|
ÖZET: Meclis tarafından ihtisas komisyonlarına havale edilen işlerle ilgili olarak, farklı komisyonların benzer raporlar sunması dikkat çekmektedir. 5393 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri, komisyonların kendilerine iletilen konuları belirli bir süre içinde inceleyip raporlamasını zorunlu kılmaktadır. Ancak, yapılan denetimlerde, komisyonların kendi alanlarına özgü raporlar hazırlamak yerine, aynı içerikte raporlar sunduğu gözlemlenmiştir. Bu durum, komisyonların görevlerini yeterince yerine getirmediğini göstermektedir.
Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği, imar ve bütçe konularının ilgili komisyonlarda görüşülmesini şart koşmaktadır. İhtisas komisyonları, kendilerine havale edilen konuları ayrı ayrı ele almalı ve her biri kendi perspektifinden değerlendirme yaparak rapor oluşturmalıdır. Ancak mevcut uygulamada, farklı komisyonlar aynı metni imza altına alarak meclise sunmaktadır. Bu durum, komisyonların bağımsız inceleme yapmadığını ve görev alanlarıyla ilgili rapor hazırlamadığını ortaya koymaktadır. Kamu idaresi, birden fazla komisyona havale edilen konuların görüşülmesinde mevzuata aykırılık olmadığını belirtse de, her komisyonun ayrı rapor düzenlemesi gerektiği gerçeği göz ardı edilmemelidir. Her bir komisyon, kendine özgü değerlendirmeler yaparak meclise sunacağı raporları oluşturmalıdır. Bu, meclisin işleyişinin etkinliği ve şeffaflığı açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Meclis Tarafından İhtisas Komisyonlarına Havale Edilen İşlerle İlgili Olarak Farklı Komisyonların Verdikleri Raporların Aynı Olması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediye meclisi tarafından komisyonlara havale edilen işlere ilişkin olarak komisyonların kendi görev alanlarına ilişkin rapor yazmak yerine her komisyonunun aynı nitelikte rapor verdiği görülmüştür.
5393 sayılı Kanun’un “İhtisas komisyonları” başlıklı 24’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, “Meclis toplantısını müteakip imar komisyonu en fazla on iş günü, diğer komisyonlar ise beş iş günü içinde kendilerine havale edilen işleri sonuçlandırır. Komisyonlar kendilerine havale edilen işlerle ilgili raporlarını bu sürenin sonunda meclise sunmadıkları takdirde, konu meclis başkanı tarafından doğrudan gündeme alınır.” ve dördüncü fıkrasında, “İhtisas komisyonlarının görev alanına giren işler bu komisyonlarda görüşüldükten sonra belediye meclisinde karara bağlanır.” hükmü yer almaktadır.
09.10.2005 tarih ve 25961 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği’nin “İhtisas komisyonlarının oluşumu” başlıklı 21’inci maddesinde,
İmar ve bütçeye ilişkin konular hakkında meclis tarafından karar alınmadan önce ilgili komisyonlarda görüşülmesi zorunludur.
İhtisas komisyonları toplantılarını, meclisin toplantı süresinde veya müteakip günlerde yapar. İmar ve bayındırlık komisyonu en fazla on iş günü, diğer komisyonlar ise beş iş günü toplanarak kendisine havale edilen işleri sonuçlandırır ve raporunu meclise sunar. Rapor Kanunda öngörülen sürenin sonunda meclise sunulmadığı takdirde, konu meclis başkanı tarafından doğrudan gündeme alınır.
düzenlemesi yer almaktadır.
Meclis tarafından belli konuların incelenerek/araştırılarak rapor hazırlanması için ihtisas komisyonlarına havale edilmesi mümkündür. Bir konu önemi ve ilgisi itibariyle birden fazla komisyona da havale edilebilir. Önemli olan konu ile komisyonun görevi arasında illiyet bağı olmasıdır. Havale edilen konu ile ilgili olarak her komisyon kendi görev alanıyla ilgili inceleme/araştırma yaparak raporunu hazırlamalıdır. Yapılan incelemede, meclis tarafından farklı komisyonlara havale edilen konu ile ilgili olarak söz konusu komisyonlar tarafından aynı ifadelerin yer aldığı raporun imza altına alınarak meclise sunulduğu görülmüştür. Bu durum komisyonların kendilerinden isteneni gereği gibi yapmadığını göstermektedir.
Kamu idaresi cevabında, Belediye Meclisinin birden fazla ihtisas komisyonunun alanına giren bir konunun görüşülmesi için ilgili konuyu birden fazla komisyona havale etmesinde ya da ihtisas komisyonlarının bir arada toplanıp karar almasında ya da konunun görevli ihtisas komisyonlarının her birinde ayrı ayrı görüşülmesinde kanun ve yönetmelikte herhangi bir engel bulunmadığı, bu kapsamda birden fazla komisyona havale edilen konularda müşterek toplantılar yaparak müşterek rapor hazırlanması hususunda mevzuata ve hukuka aykırılık bulunmamakla beraber ilgili mevzuatlara uygun çalışmaya devam edileceği ifade edilmiştir. Kamu idaresi cevabında ifade edilenlerin yukarıda yapılan değerlendirme ile uyumlu olduğu söylenemez. Her bir komisyon ayrı rapor düzenlemekle birlikte, aynı metine imza atılmaktadır. Yani komisyonlar ilgisine göre müşterek toplantı yaparak her bir komisyon kendi açısından değerlendirme yapıp, ortak metine imza atılması söz konusu değildir. Her komisyon ayrı toplantı yaparak kararını almakta, ancak farklı komisyonların aldıkları karar metinleri aynı olmaktadır. Bu bağlamda aynı metinlerin olması komisyonların kendi görev alanları ile ilgili rapor düzenlemediklerinin göstergesidir.
Belediye meclisi tarafından farklı komisyonlara havale edilen işlerle ilgili olarak her komisyonun kendi görev alanlarına ilişkin incelemesini raporlayarak meclise sunması gerekir.