|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay denetim raporlarında, Çukurova Üniversitesi’ne bağlı Mühendislik ve Su Ürünleri Fakülteleri tarafından edinilen demirbaş, makine ve cihazların kullanıma verilmesi sırasında Taşınır Teslim Belgesi’nin düzenlenmediği tespit edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, kamu görevlilerine verilen taşınırların belgelenmesini zorunlu kılmaktadır. Ancak, bu belgelerin eksikliği, taşınırların takip ve kontrol süreçlerini olumsuz etkilemektedir.
Üniversite, Mühendislik Fakültesi’nin yeniden yapılandırılması sürecinde, tüm demirbaşların zimmetten düşürülmesi ve Taşınır Teslim Belgelerinin düzenlenmesi için gerekli adımları atmıştır. 2022 yılı itibarıyla tüm belgelerin tamamlanması ve sicil numaralarının barkodlanması planlanmaktadır. Su Ürünleri Fakültesi için de benzer düzenlemeler yapılmış, taşınırların teslimi Kamu Harcama ve Muhasebe Bilişim Sistemi üzerinden gerçekleştirilmiştir. Denetim bulguları, taşınırların yönetimi açısından belgelerin düzenlenmesinin önemini vurgulamaktadır. Taşınır Teslim Belgesi’nin eksikliği, taşınırların etkin bir şekilde izlenmesini engellemektedir. Bu nedenle, ilgili belgelerin zamanında ve doğru bir şekilde düzenlenmesi, kamu idaresinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin etkinliği açısından kritik bir gereklilik olarak değerlendirilmektedir. |
BULGU: Kullanıma Verilen Taşınırlar İçin Gerekli Belgenin Düzenlenmemesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Çukurova Üniversitesi bünyesindeki Mühendislik Fakültesi ve Su Ürünleri Fakültesi tarafından alımı gerçekleştirilen ve akademik veya idari personelin kullanımına verilen demirbaş, makine ve cihazlar için Taşınır Teslim Belgesi düzenlenmediği tespit edilmiştir.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Belge ve cetveller” başlıklı 10’uncu maddesinde; demirbaş, makine ve cihazların kamu görevlilerinin kullanımına verilmesinde Taşınır Teslim Belgesi düzenleneceği ifade edilmiştir.
Yönetmelik’in “İade edilen taşınırların girişi” başlıklı 18’inci maddesinde; kullanıma verilen dayanıklı taşınırlardan, herhangi bir nedenle ilgililerince iade edilenler için kullanıma verilmelerinde düzenlenmiş olan Taşınır Teslim Belgesi, taşınırın geri alındığına ilişkin ilgili bölümü imzalanarak kişiye geri verilir ve kayıtlar buna göre güncellenir denilmektedir.
Demirbaş, makine ve cihazların kullanıma verilmesinde Taşınır Teslim Belgesi iki nüsha olarak düzenlenir. Belgenin bir nüshası personele verilir, diğer nüshası dosyasında saklanır. Kullanıma verilen demirbaş, makine ve cihazın geri alınmasında ise taşınır kayıt yetkilisi tarafından imzalanarak taşınırı iade edene verilir.
Çukurova Üniversitesince satın alınan taşınır mal niteliğindeki makine cihaz ve demirbaşlar kişilerin kullanımına verilmiş olmasına rağmen Taşınır Teslim Belgesi düzenlenmemiştir.
Taşınır Teslim Belgesine harcama biriminin bulunduğu il ve ilçenin adı ve kodu, taşınır kayıtlarının tutulduğu ve taşınır kayıt yetkilisinin bağlı olduğu harcama biriminin adı ve kodu, taşınırın taşınır teslim belgesiyle verildiği personelin T.C. kimlik numarası, taşınırın taşınır teslim belgesiyle verildiği harcama birimi bünyesinde bulunan şube, birim ve ortak kullanım alanlarının adı veya kodu, elektronik ortamda tutulan kayıtlarda bilgisayar tarafından otomatik olarak verilen numara; elektronik olmayan ortamlarda tutulan kayıtlarda ise taşınır kodu, edinildiği yıl ile giriş sıra numarasını içeren numara, Taşınır Teslim Belgesiyle verilen taşınırın tanımına ve ayrımına yarayan teknik özellikleri, taşınırın teslim edildiği kullanıcı görevli bilgileri yazılmalıdır.
Üniversite tarafından, Mühendislik Mimarlık Fakültesinin, Mühendislik Fakültesi ve Mimarlık Fakültesi olarak iki ayrı fakülteye ayrıldığı, devir işleminin gerçekleştirebilmesi için tüm demirbaş, makine ve cihazlar zimmetten düşürüldüğü, Mühendislik Fakültesi olarak tüm yerleşim birimlerinin yeniden tek tek tanımlandığı, Taşınır Teslim Belgelerinin düzenlenmeye başlandığı ve 2022 yılı içerisinde tüm Taşınır Teslim Belgelerinin düzenlenmiş ve sicil numaraları yazılı barkodlarının basılmış olacağı ifade edilmiştir.
Üniversitenin Su Ürünleri Fakültesine ait demirbaşlarla ilgili yeniden düzenleme yapıldığı, Fakültede bulunan demirbaşlar için Kamu Harcama ve Muhasebe Bilişim Sistemi programı üzerinden yeni yerleşim yerleri oluşturularak, ilgili kullanıcılara Dayanıklı Taşınır Listesi Teslim Belgesi ile teslim edildiği ifade edilmiştir.
Kullanıma verilen taşınırlar için gerekli belgenin denetim yılı içerisinde düzenlenmemesinden dolayı açıklanan nedenlerle, alımı gerçekleştirilen demirbaş, makine ve cihazların kamu görevlilerinin kullanıma verilmesinde, taşınırın takip ve kontrolünün taşınır kayıt yetkilileri tarafından yapılabilmesi amacıyla Taşınır Teslim Belgesinin Taşınır Mal Yönetmeliği’ne uygun bir şekilde düzenlenmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr
EKLER
EK 1: ÖNCEKİ YIL/YILLAR SAYIŞTAY DENETİM RAPORUNA
İLİŞKİN İZLEME FORMU
| Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu | Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu | Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu | Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu |
| Bulgu Adı | Yıl/Yıllar | İdare Tarafından Yapılan İşlem |
Açıklama |
| Geçmiş Yıllarda Alınan Taşınırlardan Hiç Kullanılmamış ve Atıl Halde Bekleyenlerin Bulunması | 2020 | Yerine Getirilmedi |
Geçmiş yıllarda alınan taşınırlardan hiç kullanılmamış ve atıl halde bekleyenlerin bulunması durumu tekrar bulgu konusu yapılmıştır. |
ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ DÖNER
SERMAYE İŞLETMESİ
2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 39
KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU 41
SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU 41
DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI 42
DENETİM GÖRÜŞÜ 42
DENETİM BULGULARI 42
EKLER 73
TABLOLAR LİSTESİ
Tablo 1: Doğrudan Temin Sınırını Aşan Mal Alım Giderleri 58
Tablo 2: Doğrudan Temin Sınırını Aşan Hizmet Alım Giderleri 59
T.C. Sayıştay Başkanlığı
KISALTMALAR
DMİS : Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi
EKAP : Elektronik Kamu Alımları Platformu
T.C. Sayıştay Başkanlığı
BULGU LİSTESİ
A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular
Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
B. Diğer Bulgular
Tahsili Şüpheli Hale Gelen Alacakların Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabında Takip Edilmemesi
Gayrimaddi Duran Varlık Alımlarının Haklar Hesabında Muhasebeleştirilmemesi
Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması
Döner Sermayeden Yapılan Ek Ödemelerin Genel Yönetim Giderleri Hesabı Yerine Hizmet Üretim Maliyeti Hesabına Kaydedilmesi
İhale İle Yaptırılan İşlerin Yüklenicilerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna Zamanında Bildirilmemesi
Doğrudan Temin Yöntemiyle Asıl Sözleşmeye Dayalı Olarak Yapılan Alımlarda Sözleşme İmzalanmaması
Tıbbi Sarf Malzeme ve İlaç Alımlarında Doğrudan Temin Yönteminin Amacı Dışında Kullanılması
Doğrudan Temin Yöntemiyle Gerçekleştirilen Satın Almalarda Piyasa Fiyat Araştırmasının Belirli Standartlarda Yapılmaması
Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılan Alımların Elektronik Kamu Alımları Platformuna Kaydedilmemesi
Kısa Süreli İhtiyaçların Karşılanması İçin Kullanılması Gereken Doğrudan Temin Yönteminin Uzun Dönemli İhtiyaçların Karşılanmasında Kullanılması
Kamu İhale Kanunu’nun 21 ve 22’nci Maddelerindeki Parasal Limitler Dâhilinde Yapılan Harcamaların Yıllık Toplamının, İşletme Bütçesine Bu Amaçla Konulan Ödeneklerin %10’unu Aşması
Parasal Limit Dahilinde Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılan Alımlarda Yasaklılık Teyidinin Yapılmaması
Faaliyeti Olmayan Döner Sermaye İşletme Birimlerinin Bulunması
İşçi İzinlerinin Kanun’a Uygun Şekilde Kullandırılmaması
İşçilere Yıl İçerisinde Mevzuatta Öngörülen Süreyi Aşacak Şekilde Fazla Mesai Yaptırılması
Bireysel Emeklilik Sistemine Yapılan Ödemelerin Zamanında Yapılmaması
Özel Odada Yatarak Tedavi Gören Üniversite Personelinden Ücret Alınmaması
Sosyal Güvenlik Kurumu Tarafından Uygulanan İdari Para Cezalarının Döner Sermaye İşletme Bütçesinden Ödenmesine Rağmen İlgililere Rücu Edilmemesi
Yevmiye Defterinde Bazı Yevmiye Numaralarının Boş Bırakılması
KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ
Mevzuat ve Görevler
Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’inci maddesinin 2’nci fıkrasının (a) bendi uyarınca, 15.07.1999 tarih ve 23756 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği kapsamında kurulmuştur. Ayrıca 1999 tarihli Yönetmelik’i yürürlükten kaldıran yeni bir Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği, 22.11.2021 tarih ve 31667 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğü girmiştir.
1999 tarihli Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği’nin “Faaliyet alanları” başlıklı 2’nci maddesiyle, İşletme faaliyet alanına giren iş ve hizmetler;
Yükseköğretim kurumları dışındaki kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından istenecek bilimsel görüş, araştırma ve benzeri hizmetleri yapmak ve bunlara ilişkin raporlar düzenlemek,
Bilimsel teknik, kültürel, sanatsal, tarım ve sağlık ile ilgili araştırma ve uygulamaları teşvik etmek amacıyla plan, proje uygulama ve danışmanlık hizmetleri vermek, yükseköğretim kurumları dışındaki kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişiler için seminer, kurs, konferans düzenlemek ve alınacak bilimsel sonuçların uygulamasını yapmak,
Mevcut fiziki kapasiteyi değerlendirerek birimlerin faaliyet alanlarıyla ilgili mal ve hizmet üretmek ve elde edilen ürünleri önceden Rektörün onayı alınmak suretiyle pazarlamak ve satmak,
İşletmenin kuruluş amacına ve Yükseköğretim Kanununun amaç ve ilkelerine uygun diğer çalışmalar yapmak.
Olarak belirlenmiştir.
Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları
Rektörlüğe bağlı bir birim olarak yapılanan Döner Sermaye İşletmesi, İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü olarak teşkilatlandırılmıştır. İşletme Müdürlüğü bünyesinde 1 işletme müdürü, 3 idari memur ve 1 sürekli işçi hizmet vermektedir. İdari memurların kadrosu özel bütçede olup, diğerlerinin ise İşletmededir. İşletmenin Saymanlık Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim 39
Raporu
Müdürlüğünde, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli 1 saymanlık müdürü 1 saymanlık müdür yardımcısı ve 13 memur bulunmaktadır.
Mali Yapı
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Dolayısıyla, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun bütçe ile ilgili hükümlerine tabi olmayan İşletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta olup; Kamu İdaresinin üst yöneticisi olan Rektör tarafından onaylanarak yürürlüğe girmektedir.
Başlangıç bütçesi 660.756.140,00 TL olarak tahmin edilen İşletmenin 2021 bütçe gideri 839.555.115,94 TL, bütçe geliri ise 988.404.289,70 TL olarak gerçekleşmiştir.
2021 yılı bilançosuna göre İşletmenin sermayesi 27.000,07 TL olup, toplam aktif büyüklüğü ise 868.780.780,03 TL’dir.
2021 yılı gelir tablosuna göre gelir toplamı 1.056.847.066,84 TL, gider toplamı 495.995.624,83 TL olan Döner Sermaye İşletmesi, yılsonu itibarıyla dönemi 560.851.442,01 TL net kar ile tamamlamıştır.
Muhasebe ve Raporlama Sistemi
Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi muhasebe ve raporlama işlemlerini, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütmektedir. İşletme, Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esaslarını, kıyasen uygulamakta olup; T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan diğer düzenlemelere de tabidir.
Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2021 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim 40
Raporu
aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır:
• Birleştirilmiş veriler defteri,
• Geçici ve kesin mizan,
• Bilanço,
• Gelir tablosu.
• Envanter defteri
Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tablolarından bilanço ve gelir tablosuna verilmiştir.
KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU
Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.
SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU
Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur.
DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI
Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir.
Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.
Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir.
Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır.
Bu hususlarla ilgili denetim sonucunda denetim görüşü oluşturmak üzere yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmiştir.
DENETİM GÖRÜŞÜ
Çukurova Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin 2021 yılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
DENETİM BULGULARI
Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir.