ÖZET: Yapılan denetimlerde, kamu idaresinin lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’na kaydedilmediği ve yıl sonunda bu tutar için amortisman ayrılmadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür harcamaların izlenmesi ve muhasebeleştirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak, yapılan incelemelerde, toplam değeri 118.300,00 TL olan dört lisans alımının doğrudan gider kaydedildiği görülmüştür.

Bu durum, 260 Haklar Hesabı ile 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı’nda 118.300,00 TL eksik kayıt yapılmasına yol açmıştır. Kamu İdaresi, bu eksikliklerin 2025 yılı içerisinde düzeltileceğini ve gelecekte işlemlerin ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olarak gerçekleştirileceğini belirtmiştir.

Sonuç olarak, kamu idaresinin edinilen lisansların 260 Haklar Hesabı’na kaydedilmesi ve yıl sonunda bu tutar için amortisman ayrılması gerekmektedir. Bu süreç, mali raporlamanın doğruluğu ve şeffaflığı açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Lisans Alımlarının Haklar Hesabına Kaydedilmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Kamu idaresi tarafından gerçekleştirilen lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’nda muhasebeleştirilmediği ve yıl sonunda amortisman ayrılmadığı görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 212’inci maddesinde 260 Haklar Hesabı’nın, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağına, 213’üncü maddesinde hesabın işleyişine ve 214 ile 215’inci maddelerinde de 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı’na ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir.

47 sıra nolu Amortisman ve Tükenme Payları Genel Tebliği’ne ekli listede Haklar Hesabı’na kaydedilen tutarın tamamının yıl sonunda amortismana tabi tutulması öngörülmüştür.

Yapılan incelemede Kamu İdaresinin, yıl içinde gerçekleştirdiği internet sayfası yıllık hizmet bedeli, TUSAGA-Aktif kullaınm bedeli, yazılım geliştirme yıllık sözleşme bedeli ve kısa mesaj bilgilendirme modülü adı altında yapılan toplam tutarı 118.300,00 TL olan dört adet hak alımının 260 Haklar Hesabı’na kaydedilmeyerek doğrudan gider kaydedildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve açıklamalar çerçevesinde İdarenin gerçekleştirdiği lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’na işlenmesi ve yıl sonunda bu tutarın tamamına amortisman ayrılarak 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı’na kaydedilmesi gerektiği halde ilgili hesaplara kaydedilmeyen tutar nedeniyle, 260 Haklar Hesabı ile 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı’na 118.300,00 TL eksik kayıt yapıldığı anlaşılmıştır.

Kamu İdaresi cevabında 260 haklar hesabının işleyişi kapsamında tespit edilen noksanlık ve eksikliklerin 2025 yılı içerisinde ilgili yönetmelik kapsamından düzeltilerek bundan sonraki süreçte söz konusu işlemlerin Yönetmelik’in ilgili maddeleri gereğince yürütüleceğini ifade etmiştir.

Sonuç olarak, Kamu İdaresinin faaliyetlerinde kullanılmak üzere edinilen, herhangi bir fiziksel varlığı bulunmayan belirli ölçüde yararlanılan ya da yararlanılması planlanan ve yararlanma süresi bir yılı aşan lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’na kaydedilerek aktifleştirilmesi ve hesaplara alındığı yıl sonunda tamamına amortisman ayrılması gerekmektedir.