ÖZET: Yapılan denetimlerde, 2024 yılı Sayıştay raporlarına göre, Elektrik Kuvvetli Akım Tesislerinde yüksek gerilim altında çalışan personelin EKAT belgesine sahip olmadığı tespit edilmiştir. 375 sayılı KHK’nın ek 20. maddesi kapsamında istihdam edilen personelin, elektrik kuvvetli akım tesislerinde çalışabilmesi için gerekli olan Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği’ne uygun belgeleri taşımadığı ortaya çıkmıştır. Yönetmelik, yüksek gerilim altında çalışabilmek için yalnızca elektrik mühendisleri ve yetkili kurumlar tarafından verilen eğitimleri tamamlayan fen adamlarına EKAT belgesi verilmesini öngörmektedir.

Denetim sonuçlarına göre, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü bünyesinde çalışan 131 personelden 63’ünün EKAT belgesinin bulunmadığı belirlenmiştir. Bu durum, elektrik kuvvetli akım tesislerinde güvenli çalışma koşullarının sağlanmadığını göstermektedir. Şirket, bu tespit üzerine gerekli eğitimlerin planlandığını bildirmiştir.

Sonuç olarak, elektrik kuvvetli akım tesislerinde yüksek gerilim altında çalışacak personelin, mevzuat gerekliliklerine uygun olarak istihdam edilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda, gerekli belgelerin temin edilmesi ve eğitim süreçlerinin tamamlanması, iş sağlığı ve güvenliği açısından kritik bir adım olacaktır.

BULGU: Kuvvetli Akım Tesislerinde Yüksek Gerilim Altında Çalışan Personelin EKAT Belgesinin Bulunmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi

Şirket tarafından 375 sayılı KHK’nın ek 20’nci maddesi kapsamında istihdam edilen personelin Elektrik Kuvvetli Akım Tesislerinde Yüksek Gerilim Altında Çalışma İzin Belgesi (EKAT Belgesi) olmaksızın elektrik kuvvetli akım tesislerinde çalıştırıldığı görülmüştür.

Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesine göre, elektrik kuvvetli akım tesisleri; insanlar, diğer canlılar ve eşyalar için bazı durumlarda (yaklaşma, dokunma vb.) tehlikeli olabilecek ve elektrik enerjisinin üretilmesini, özelliğinin değiştirilmesini, biriktirilmesini, iletilmesini, dağıtılmasını ve mekanik enerjiye, ışığa, kimyasal enerjiye vb. enerjilere dönüştürülerek kullanılmasını sağlayan tesislerdir. Aynı maddede, EKAT Belgesi ise elektrik kuvvetli akım tesislerinde yüksek gerilim altında çalışabilmek için ilgili fen adamlarına, yetkili kurum ve kuruluşlarca düzenlenen eğitimler sonucunda verilen belge olarak tanımlanmıştır.

Yönetmelik’in “Kuvvetli akım tesislerinde çalışmak” başlıklı 60’ıncı maddesinin üçüncü fıkrasında; elektrik kuvvetli akım tesislerinde yüksek gerilim altında ancak elektrik mühendisleri ile EKAT Belgesine sahip elektrikle ilgili fen adamları çalışma yapabileceği düzenlenmiştir. EKAT Belgesine ilişin detaylar ise maddenin devamında yer almaktadır.

Buna göre; kuvvetli akım tesislerinde yüksek gerilim altında ancak elektrik mühendisleri ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca yetkilendirilmiş olan kurum ve kuruluşlar tarafından açılmış olan eğitimleri bitirerek “Kuvvetli Akım Tesisleri’nde Yüksek Gerilim Altında Çalışma İzin Belgesi” alan elektrikle ilgili fen adamları çalışma yapabilmektedir.

Yapılan incelemede, Şirket tarafından 375 sayılı KHK’nın ek 20’nci maddesi kapsamında İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünde çalıştırılmak üzere istihdam edilen personelden kuvvetli akım tesislerinde yüksek gerilim altında çalışan/çalışma ihtimali olan 131 kişi arasından 63’ünün EKAT Belgesinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, Şirket tarafından özetle; gerekli eğitimlerin planlamaya başlandığı ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, Şirket tarafından bu koşullarda çalışacak personel istihdamı, mevzuat gerekliliklerine uygun olarak sağlanmalıdır.