|
ÖZET: Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ile ilgili yapılan incelemeler, bu hesabın gerçek durumu yansıtmadığını ortaya koymuştur. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, Büyükşehir olmayan il kapsamındaki bir ilçe belediyesi ile İller Bankası arasında, vergi gelirleri paylarından kesilen sermaye payı tutarları ile 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı’ndaki kayıtlı tutar arasında uyumsuzluk tespit edilmiştir. İlgili mevzuat, bu tür sermaye paylarının düzenli bir şekilde kaydedilmesini ve izlenmesini öngörmektedir.
Yapılan denetim sonucunda, Kurumun İller Bankası Bilgi ve Veri Bankası’ndaki kayıtlı sermaye payının 2.987.760,67 TL olduğu belirlenmiştir. Ancak, bu tutarın 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı’nda yer almadığı görülmüştür. Bu durum, 2024 yılı mali tablolarında söz konusu hesabın 2.987.760,67 TL eksik görünmesine neden olmaktadır. Kamu İdaresi, bu hatanın 2025 yılında düzeltileceğini ve sermaye paylarının ilgili hesaba kaydedileceğini belirtmiştir. Sonuç olarak, mali tabloların doğruluğu ve güvenilirliği açısından, İller Bankası’ndaki kayıtlı sermaye tutarı ile 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı’ndaki tutarların uyumlu olması büyük önem taşımaktadır. Bu uyumsuzluğun giderilmesi, mali raporlamanın güvenilirliğini artıracaktır. |
BULGU: Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İller Bankası Anonim Şirketi tarafından Kurum adına vergi gelirleri paylarından kesilen sermaye payı tutarı ile bu payların takip edildiği 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında kayıtlı tutarın birbiriyle uyumlu olmadığı görülmüştür.
6107 sayılı İller Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun’un “Ortaklık yapısı ve sermaye” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasında, il özel idareleri ve belediyelerin Bankanın ortağı olduğu belirtilmiş, üçüncü fıkrasının (a) bendinde ise, 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun’a göre her ay dağıtılacak vergi gelirleri paylarının toplamı üzerinden aylık olarak yüzde iki oranında kesilecek miktarların sermaye tavanına ulaşıncaya kadar Bankanın ödenmiş sermayesine ekleneceği hüküm altına alınmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 178’inci maddesinde 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının, kanuni yetkilere dayanılarak mali kuruluşların sermayesine iştirak edilen tutarlar ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar, bütçeye iade olunan tutarlar ile bu kuruluşlara ikrazen verilen ve mahsup edilen tutarların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Yönetmelik’in 180’inci maddesinde ise hangi durumlarda adı geçen hesaba borç ve alacak kaydı yapılacağı düzenlenmiş olup; ödeneğine dayanılarak nakden verilen sermayenin bir taraftan bu hesaba borç, nakden iade alınan sermayelerin alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, Kurumun 2024 yılı sonu itibarıyla İller Bankası Bilgi ve Veri Bankasında kayıtlı sermaye payı 2.987.760,67 TL’dir. İller Bankası dışında başka bir mali kuruluşa ortaklığı bulunmadığından, Kurumun İller Bankasındaki payı ile 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabındaki tutarın birbiri ile uyumlu olması gerekmektedir. Ancak bilançoda 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında kayıtlı bir değer bulunmamaktadır. Söz konusu husus, 2024 yılı mali tablolarında 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının 2.987.760,67 TL eksik görünmesine sebebiyet vermektedir.
Kamu İdaresi cevabında söz konusu hatanın 2025 yılında giderilerek sermaye paylarının ilgili hesaba kaydedildiği ifade edilmektedir.
Sonuç olarak, 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı bilançoda 2.987.760,67 TL eksik gözükmektedir. Mali tabloların doğruluğu ve güvenilirliğini teminen İller Bankasındaki kayıtlı sermaye tutarı ile Kurumun sermaye payının takip edildiği hesabın tutarının birbiriyle uyumlu olması gerekmektedir.