Şirket birleşmeleri kurumlar vergisi bakımından iki ana grupta değerlendirilir: KVK 19-20 şartlarını sağlayan vergisiz devir niteliğindeki birleşmeler ve bu şartları sağlamayan vergili birleşmeler. Hukuki birleşme ile vergi kanunundaki devir kavramı her zaman aynı değildir.
Vergisiz birleşme
Birleşme KVK’daki devir şartlarını taşıyorsa, devrolan kurumun gizli değer artışları birleşme anında vergilenmez; kayıtlı değerler devralan kurumda devam eder.
Vergili birleşme
Şartlar sağlanmazsa tasfiye hükümlerine benzer şekilde varlıkların gerçek değerleri ve birleşme kazancı üzerinden vergileme gündeme gelebilir.
Birleşme tarihi
Ticaret sicili tescili, bilanço tarihi ve özel beyan süresi vergisel dönem ayrımı açısından önemlidir. Devir tarihine kadar elde edilen normal faaliyet kazancı beyan edilir.
Ortaklara verilen paylar
Birleşme nedeniyle devralan şirket paylarının ortaklara verilmesi ve varsa nakit/başka değer ödemeleri hisse değişimi, değer artışı ve stopaj yönünden ayrıca değerlendirilir.
Zarar ve teşviklerin devamı
Geçmiş yıl zararları, yatırım teşvikleri ve diğer vergi haklarının devri otomatik değildir; her bir teşvik veya hakkın özel devam şartı bulunabilir.