Kısmi teklife açık ihalede geçici teminatın iadesi hangi koşullarda yapılmalıdır (KİK)

Deniz İkmal Merkezi Komutanlığı’nca 02.11.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2 Kısım 2 Kalem Seyyar Yangın Motopompu Malzemesi Alımı” ihalesine ilişkin olarak Parkplast Park Donanımları San. Ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan şikayet başvurusu üzerine, Kamu İhale Kurulunun 26.01.2010 tarih ve 2010/UM.II-313 sayılı kararı ile;

“4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, başvurunun reddine,” karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararının iptali istemiyle, Parkplast Park Donanımları San. ve Tic. A. Ş. tarafından açılan davada, Ankara 14. İdare Mahkemesinin 09.09.2011 tarih ve E:2010/2295 sayılı kararı ile; “Bilindiği gibi; ihalelerde geçici teminat mektubunun istenilmesinin amacı, ihalenin her bir kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ve en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin teklifleri ile bağlı kalması ve idarenin sözleşmeye daveti halinde isteklinin görev ve sorumluluğunu yerine getirilmesidir. İhale üzerinde kalan isteklinin kesin teminatı vererek sözleşmeyi imzalamadığı takdirde, ihaleyi yapan idarece protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatının irat kaydedilmesi, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklilerin geçici teminatı ise ihale üzerinde bırakılan isteklinin sözleşme imzalamasını müteakip iade edilmesi gerekmektedir.

Yukarıda anılan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerinden görüldüğü üzere; kısmi teklife açık ihalelerde isteklilerin ihalenin tümüne birlikte teklif verebilecekleri gibi, her iki kaleme ayrı ayrı veya yalnız bir kaleme teklif verebilmeleri de mümkündür. İsteklilerin her iki kaleme ayrı teklif vermeleri durumunda geçici teminatlarını her bir kalem için ayrı ayrı yada her kalem için verilen teklifin toplamı üzerinden yatırabilmektedirler. Bu halde kısmi teklife açık ihalede isteklilerin her iki kaleme teklif verip de, bu kalemlerden yalnız bir tanesi üzerinde kalan isteklinin sözleşmeyi imzalamaması durumunda vermiş olduğu geçici teminatın bu kaleme ilişkin kısmının irat kaydedilmesi, üzerinde kalmayan kısmına tekabül eden miktarın ise istekliye iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Dava konusu olayda; davacı şirketin, ihalede 1. kısım için 712.080,00 -TL ve 2. Kısım için 362.900,00-TL olmak üzere toplam olarak 1.074.980,00-TL teklifte bulunduğu, bu toplam teklif miktarının %3’ünü aşar nitelikte Kuveyt Türk Katılım Bankası A.Ş.’nin Mecidiyeköy şubesinden aldığı 30.04.2010 tarihine kadar geçerliliği bulunan 37.500,00 TL bedelli geçici teminat mektubu sunduğu, üzerinde kalan ihalenin ikinci kısmı için sözleşme imzalamaması üzerine 1. kısım ve 2. kısım için verdiği tüm geçici teminatın irat kaydedildiği görülmektedir.

Bu durumda; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; kısmi teklife konu 2 kısım mal alımı için ayrı ayrı teklifte bulunan ve ihalenin her iki kısmı için toplam teklif bedeli karşılayacak şekilde düzenlenmiş geçici teminat mektubu sunan davacı şirketin, sunmuş olduğu geçici teminat mektubunun, iki kalem için teklif ettiği toplam miktarın tamamı için verildiğinden, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği ihalenin 1. kısmına tekabül eden miktarın, ihalesi üzerinde kalan isteklinin idare ile sözleşme imzalaması sonrasında davacı şirkete iade edilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından, geçici teminatın tamamının irat kaydedilmesi gerektiği yönündeki dava konusu Kamu İhale Kurulu kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.”şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Anayasanın 138 inci maddesinin dördüncü fıkrasında; yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 27 nci maddesinin ikinci fıkrasında; Danıştay veya idari mahkemelerin, idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebileceği, aynı Kanunun 28 inci maddesinin birinci fıkrasında ise; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1- Kamu İhale Kurulu’nun 26.01.2010 tarih ve 2010/UM.II-313 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.