|
ÖZET: Maden işletmelerinden alınması gereken belediye payının tahakkuk ve tahsil edilmediği, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında ortaya konmuştur. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 97. maddesi gereğince, belediye sınırları ve mücavir alanlarda faaliyet gösteren maden işletmeleri, yıllık satış tutarlarının %0,2’sini belediyeye ödemekle yükümlüdür. Ayrıca, 3213 sayılı Maden Kanunu’nun 14. maddesi, devlet hakkının her yıl haziran ayının sonuna kadar yatırılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu durumda, belediye payının da aynı dönemde belediyeye aktarılması gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde, Giresun merkezinde faaliyet gösteren maden işletmelerinin Kamu İdaresine herhangi bir ödeme yapmadığı tespit edilmiştir. Kamu İdaresi, maden işletmelerinden alınması gereken belediye payı ile ilgili olarak Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’ne yazı yazıldığını ve gerekli işlemlerin yapılacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, maden işletmelerinin yıllık satış tutarlarının %0,2’si oranında hesaplanan belediye payının, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’nden temin edilen bilgiler doğrultusunda takip edilip tahsil edilmesi gerekmektedir. Bu süreç, yerel yönetimlerin mali kaynaklarının artırılması açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Maden İşletmelerinden Alınması Gereken Belediye Payının Tahakkuk ve Tahsil Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Kamu İdaresi sınırları içerisinde faaliyette bulunan maden işletmelerinden alınması gereken maden payına ilişkin takip ve tahakkuk işlemlerinin yapılmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Müze Giriş Ücretleri ile Madenlerden Belediyelere Pay” başlıklı mükerrer 97’nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde; belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde faaliyet gösteren maden işletmeleri tarafından yıllık satış tutarının %0,2 nispetinde belediye payı ayrılacağı ve Devlet hakkının Hazineye ödenmesi sırasında bu payın ruhsat sahibi tarafından belediyeye ödeneceği hüküm altına alınmıştır.
3213 sayılı Maden Kanunu’nun “Devlet Hakkı” başlıklı 14’üncü maddesinin on beşinci fıkrasında ise devlet hakkının tamamının her yıl haziran ayının son gününe kadar ruhsat sahibi tarafından Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün muhasebe birimi hesabına yatırılacağı belirtilmiştir. Dolayısı ile belediye payı da aynı dönemde belediyeye aktarılacaktır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca belediye sınırları ve mücavir alanlar içerisinde faaliyet gösteren maden işletmelerinin, yıllık satış tutarının %0,2 nispetindeki belediye payını, Devlet hakkının Hazineye her yıl ödeme zamanı olan Haziran ayının son günü mesai bitimine kadar Kamu İdaresinin hesabına yatırmaları gerekmektedir.
Yapılan incelemede, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden Giresun merkez sınırları içerisinde faaliyet gösteren maden işletmelerinin ocak başı satış tutarları listesi temin edilmiş, söz konusu listede yer alan maden işletmelerinin Kamu İdaresine herhangi bir ödemede bulunmadığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, maden işletmelerinden alınması gereken belediye payı ile ilgili olarak Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne yazı yazıldığı ve gerekli işlemlerin derhal yapılacağı ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi sınırları ve mücavir alanlar içerisinde faaliyette bulunan maden işletmelerinin bilgilerinin, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden temin edilmesi ve bu işletmelerin yıllık satış tutarlarının %0,2’si nispetinde hesaplanan Belediye payının takip ve tahsil edilmesi gerekmektedir.