BULGU: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Yapılan Para Aktarımlarının Usulüne Uygun Yapılmaması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi

Bakanlıklar ve Merkezi İdare kapsamındaki kuruluşların kamu yatırım programında yer alan projelerine ait yatırımları için bütçelerinde ayrılan yatırım ödeneklerinin, İl Özel İdaresi tarafından mevzuata aykırı olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarıldığı tespit edilmiştir.
5302 sayılı Kanun’un 6’ncı maddesinde; “Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları; yapım, bakım ve onarım işleri, devlet ve il yolları, içme suyu, sulama suyu, kanalizasyon, enerji nakil hattı, sağlık, eğitim, kültür, turizm, çevre, imar, bayındırlık, iskan, gençlik ve spor gibi hizmetlere ilişkin yatırımlar ile bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşlarının görev alanına giren diğer yatırımları, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrılan ödenekleri il özel idarelerine aktarmak suretiyle gerçekleştirebilir. Aktarma işlemi ilgili bakanın onayıyla yapılır ve bu ödenekler tahsis amacı dışında kullanılamaz. İş, il özel idaresinin tabi olduğu usul ve esaslara göre sonuçlandırılır. İl özel idareleri de bütçe imkanları ölçüsünde bu yatırımlara kendi bütçesinden ödenek aktarabilir. Bu fıkraya göre, bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları tarafından aktarılacak ödenekler ile gerçekleştirilecek yatırımlar, birinci fıkrada öngörülen görev alanı sınırlamasına tabi olmaksızın bütün il sınırları içinde yapılabilir.” hükmü yer almaktadır.
Bu bağlamda Bakanlıklar ve Merkezi İdare kapsamındaki kuruluşların kamu yatırım programında yer alan projelerine ait yatırımları için bütçelerinde ayrılan ödenekler, il özel idarelerine aktarılmakta ve bu ödenekler karşılığı hizmetler de il özel idaresinin tabi olduğu mevzuat kapsamında ihalesi yapılarak gerçekleştirilmektedir. Düzenlemede yatırım ödeneklerinin tekrar Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarılmasına izin veren bir hüküm bulunmamaktadır.
2021 yılı yatırım programında yer alan İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığına ait projelere ayrılan yatırım ödeneklerinden 5302 Sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 6’ncı maddesi hükümleri kapsamında gerçekleştirilmesi için Bitlis İl Özel İdaresine aktarılan 3.750.000 TL tutarındaki ödeneğin Bitlis İl Özel İdaresi tarafından tekrar Merkez İlçe Köylerine Hizmet Götürme Birliklerine aktarıldığı görülmüştür. Ayrıca İçişleri Bakanlığı tarafından aktarılan 200.000 TL’nin Adilcevaz Köylere Hizmet Götürme Birliğine aktarıldığı tespit edilmiştir. 2021 yılı içerisinde toplam 3.950.000 TL tutarındaki yatırım ödeneği mevzuata aykırı olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarılmıştır. Bu aktarımların mevzuatın gerektirdiği sınırlar dahilinde yürütülmesi gerekmektedir.


ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Özel İdaresi, Bakanlıklar ve merkezi idare kuruluşlarının kamu yatırım programında yer alan projelere ayrılan yatırım ödeneklerini mevzuata aykırı olarak Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarmıştır. 5302 sayılı Kanun’un 6’ncı maddesi, bu ödeneklerin yalnızca belirli şartlar altında aktarılabileceğini belirtmektedir. Ancak, Bitlis İl Özel İdaresi tarafından 3.750.000 TL ve İçişleri Bakanlığı tarafından 200.000 TL’nin Köylere Hizmet Götürme Birliklerine aktarılması, toplamda 3.950.000 TL’lik bir usulsüzlük oluşturmuştur. Bu aktarımların mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.