|
ÖZET: Kiralanan hizmet araçlarının kullanımında önemli hatalar tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, EGEŞEHİR AŞ tarafından kiralanan araçların, tatil günlerinde ve mesai saatleri dışında herhangi bir görev emri olmaksızın kullanıldığı belirlenmiştir. Şirketin 18.09.2023 tarihli Hizmet Araçları Yönergesi’nde, araçların yalnızca iş amaçlı kullanılabileceği ve görev sonrası garaja bırakılması gerektiği vurgulanmaktadır. Ancak yapılan incelemeler, genel müdür yardımcılarının iş sözleşmelerinde ulaşım hakkı olmamasına rağmen araç tahsisi aldığını ve bu araçların belirtilen kurallara aykırı olarak kullanıldığını ortaya koymuştur.
Araç takip sistemi üzerinden elde edilen verilere göre, mesai dışı kullanım nedeniyle Temmuz-Aralık 2024 döneminde toplam 63.017,67 TL’lik yakıt gideri oluşmuştur. Bu durum, araçların şahsi kullanım olarak değerlendirilmiştir. Kamu İdaresi, özel kullanımdan kaynaklanan yakıt giderlerinin ilgili kişilerden tahsil edileceğini bildirmiştir. Ancak, kiralanan araçların yalnızca kamu hizmetleri ve idari işler için kullanılması gerektiği açıktır. Sonuç olarak, kiralık araçların mevzuata uygun şekilde ve gerekli izinler alınarak kullanılması esastır. Araçların şahsi kullanımları nedeniyle oluşan giderlerin ilgili kişilerden tahsil edilmesi, kayıtların kontrol ve denetim amacıyla arşivlenmesi gerekmektedir. |
BULGU: Kiralanan Hizmet Araçlarının Kullanımında Hatalar Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirket tarafından kiralanan hizmet araçlarının herhangi bir görev emri olmaksızın tatil günlerinde ve mesai saatleri dışında da kullanıldığı tespit edilmiştir.
EGEŞEHİR AŞ (Şirket) Yönetim Kurulu’nun 18.09.2023 tarih ve 2023/40 kararı ile yayınladığı ‘Hizmet Araçları Yönergesi’nin araç tahsisi uygulama bölümünde aynen:
“Madde 4 – (1) (c) Genel Müdür hangi araçların görev sonrası garaja kapatılacağını, görev gereği gece kullanılabileceğini ve kullanıcı ile evlerine götürebileceğini belirler ve bildirir.” ve “Madde 5 – Makam gereği tahsis edilen araçlar, mesai saatleri içerisinde ve mesai saatleri dışında yalnızca işin gereği için kullanılabilir.” Hükümlerine yer verilmiştir.
Ayrıca kamu kurumlarının araç kullanımına ilişkin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve ilgili yönetmeliklerde, kiralık araçların yalnızca hizmet amacıyla kullanılması gerektiği belirtilmektedir.
Ancak araç takip sistemi üzerinden yapılan incelemelerde; şirketin genel müdür yardımcılarının iş sözleşmelerinde ulaşım ile ilgili herhangi bir hak ve ücret bulunmamasına rağmen söz konusu kişilere araç tahsisi yapıldığı, idarece kiralanan hizmet araçlarının, genel müdür yardımcıları tarafından tatil günlerinde ve mesai saatleri dışında İdare garajına bırakılmadığı, herhangi bir görevlendirme yazısı olmadan tatil günlerinde ve mesai saatleri dışında kullanıldığı tespit edilmiş olup mesai dışı araç kullanım yakıt bedelinin Temmuz – Aralık 2024 tarihleri aralığında toplam 63.017,67 TL tutarında olduğu hesaplanmıştır. Görevlendirme yazısı ya da izni olmadan araçların tatil günlerinde ve mesai saatleri dışında kullanılması “şahsi kullanım” olarak değerlendirilmiştir.
Tablo 4: Temmuz-Aralık 2024 Yakıt Kullanım Bedeli
| Araç Plaka | Toplan Alınan Yakıt Tutar (Tl) |
Toplam Yakılan Yakıt (Litre) | Br Fiyat (TL) |
Mesai Dışı Kullanılan Yakıt (Litre) |
Şahsi Yakıt Alımı (TL) |
Mesai Dışı Kullanım Tutarı (TL) |
| 35 ATM 480 | 40.116,00 | 903,92 | 44,38 | 7.000,00 | 28.814,69 | |
| 35 BDV 914 | 28.621,40 | 44,44 | – | 21.377,16 | ||
| 35 BFB 801 | 30.164,28 | 677,33 | 44,53 | – | 12.825,82 | |
| TOPLAM 63.017,67 | TOPLAM 63.017,67 |
Kamu İdaresi özel kullanımdan kaynaklananakaryakıt giderinin ilgililerden tahsil edildiğini ve bundan sonraki süreçte bu şekilde yapılan kullanımlardan dolayı oluşan akaryakıt giderlerinin tahsil edileceğini bildirmişsede söz konusu araçların hiç bir şekilde özel amaçlar için kullanılmaması gerekir.
Sonuç olarak İdare tarafından edinilen kiralık araçlar mevzuatın izin verdiği ölçüde ve Şirket Yönetim Kurulu kararı çerçevesinde kamu hizmetleri ve idari hizmetler için kullanılmalıdır. Söz konusu kullanımlarda da gerekli görevlendirme izinlerinin alınması, bunlara ilişkin kayıtların kontrol ve denetim amacıyla arşivlenmesi ve araç şahsi kullanımları nedeniyle şirket tarafından karşılanan tutarın ilgili kişilerden (aracı şahsi olarak kullanan) tahsil edilmesi gerekmektedir.