ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversitelerin kiraya verdikleri gayrimenkullerin muhasebe kayıtlarında izlenmediğini ortaya koymuştur. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 533/B maddesi gereğince, kamu idarelerinin kiraya verdikleri maddi duran varlıkların sözleşme süresince kayıtlı değerleri üzerinden takip edilmesi zorunludur. Bu bağlamda, 990 Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı kullanılmalıdır.

Denetim sonuçlarına göre, kiraya verilen gayrimenkullerin toplam değeri 6.275.732,67 TL olarak belirlenmiş, ancak ilgili hesapların kullanılmadığı ve 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabı’na eksik kayıt yapıldığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi, 2022 yılı içinde bu muhasebe kayıtlarını düzeltmiş olsa da, 2021 yılı sonu itibarıyla mali tablolarda belirtilen hesapların eksik göründüğü vurgulanmaktadır.

Sonuç olarak, üniversitelerin kiraya verdikleri gayrimenkullerin kayıtlı değerlerinin nazım hesaplarda izlenmesi ve bu işlemlerin mali tablolara doğru bir şekilde yansıtılması gerektiği ifade edilmektedir. Bu durum, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Kiraya Verilen Taşınmazların İzlenmesi İçin Nazım Hesapların Kullanılmaması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversite tarafından kiraya verilen gayrimenkullerin muhasebe kayıtlarında izlenmediği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 533/B maddesine göre kamu idarelerinin, kendilerine ait maddi duran varlıklardan kiraya verilen veya üzerinde irtifak hakkı tesis edilenlerin sözleşme sonuna kadar kayıtlı değerleri üzerinden izlenmesi için 990 Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabını kullanmaları gerekmektedir.
Aynı Yönetmelik’in 533/G maddesinde, Diğer Nazım Hesaplar grubunda yer alan hesaplara yazılan tutarların 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına karşılık olarak kaydedileceği belirtilmektedir.
Yapılan incelemede, denetlenen kamu idaresi tarafından kiraya verilen gayrimenkullerin değerinin toplam 6.275.732,67 TL olduğu ancak 990 Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabının kullanılmadığı, 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına da eksik kayıt yapıldığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi her ne kadar 2022 yılı içerisinde söz konusu muhasebe kayıtlarının düzeltildiğini bildirmişse de 2021 yıl sonu itibarıyla mali tablolarda 990 Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı ve 999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabı yukarıda anılan tutar kadar eksik görünmektedir.
Üniversite tarafından kiraya verilen gayrimenkullerin kayıtlı değerlerinin nazım hesaplarda izlenerek, bu işlemlerin mali tablolara yansıtılması gerektiği
değerlendirilmektedir.