|
ÖZET: Kiralama ihalelerinde rekabeti sınırlayıcı şartların uygulanması, 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ele alınmıştır. Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından gerçekleştirilen “Barış Mahallesi 1805/3 Sokak No:11” ve “Barış Mahallesi 1802 Sokak No:19” adreslerindeki otopark ve depolama alanlarının kiralanması ihalelerinde, yalnızca Gebze ilçesinde faaliyet gösteren firmaların katılımına izin verilmesi, rekabetin kısıtlandığını ortaya koymuştur. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 2. maddesi, ihalelerde açıklık ve rekabetin sağlanmasını esas alırken, 16. maddesi de katılımcılarda belirli niteliklerin aranabileceğini belirtmektedir.
Ancak, bu ihalelerde katılım şartlarının yalnızca Gebze sınırları içinde ticari faaliyet gösteren firmalarla sınırlı tutulması, rekabeti olumsuz etkilemiş ve katılımcı sayısını azaltmıştır. İdari şartnamelerde belirtilen katılım koşulları, ihalelerde sağlanması gereken faydayı artırmak yerine, tam tersine, rekabeti engellemiştir. Örneğin, bu ihalelere sadece bir firmanın katılması, durumun ciddiyetini göstermektedir. Sonuç olarak, ihalelere yalnızca Gebze ilçesindeki firmaların katılımının sağlanması, ihalelerdeki açıklık ve rekabet ilkelerine aykırı bir durum yaratmıştır. İdare, yapılan tespitleri kabul etmiş ve gerekli düzeltmelerin yapılacağını bildirmiştir. |
BULGU: Kiralama İhalelerinde Rekabeti Önleyici Şartlarla Dökümanların Hazırlanması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyece 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na tabi olarak ihale edilen “Barış Mahallesi 1805/3 Sokak No:11 de bulunan 5292 metrekare Taşınmazın Açık Otopark ve Açık Depolama Alanın Kiralanması” ve “Barış Mahallesi 1802 Sokak No:19 de Bulunan 7176 metrekare Taşınmazın Otopark ve Açık Depolama Alanın Kiralanması” işlerinde, sadece Gebze ilçesinde faaliyet gösterenlerin ihaleye katılımına izin verilerek, ihalede rekabetin kısıtlandığı tespit edilmiştir.
2886 sayılı Kanunun “İlkeler” başlıklı 2’inci maddesinde aynen; “Bu Kanunun yürütülmesinde, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması esastır..” denilmiş, aynı Kanun’un ‘“İsteklilerde aranacak nitelikler ve istenecek belgeler” başlıklı 16’ncı maddesinde de: “İdarece ihalelerin en elverişli koşullarla sonuçlandırılmasını sağlamak amacıyla, isteklilerde belirli mali ve teknik yeterlik ve nitelikler aranabilir. Bunları tespite yarayan belgelerin neler olduğu, şartnamelerde gösterilir….” hükmüne yer verilmiştir.
İşbu maddeler gereğince, idareler kiralama ihalelerinin daha uygun şartlarda ve bedelde yapılması amacı ile katılımcıların belli niteliklere sahip olmasını isteyebilecek, ancak bu katılım şartlarının ihalede rekabeti ve dolayısı ile katılımı engellemeyecek nitelikte olmasını da temin edeceklerdir.
Kurumca, söz konusu kiralama işlerine ait İdari Şartnamelerin “İhaleye Girebilmek İçin İstenen belgeler” başlıklı 4’üncü maddesinin “a” bendinde; “Gebze sınırları içerisinde (son beş yıl) ticari faaliyet gösterdiğine dair bağlı bulunduğu Ticaret ve Sanayi Odası Belgesi veya Esnaf ve Sanatkarlar odası belgesi” ihaleye katılım şartı olarak belirlenmiş ve bu nedenle de ihaleye sadece Gebze ilçesinde faaliyet gösteren firmalar katılmıştır.
Ancak otopark ve depolama alanı kiraya verme işinin sadece bir ilçede faaliyet gösteren firmaların katılımının kiralamadan sağlanacak faydayı artırmadığı gibi katılımcı sayısını azalttığı ve rekabeti engellediği açıktır. Nitekim söz konusu ihalelere sadece bir firmanın katılmış olması da bu durumun açık bir göstergesidir.
Sonuç olarak, işbu ihalelere sadece Gebze ilçesinde ikamet edenlerin katılması sağlanarak, ihalelerde sağlanması gereken açıklık ve rekabet ilkelerine uygun hareket edilmediği değerlendirilmektedir.
İdare tarafından, yapılan tespit ve değerlendirmeler kabul edilmiş olup gerekli düzeltmelerin yapılacağı bildirilmiştir.