ÖZET: Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında yapılan enflasyon düzeltmelerinin tutarsızlıkları, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında ele alınmıştır. Büyükşehir olmayan ilçe belediyesinin 241 No.lu hesabında, mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermaye ile ilgili enflasyon düzeltmesi tutarları arasında belirgin farklılıklar gözlemlenmiştir. Örneğin, belediyenin personel şirketinin 10.000 TL olan ödenmiş sermayesinin 2023 yılı sonu itibarıyla enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucunda, 241 No.lu hesaba kaydedilen tutar 27.514,11 TL olarak belirlenirken, şirketin bilançosundaki sermaye enflasyon düzeltme tutarı 52.195,10 TL olarak kaydedilmiştir.

Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde enflasyon düzeltmesi, 16.12.2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 85 No.lu Genel Tebliğ çerçevesinde uygulanmıştır. Bu tebliğde, mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabının enflasyon düzeltmesi işlemlerinin, ilgili kuruluşların enflasyon düzeltme belgeleri esas alınarak yapılması gerektiği vurgulanmıştır. Ayrıca, enflasyon düzeltmesi ve sermaye hareketlerine ilişkin belgelerin muhasebeleştirme işlemlerinde dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir.

Kamu idaresinin açıklamasında, tespit edilen enflasyon düzeltmesi farklarının 2024 yılı sonuna kadar giderilmediği, bu nedenle düzeltmelerin 2025 yılı sonuna kadar ilgili şirketlerin enflasyon düzeltmeleri esas alınarak gerçekleştirileceği ifade edilmiştir. Belediyenin 2023 yılından devreden ve 31.12.2024 tarihli bilançosunda yer alan 241 No.lu hesapta kayıtlı enflasyon düzeltmesi farklarının, ilgili şirketlerin enflasyon düzeltme kayıtları dikkate alınarak düzeltilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

BULGU: Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında Yapılan Enflasyon Düzeltmesi ile İlgili Şirketlerin Sermaye Enflasyon Düzeltmesi Kayıtlarının Tutarlı Olmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyenin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında kayıtlı enflasyon düzeltmesi tutarı ile ilgili şirketin öz kaynakları içinde kayıtlı sermaye enflasyon düzeltmesi tutarı arasında farklılık bulunmaktadır.

Belediyenin Personel Şirketinin 10.000,00 TL tutarındaki ödenmiş sermayesinin 2023 yıl sonu itibarıyla enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu 241 No.lu hesaba kaydedilen tutar 27.514,11 TL iken, söz konusu Şirketin 31.12.2023 tarihli bilançosunda yer alan sermaye enflasyon düzeltme tutarı 52.195,10 TL’dir.

Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde enflasyon düzeltmesi, Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından 16.12.2023 tarih ve 32401 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 85 No.lu Genel Tebliğ çerçevesinde 31.12.2023 tarihli mali tablolarına uygulanmıştır.

Tebliğ’in “Enflasyon düzeltmesi işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinin 5’inci fıkrasında “(5) Mali kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabı ile mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabının enflasyon düzeltmesi işlemleri, ilgili kuruluşların enflasyon düzeltmesi işlemleri esas alınarak yapılır. Bu kuruluşlarca yapılan enflasyon düzeltmesi işlemlerine ilişkin belgeler, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri için Bakanlığa; kapsama dahil diğer kamu idareleri için ilgili kamu idaresine gönderilir. İlgili kamu idaresinin muhasebe birimi sermaye hareketlerine ilişkin bu belgeleri esas alarak muhasebeleştirme işlemlerini yapar. Enflasyon düzeltmesi ve sermaye hareketlerine ilişkin kuruluştan alınan belgelerin bir nüshası muhasebeleştirme belgesine eklenir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Tebliğ gereğince, Belediye şirketlerine yatırılan sermayelerin enflasyon düzeltmesi işlemlerinde; ilgili şirketlerin enflasyon düzeltmesi işlemleri esas alınacak, muhasebeleştirme işlemleri bu şirketlerce yapılan enflasyon düzeltmesine ilişkin belgeler esas alarak yapılacak, enflasyon düzeltmesi ve sermaye hareketlerine ilişkin şirketlerden alınan belgelerin bir nüshası muhasebeleştirme belgesine eklenecektir.

Kamu İdaresi cevabında; bulguda tespit edilen enflasyon düzeltmesi farkları 2024 yıl sonu itibarıyla giderilmediğinden enflasyon düzeltmesinin, 2025 sonu itibari ile ilgili şirketlere ait yapılan enflasyon düzeltmeleri esas alınmak sureti ile eşgüdümlü olarak yapılacağı ifade edilmiştir.

Belediyenin 2023 yılından devreden ve 31.12.2024 tarihli bilançosunda da yer alan 241 No.lu hesapta kayıtlı enflasyon düzeltmesi farklarının ilgili şirketlerin enflasyon düzeltmesi kayıtları dikkate alınarak düzeltilmesi gerekmektedir.