|
ÖZET: Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının mali tablolarda yer almadığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, büyükşehir olmayan il kapsamındaki bir ilçe belediyesi, genel bütçe vergi gelirlerinden aldığı paydan her ay kesilen İller Bankası Anonim Şirketi sermaye payını 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlememiştir. 6107 sayılı İller Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun’un ilgili maddeleri, il özel idareleri ve belediyelerin bankanın ortakları olduğunu ve her ay dağıtılan vergi gelirleri paylarından belirli bir kesinti yapılacağını düzenlemektedir.
İncelemeler sonucunda, 2007-2024 yılları arasında İdarenin İller Bankasındaki sermaye payı kesintilerinin toplamda 2.799.073,43 TL olduğu, ancak bu tutarların 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında hiç kaydedilmediği ortaya çıkmıştır. Kamu İdaresi, genel bütçe vergi gelirleri paylarından yapılan kesintilerin 240 nolu hesaba kaydedilmesi gerektiğine dair bir düzeltme yapılacağına dair bilgi vermiş, ancak bu düzeltmeye ilişkin herhangi bir belge sunulmamıştır. Bu durum, mali tabloların eksik görünmesine yol açmaktadır ve ilgili kayıtların yapılması gerekmektedir. |
BULGU: Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının Mali Tablolarda Gösterilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin genel bütçe vergi gelirlerinden aldığı paydan her ay kesilen İller Bankası Anonim Şirketi sermaye payının 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmediği görülmüştür.
6107 sayılı İller Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun’un 4’üncü maddesinin 1’inci fıkrasında il özel idareleri ve belediyeler bankanın ortakları olduğu, 3’üncü fıkranın (a) bendinde ise, 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun’a göre her ay dağıtılacak vergi gelirleri paylarının toplamı üzerinden aylık olarak yüzde iki oranında kesilecek miktarların sermaye tavanına ulaşıncaya kadar Bankanın ödenmiş sermayesine ekleneceği hüküm altına alınmıştır.
Buna göre, belediye ve il özel idarelerinin ortağı olduğu İller Bankası Anonim Şirketinin ödenmiş sermayesine eklenecek kaynaklar arasında il özel idareleri ve belediyelere genel bütçe vergi gelirlerinden verilen aylık paylarından yüzde 2 oranında yapılacak kesinti de yer almaktadır. Bu kesintiler il özel idareleri ve belediyelerin İller Bankası Anonim Şirketindeki sermaye paylarını ifade etmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 240 Mali kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 178’inci maddesinde bu hesabın kanuni yetkilere dayanılarak mali kuruluşların sermayesine iştirak edilen tutarların ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararların, bütçeye iade olunan tutarlar ile bu kuruluşlara ikrazen verilen ve mahsup edilen tutarların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
İller Bankası’ndan alınan veriler üzerinde yapılan incelemede İdarenin İller Bankasındaki sermaye payı kesintilerinin 2007-2024 yıllarını kapsayan 18 yılda 2.799.073,43 TL olduğu halde bu kesintilerin 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında hiç izlenmediği görülmüştür.
Kamu İdaresi cevabında, genel bütçe vergi gelirleri paylarından kesilen İller Bankası Anonim Şirketi sermaye payının aylık olarak 240 nolu hesaba yapılacak kayıt ile takibinin sağlanması hususuna dikkat edileceği belirtilmiş, ancak düzeltme yapıldığına ilişkin herhangi bir belge gönderilmemiştir.
Bu itibarla genel bütçe vergi gelirlerinden alınan paydan kesilen İller Bankası Anonim Şirketi sermaye payının aylık olarak 240 Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına yapılacak kayıtlar ile takibinin sağlanması gerekmektedir. Bu kaydın yapılmaması sebebiyle mali tablolar 240 Hesabına kaydedilmesi gereken tutar kadar eksik gözükmektedir.