|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin İller Bankası Anonim Şirketi (İLBANK) ile olan mali ilişkilerinde önemli bir uyumsuzluk tespit etmiştir. Belediyenin vergi gelirleri paylarından kesilen sermaye payı ile bu payların kaydedildiği 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı arasında bir tutarsızlık olduğu belirlenmiştir. 6107 sayılı İller Bankası Kanunu’na göre, belediyelerin İLBANK’a ortak olduğu ve vergi gelirlerinden kesilen payların bu kuruluşa eklenmesi gerektiği ifade edilmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, 240 no.lu hesabın mali kuruluşlara yapılan yatırımları ve bu yatırımlardan doğan kar ve zararları izlemek için kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, 2024 yılında İLBANK tarafından Güdül Belediyesine gönderilen vergi gelirleri paylarının kayıtlarda yer almadığı görülmüştür. Uyarı sonrasında, Kasım 2024 itibarıyla kesilen sermaye payları kaydedilmeye başlanmış, ancak İLBANK’ın verilerine göre, 2007’den 2024 Kasım’a kadar toplam 2.559.256,04 TL’lik bir sermaye payı olduğu anlaşılmıştır. Kamu İdaresi, bu durumu kabul etmiş ve 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabındaki hatanın düzeltildiğini bildirmiştir. Ancak, 2025 yılına ait düzeltme kayıtları yapılmış olsa da, bu işlemin 2024 yılı mali tablolarına etkisi olmamış ve bilanço hala 2.559.256,04 TL eksik görünmektedir. |
BULGU: Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İller Bankası Anonim Şirketi (İLBANK) tarafından Belediyenin vergi gelirleri paylarından kesilen sermaye payı tutarı ile bu payların takip edildiği 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında kayıtlı tutarın birbiriyle uyumlu olmadığı görülmüştür.
6107 sayılı İller Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun’un “Ortaklık yapısı ve sermaye” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasında, il özel idareleri ve belediyelerin İLBANK’ın ortağı olduğu belirtilmiş, üçüncü fıkrasının (a) bendinde ise, 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun’a göre her ay dağıtılacak vergi gelirleri paylarının toplamı üzerinden aylık olarak yüzde iki oranında kesilecek miktarların sermaye tavanına ulaşıncaya kadar İLBANK’ın ödenmiş sermayesine ekleneceği hüküm altına alınmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 178’inci maddesinde; 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının, kanuni yetkilere dayanılarak mali kuruluşların sermayesine iştirak edilen tutarlar ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar, bütçeye iade olunan tutarlar ile bu kuruluşlara ikrazen verilen ve mahsup edilen tutarların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Yönetmelik’in 180’inci maddesinde ise hangi durumlarda adı geçen hesaba borç ve alacak kaydı yapılacağı düzenlenmiş olup; ödeneğine dayanılarak nakden verilen sermayenin bir taraftan bu hesaba borç, nakden iade alınan sermayelerin alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemelerde; 2024 yılında İLBANK tarafından Güdül Belediyesine gönderilen vergi gelirleri paylarının toplamı üzerinden aylık yüzde iki oranında kesilen miktarların İdarenin mali tablolarında yer almadığı görülmüştür. İdarenin bu hususta uyarılması sonrasında 2024 yılının Kasım ayı itibarıyla İLBANK tarafından kesilen sermaye payları 240 no.lu hesapta izlenmeye başlamıştır. Ancak İLBANK Belediye Bilgi ve Veri Bankası sistemine göre Belediyenin 2007 yılından 2024 yılının Kasım ayına kadar toplamda 2.559.256,04 TL’lik sermaye payı olduğu anlaşılmıştır.
Kamu İdaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabındaki hatanın düzeltme fişi ile düzeltildiği bildirilmiştir.
Sonuç olarak; 2025 yılında İdare tarafından gerekli düzeltme kayıtları yapılmış olsa da yapılan işlemin 2024 yılı mali tablolarına etkisi bulunmadığından 2024 yılı bilançosunda 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı halen 2.559.256,04 TL eksik görünmektedir.