamelerinde ve sözleşmelerinde öngörülen yaptırımların uygulanmadığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmekte olup, taşınmazı taahhütlerine uygun olarak kullanmadığı tespit edilen kiracılarla ilgili mevzuatta, şartnamede ve sözleşmede öngörülen yaptırımların uygulanacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, İdarenin taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen kiracıların kira sözleşmelerinin feshedilmesi, kesin teminatlarının gelir kaydedilmesi, kiracının ihalelerden yasaklanması için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bildirimde bulunulması ve tahliye işlemlerinin başlatılması gerekmektedir.