|
ÖZET: Büyükşehir Belediyesi’ne ait bazı taşınmazların kira sürelerinin sona ermesinin ardından, bu mülklerin yeniden ihale yapılmaksızın ecrimisil karşılığında aynı kişilere kullandırıldığı tespit edilmiştir. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ve 5393 sayılı Belediye Kanunu, taşınmazların kiralanma süreçlerini ve sürelerini düzenlemekte olup, bu mevzuat hükümlerine göre taşınmazların yalnızca ihale yoluyla kiraya verilmesi gerekmektedir. Ayrıca, kiralama süresi on yıldan fazla olamaz ve belediye meclisi, üç yıldan fazla kiralamalara karar verme yetkisine sahiptir.
Denetim raporuna göre, 2024 yılı itibarıyla kira süresi sona ermiş 322 adet taşınmaz, tahliye edilmeden ecrimisil bedeli karşılığında kullanılmaya devam etmektedir. Kamu idaresi, bu taşınmazlarla ilgili gerekli işlemleri sürdüreceğini belirtmiş olsa da, ecrimisil uygulamasının devam ettiği ve çalışmaların henüz tamamlanmadığı gözlemlenmiştir. Bu durum, kira süresi sona eren taşınmazların mevzuata uygun olarak ihale edilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, belediyeye ait taşınmazların kiralanma süreçlerinin yasal çerçevede yürütülmesi ve ecrimisil uygulamasının sona erdirilmesi için gerekli adımların atılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Kira Süresi Sona Eren Bazı Taşınmazların Ecrimisil Alınarak Kullandırılmaya Devam Ettirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Kira süreleri sona eren Büyükşehir Belediyesi mülkiyetindeki bazı taşınmazların yeniden ihale yapılmaksızın ecrimisil karşılığında aynı kişilere kullandırıldığı tespit edilmiştir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesi ile belediye mülkiyetindeki taşınmazların ancak bu Kanun hükümlerine göre kiraya verilebileceği, “Kiralarda sözleşme süresi” başlıklı 64’üncü maddesi ile belirli istisnalar haricinde, kiraya verilecek taşınmazların kira süresinin on yıldan çok olamayacağı ve taşınmazların üçüncü kişilere kiralanması işlemlerinin ise aynı Kanun’un 35’inci maddesinde sayılan ihale usulleri çerçevesinde yürütülmesi gerektiği hüküm altına alınmaktadır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18’inci maddesi uyarınca, belediyeye ait taşınmazların üç yıldan fazla süre ile kiralanmasına karar vermek yetkisi belediye meclisine; aynı Kanun’un 34’üncü maddesi uyarınca, söz konusu taşınmazların süresi üç yılı geçmemek üzere kiralanmasına karar vermek yetkisi ise belediye encümenine verilmektedir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75’inci maddesinde; kamu idarelerine ait taşınmazlara ait kira sözleşmelerinin bitim tarihinden itibaren, işgalin devam etmesi halinde, işgal edilen taşınmaz malın idarenin talebi üzerine bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edileceği ve kira sözleşme bitim tarihi ile tahliye tarihi arasında ecrimisil alınacağı hüküm altına alınmaktadır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15’inci maddesinde; 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75’inci maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı ifade edilmektedir.
Ayrıca, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun; 339’uncu maddesinin ikinci fıkrasında kamu kurum ve kuruluşlarının, hangi usul ve esaslar içinde olursa olsun yaptıkları bütün kira sözleşmelerine bu Kanun hükümlerinin uygulanacağı, 347’nci maddesinin birinci fıkrasında ise; belirli süreli kira sözleşmelerinde kiraya verenin, on yıllık uzama süresi sonunda herhangi bir sebep göstermeksizin sözleşmeye son verebileceği ifade edilmektedir.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; Belediye mülkiyetindeki taşınmazların ancak 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ile 5393 sayılı Belediye Kanunu’nda yer alan esaslar ve süreler dâhilinde ihale yapılmak suretiyle kiraya verilebileceği, yenileme işlemlerinin aynı usuller çerçevesinde yapılabileceği sonucuna varılmaktadır.
Yapılan incelemede, Büyükşehir Belediyesinin 2024 yıl sonu itibariyle; kira süresi sona ermiş olan dükkân, mesken, büro, büfe, lokanta, tarla, otopark vb. vasıfta olmak üzere toplam 322 adet taşınmazının tahliye edilmeyerek aynı kişilere aylık ecrimisil bedeli karşılığında kullandırıldığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresince, kira süresi sona eren taşınmazlarla ilgili ilgili gerekli işlemlerin yapılmasına devam edileceği ve ecrimisil alınmak suretiyle kullandırılan taşınmaz sayısının azaltıldığı belirtmişse de çalışmaların tam olarak sonuçlandırılmadığı ve ecrimisil uygulamasının devam ettiği görülmektedir.
Bu itibarla, kira süresi sona eren taşınmazlarla ilgili gerekli işlemlerin mevzuatta öngörüldüğü şekilde başlatılması ve bahse konu taşınmazların usulüne uygun olarak ihale edilerek kiraya verilmesi gerekmektedir.