|
ÖZET: Kira süresi sona ermesine rağmen, bir taşınmazın ihale yapılmadan başka bir şirkete devredildiği tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18. maddesi, taşınmazların kiralanması ve devri konusunda belediye meclisinin yetkilerini belirlerken, 34. maddesi ise bu işlemlerin belediye encümeni tarafından yürütülmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Ayrıca, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, kiralama sürelerinin on yılı geçemeyeceğini ve sözleşmelerin devrinin belirli şartlara tabi olduğunu belirtmektedir.
Yapılan incelemelerde, 2007 yılında bir yıllığına kiralanan açık otoparkın, 2008 yılından itibaren encümen kararıyla süre uzatımına tabi tutulduğu, ancak 21.11.2024 tarihinde geçerliliği kalmayan sözleşmenin başka bir şirkete devredildiği anlaşılmıştır. Kamu İdaresi, devir işleminin yasal izinle gerçekleştirildiğini savunsa da, mevcut sözleşmenin süresinin dolmuş olması nedeniyle geçerli bir devir işlemi olmadığı değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, kiralama süresi sona eren taşınmazın tahliye edilmesi ve geçersiz sözleşme devrinin iptal edilerek, taşınmazın ihale yoluyla yeniden kiraya verilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Kira Süresi Bitmesine Rağmen Taşınmazın İhale Yapılmaksızın Devredilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
İdarenin açık otopark kiralamasına ilişkin kira sözleşmesinin, geçerlilik süresi dolmasına rağmen ihale yapılmaksızın başka bir şirkete devredildiği görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18’inci maddesinde; taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına, üç yıldan fazla süreyle kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar verilmesine belediye meclisinin yetkili olduğu ifade edilmiştir.
Anılan Kanun’un 34’üncü maddesinde ise; taşınmaz mal satımına, trampasına ve tahsisine ilişkin meclis kararlarını uygulamanın, süresi üç yılı geçmemek üzere taşınmaz kiralanmasına karar vermenin belediye encümeninin görev ve yetkileri arasında olduğu hüküm altına alınmıştır.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 1’inci maddesinde; genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanun’da yazılı hükümlere göre yürütüleceği ifade edilmiştir.
Aynı Kanun’un 64’üncü maddesinde; kiraya verilecek taşınır ve taşınmaz malların kira süresinin on yıldan çok olamayacağı ifade edilmiştir.
Mezkûr Kanun’un 66’ncı maddesinde sözleşmenin ita amirinin yazılı izni ile başkasına devredilebileceği, devir alacaklarda ilk ihaledeki şartların aranacağı belirtilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; belediye encümeni tarafından kiraya verilen taşınmazların kira sürelerinin üç yıldan fazla olamayacağı ve her halde on yılı aşamayacağı, kira süresi sonunda taşınmazın tahliye edilerek yeniden ihale edileceği anlaşılmaktadır. Ayrıca sözleşmenin devredilebilmesi için sözü edilen süreler dahilinde geçerli bir sözleşmenin bulunması gerektiği açıktır.
Yapılan incelemede Belediyeye ait açık otoparkın 2007 yılında bir yıllığına Çanakkale Belediye Spor’a kiraya verildiği ve 2008 yılından bu yana kira süresi sonunda encümen kararıyla sürenin uzatıldığı, 21.11.2024 tarihinde ise hukuken artık geçerli olmayan söz konusu kira sözleşmesinin Çanakkale Hizmet Grupları İnş. San. Ve Tic. AŞ’ye ihale yapılmaksızın devredildiği tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında devir işleminin 2886 sayılı Kanun kapsamında ita amirinin yazılı izniyle yapıldığı ifade edilmiş olsa da 2886 sayılı Kanunda yer alan 10 yıllık süre dolduğu için, mevcut durumda ortada devredilebilecek bir sözleşme bulunmadığı değerlendirilmektedir.
Sonuç olarak; Çanakkale Belediye Spor’a bir yıllığına kiraya verilen taşınmazın kira süresi sonunda tahliye edilmesi ve hukuken geçerli olmayan sözleşme devrinin iptal edilerek ilgili taşınmazın ihale edilmek suretiyle kiraya verilmesi gerekmektedir.