|
ÖZET: Kiralanan araçların, görev mahalli olan İstanbul İli dışında, herhangi bir görevlendirme yazısı olmaksızın kullanıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, şirket bütçesinden karşılanan yakıt ve HGS giderleriyle birlikte, kamu kaynaklarının israfı anlamına gelmektedir. Şirketin Seyahat Yönergesi’nde belirtilen kurallara göre, yurt içi seyahatlerin onayı, Yönetim Kurulu Başkanı veya vekili tarafından verilmelidir. Ancak yapılan incelemelerde, araçların il dışına çıkışları için gerekli olan görevlendirme yazılarının mevcut olmadığı ortaya çıkmıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na göre, şirketlerin ticari faaliyetlerinde basiretli davranmaları ve kamu kaynaklarını ekonomik bir şekilde kullanmaları gerekmektedir. Kiralanan araçların, personelin şahsi ihtiyaçları için kullanılmaması gerektiği vurgulanmaktadır. Ayrıca, bu tür kullanımların kazalara veya kural ihlallerine yol açabileceği ve şirketin cezai müeyyidelere maruz kalabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. Sonuç olarak, şirketin araçlarının görev mahalli dışındaki kullanımlarının dikkatle izlenmesi, görevlendirme onayı bulunmayan araçlar için gider yapılmaması ve kurallara uymayan personel hakkında gerekli işlemlerin yapılması, şirketin menfaatleri açısından büyük önem taşımaktadır. Şirket, bu konudaki giderlerin ilgili personelden tahsil edildiğini bildirmiştir. |
BULGU: Kiralanan Araçların Görevlendirme Yazısı Olmaksızın Görev Mahalli Dışında Kullanılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirket tarafından kiralanan araçların bazılarının İdarenin faaliyet alanı olan İstanbul İli dışında herhangi bir görevlendirme yazısı olmaksızın kullanıldığı, yakıt ve HGS (Hızlı Geçiş Sistemi) giderlerinin şirket bütçesinden karşılandığı görülmüştür.
Şirket Yönetim Kurulu kararıyla çıkartılan Seyahat Yönergesinin 4’üncü maddesinde;
“Yurt İçi Seyahatler
Bu yönetmelik kapsamındaki kişilerin devamlı olarak görevini ifa ettiği şehirden, yine görev nedeniyle başka bir şehre yaptığı geçici seyahatlerdir.
4.1 Seyahatin Onayı
Yönetim Kurulu Başkanı veya Vekilinin şirketi temsilen yapacakları yurt içi seyahatler beyanları ile geçerlidir. Yönetim Kurulu Üyeleri ve Genel Müdürün yurt içi seyahat onayı Yönetim Kurulu Başkanı veya Başkan Vekili tarafından (Günü birlik seyahatlerde onay aranmaz) verilir. Genel Müdür altı kadronun seyahat onayı ise Genel Müdür veya Vekili tarafından verilir.”
hükümleri yer almaktadır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Tacir olmanın hükümleri” başlıklı 18’inci maddesinde her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca kamu kaynağı kullanan Şirketin, kaynaklarını ekonomik kullanması konusunda özen yükümlülüğü de bulunmaktadır.
Yukarıdaki mevzuat hükmü ve Şirketin iç düzenleyici işlemi göz önünde bulundurulduğunda; Şirket tarafından kiralanan araçların faaliyet alanı olan İstanbul İli dışına çıkış yapabilmesi görevlendirme yazılarının olması şartına bağlıdır. Kamu kaynağı ile kiralanan araçların görevlendirme yazısı olmaksızın, personelin şahsi ihtiyaçları için il dışında kullanılmaması gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde; Şirketin kiraladığı araçların sarfiyatları incelenmiş olup HGS gider mevkileri incelendiğinde araçların il dışında kullanıldıkları ve ilgili tarihlerde herhangi bir görevlendirme yazılarının bulunmadığı tespit edilmiştir. Görev mahalli dışında kullanılan araçlarının HGS ve yakıt giderleri (taşıt tanıma sistemi aracılığıyla) Şirket bütçesinden karşılanmıştır.
Kamu kaynağı kullanan Şirketin tasarrufundaki araçların görev mahalli dışında kullanılması kaynak israfı olarak değerlendirilebilecek olup araçların, kazaya karışması veya kural ihlalleri gibi riskli hallerin meydana gelmesi durumunda Şirket cezai müeyyideye maruz kalabilecektir. Kamu kaynağı kullanan Şirketin basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi ve kaynaklarını etkili, ekonomik ve verimli kullanması gerekmektedir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine Şirket tarafından; Şirket bütçesinden karşılanan HGS ve akaryakıt giderlerin ilgili personellerden tahsil edildiği bildirilmiştir.
Sonuç olarak, Şirket araçları ile il dışına çıkışların takibinin yapılması, görevlendirme onayları bulunmayan araçlara ilişkin olarak gider yapılmaması ve kurallara riayet etmeyen personel hakkında gerekli işlemlerin yapılmasında Şirket menfaati olduğu değerlendirilmektedir.