BULGU: Kiraya Verilen Taşınmazların Nazım Hesaplarda Takip Edilmemesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyenin mülkiyetinde bulunmakla beraber kiraya verilmek suretiyle tasarruf yetkisinin kısıtlandığı taşınmazlara ilişkin bilginin, mali tablolarda raporlanmadığı görülmüştür.
Kiralama işlemi malikin taşınmaz üzerindeki yetkilerini kısıtlayıcı nitelikte olduğundan, belediyenin söz konusu işlem kapsamında değerlendirdiği taşınmazlarına ilişkin bilginin mali tablolarda sunulması saydamlık ilkesinin gereğidir.
Nitekim 27.05.2016 tarih ve 29724 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Nazım hesaplar” başlıklı 402’nci maddesinde, bu ana hesap grubunun varlık, kaynak, gelir ve gider hesaplarının dışında, muhasebenin sadece bilgi verme görevi yüklediği işlemler, kurumun muhasebe disiplini altında toplanması istenen işlemleri ile gelecekte doğması muhtemel hak ve yükümlülükleri kapsadığı belirtilmiştir. Yine aynı Yönetmeliğin 475’inci maddesinde, kiraya verilen taşınmazların kayıtlı değerleri üzerinden, 990- Kiraya Verilen Duran Varlıklar hesabı ile 999- Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı hesapları aracılığıyla izlenmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Bu hesapların işleyişine ilişkin ayrıntılı düzenleme ise anılan Yönetmelik’in 476’ncı maddesinde yer almaktadır.
Yapılan incelemelerde, Belediye tarafından 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na göre kiraya verilen toplam 558 adet taşınmazın nazım hesaplarda yer almadığı görülmüştür.
Denetim tespiti sonrasında İdare tarafından; Başkanlık Makamınca 05.05.2022 tarih ve 91 sayılı yazı ile Mali Hizmetler Müdürlüğü ve Emlak İstimlak Müdürlüğüne söz konusu hususlarda düzeltici işlem tesis edilmesi talimatı verildiği ve bulguda belirtilen hususlar doğrultusunda mevzuata uygun iş ve işlemler tesis edileceği ifade edilmiştir.
Bu itibarla, idarenin kiralamış olduğu taşınmazlara ilişkin kira bedeli gelecekte doğması muhtemel bir hak niteliğindedir. Bu nedenle Belediye tarafından kiraya verilen taşınmazların mali tablolar üzerinden takip edilmesi ve mali tabloların doğru bilgi içermesi amacıyla, Belediyenin mülkiyetinde olup kiraya verilen taşınmazları için 990- Kiraya Verilen Duran Varlıklar hesabı ile 999- Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı hesabının kullanılması gerekmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr


ÖZET: 2021 yılı Sayıştay denetim raporlarında, kiraya verilen taşınmazların mali tablolarda takip edilmediği tespit edilmiştir. Kiralama işlemi, belediyenin taşınmaz üzerindeki tasarruf yetkisini kısıtladığı için, bu taşınmazların mali tablolarda raporlanması saydamlık ilkesinin gereğidir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği uyarınca, kiraya verilen taşınmazların kayıtlı değerleri üzerinden izlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Denetim sonrası, belediye tarafından düzeltici işlem yapılacağı ifade edilmiştir. Kiraya verilen taşınmazların mali tablolar üzerinden takip edilmesi önem arz etmektedir.