|
ÖZET: Medya takip hizmetleri alımında, yüklenici firmalar tarafından hazırlanan çerçeve protokol ve sözleşmelerin imzalanması, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında ele alınmıştır. Kalkınma Ajansı, 26 ajans adına iki firmayla çerçeve protokol imzalayarak bu hizmetleri temin etmiştir. Ancak, sözleşmelerin yükleniciler tarafından hazırlanması, onların haklarını koruma amacı taşırken, aynı zamanda Ajansın belirlediği usul ve esaslara aykırılık teşkil etmektedir.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın 2022 tarihli yazısıyla, Ankara Kalkınma Ajansı bu süreçte koordinatör ajans olarak atanmış ve doğrudan temin usulüyle hizmet alımı gerçekleştirilmiştir. İki ayrı yükleniciyle yapılan sözleşmelerde, Ajans tarafından belirlenen şartların çoğuna yer verilmemesi dikkat çekmektedir. Özellikle, sözleşmelerde yüklenicilerin hizmet vermemesi durumunda uygulanacak yaptırımlar gibi önemli hususların eksikliği, denetim açısından sorun teşkil etmektedir. Ayrıca, çerçeve protokollerin hazırlanmasında Ajansın sorumluluk alması gerektiği ve diğer ajansların da bu protokoller doğrultusunda kendi sözleşmelerini imzalamaları gerektiği vurgulanmaktadır. Anlaşmazlık durumlarında yetkili mahkemelerin belirlenmesi konusunda da tutarsızlıklar gözlemlenmiştir. Bu durum, sözleşmelerin geçerliliği ve uygulanabilirliği açısından riskler barındırmaktadır. |
BULGU: Medya Takip Hizmetleri Alımında Yükleniciler Tarafından Hazırlanan Çerçeve Protokol ve Sözleşmelerin İmzalanması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Kalkınma Ajansı
Ajansın, 26 ajans adına iki firmadan çerçeve protokol imzalayarak medya takip hizmeti satın alınmasına yönelik olarak imzaladığı çerçeve protokoller ile bunlara bağlı olarak imzaladığı sözleşmeler yüklenici firmalar tarafından hazırlandığından yüklenicilerin haklarını korumaya yönelik olduğu görülmüştür.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğünün 05.08.2022 tarih ve E-45244388-106.03-3906449 sayılı yazısı ile iletmiş olduğu Bakanlık oluru ile “Medya Takip Hizmeti Satın Alınması” işi için Ankara Kalkınma Ajansı koordinatör ajans olarak belirlenmiş ve 2024 yılı için iki firmadan Kalkınma Ajansları Mal Hizmet ve Yapım İşi Satın Alma İhale Usul ve Esasları’nın 13’üncü maddesine göre doğrudan temin usulüyle söz konusu hizmet tedarik edilerek:
İlk yükleniciyle, 26 ajans adına 31.01.2024 tarihinde toplam 8 maddeden oluşan bir yıl süreli çerçeve protokol ve aynı tarihte Ankara Kalkınma Ajansı için abonelik sözleşmesi, ikinci yükleniciyle yine 26 ajans adına 31.01.2024 tarihinde toplam 10 maddeden oluşan (iki tane10’uncu madde bulunmakta olup aslında 11 madde) bir yıl süreli çerçeve protokol ve aynı tarihte Ankara Kalkınma Ajansı için abonelik sözleşmesi (sözleşmede iki tane 9’uncu ve iki tane de 10’uncu madde var) imzalanmıştır.
Anılan Esas’ların 30’uncu maddesinde sözleşmede bulunacak hususlar;
“(1) Sözleşmeler, Ajans tarafından hazırlanır.
(2) Bu düzenleme çerçevesinde hazırlanacak sözleşmelerde, aşağıda belirtilen ve işin niteliğine uygun düşen hususlara yer verilir.
İşin adı, niteliği, türü ve miktarı ile hizmetlerde iş tanımı,
Ajansın adı ve adresi,
Yüklenicinin adı veya ticaret unvanı ile tebligata esas adresi,
ç) Varsa alt yüklenicilere ilişkin bilgiler ve sorumluluklar,
Sözleşmenin bedeli, türü ve süresi,
Ödeme yeri ve şartlarıyla ön ödeme yapılıp yapılmayacağı, yapılacaksa şartları ve miktarı,
Devir ve temlik,
Ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden hangisinin sözleşme bedeline dâhil olacağı,
ğ) Vergi, resim ve harçlar ile sözleşmeyle ilgili diğer giderlerin kimin tarafından ödeneceği,
Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım-onarım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar,
ı) İstenmiş ise kesin teminat miktarı ile kesin teminatın iadesine ait şartlar,
Garanti istenilen hâllerde süresi ve garantiye ilişkin şartlar,
İşin yapılma yeri, teslim etme ve teslim alma şekil ve şartları,
Gecikme hâlinde uygulanacak cezalar,
Mücbir sebepler ve süre uzatımı verilebilme şartları, sözleşme kapsamında yaptırılacak iş artışları ile iş eksilişi durumunda karşılıklı yükümlülükler,
Denetim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar ile kısmi kabule ilişkin esaslar, usuller ve müeyyideler
Yapım işlerinde iş ve işyerinin sigortalanması ile yapı denetimi ve sorumluluğuna ilişkin şartlar,
Sözleşmede değişiklik yapılma şartları,
ö) Sözleşmenin feshine ilişkin şartlar,
Yüklenicinin sözleşme konusu işle ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları,
r) İhale/satınalma belgelerinde yer alan bütün belgelerin sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olduğu,
s) Anlaşmazlıkların çözüm yolları,
ş) Yüklenicinin ihaleye katılma yasağı bulunduğunun tespiti halinde teminatının gelir kaydedileceği ve sözleşmenin feshedileceği.” olarak belirlenmiştir.
Söz konusu çerçeve protokoller ile sözleşmeler Ajans tarafından hazırlanmadığından yukarıda sayılan a, b, c, ç, d, l ve s bentleri dışındaki bentlere yer verilmediği gibi yüklenicilerin hizmet vermemesi halinde uygulanacak herhangi bir müeyyideye dahi yer verilmemiştir. Ajansın, 26 ajans adına çerçeve protokol imzaladığı durumlarda bu protokolü yukarıda belirtilen maddedeki esaslar çerçevesinde düzenleyerek imzalaması ve aynı protokolü diğer ajanslara göndermesi, diğer ajansların da bu protokle göre kendi sözleşmelerini imzalamaları gerekir.
Diğer taraftan (s) bendine istinaden yer verilen anlaşmazlıkların çözüm yolları/yetkili mahkeme için; ilk çerçeve protokolde Ankara Mahkemeleri ve İcra Müdürlükleri, Ajans adına imzalanan abonelik sözleşmesinde ise Bakırköy Mahkemeleri ve İcra Müdürlükleri; ikinci çerçeve protokolde Ankara Mahkemeleri ve İcra Müdürlükleri, Ajans adına imzalanan abonelik sözleşmesinde ise Çağlayan Mahkemeleri ve İcra Müdürlükleri yetkili kılınmıştır.
Bu madde kapsamında ilk çerçeve protokolde Ankara Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerinin yetkili kılınması isabetli olmuşken Ankara Kalkınma Ajansının kendi sözleşmesinde Ankara Mahkemeleri ve İcra Müdürlükleri dışındaki mahkeme ve icra dairelerini yetkili kılması uygun değildir. Ayrıca sözleşme imzalayan her Ajansın kendi ili için yetkili olan mahkeme ve icra müdürlüklerini yazması sağlanamamıştır.
Ajansın, 26 ajans adına iki firmadan çerçeve protokol imzalayarak medya takip hizmeti satın alınmasına yönelik olarak imzaladığı çerçeve protokoller ile bunlara bağlı olarak imzaladığı sözleşmeler yüklenici firmalar tarafından hazırlandığından yüklenicilerin haklarını korumaya yönelik olduğu ve anılan Usul ve Esaslar’a da aykırılık teşkil ettiği değerlendirilmektedir.