|
ÖZET: Mekanik Malzeme ve Mıcır Alım İhalesi kapsamında gerçekleştirilen agrega malzemelerinin teslimatında çeşitli kontrol eksiklikleri tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Belediyesi İdare’sinin yürüttüğü bu işte, Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddelerine aykırı uygulamaların bulunduğunu ortaya koymaktadır. İlgili kanun, kamu kaynaklarının etkin ve hukuka uygun bir şekilde yönetilmesini zorunlu kılmakta, üst yöneticilerin bu süreçte sorumluluk taşıdığını vurgulamaktadır.
İhale sürecinin 10 kısımdan oluştuğu ve her bir kısım için teknik şartnamelerin hazırlandığı belirtilmiştir. Şartnamelerde, malzemelerin ton cinsinden teslim alınacağı, muayene ve kabul süreçlerinde tartım kontrolü yapılacağı gibi hususlar yer almaktadır. Ancak yapılan incelemelerde, kantar fişleri ve sevk irsaliyeleri üzerindeki araç plakalarının bazıları Noterler Birliği kayıtlarında bulunmamaktadır. Ayrıca, bazı araçların agrega malzemesi taşıma kapasitesine sahip olmadığı ve kontrol elemanlarının teslimat sırasında gerekli denetimleri yapmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu kontrol eksikliklerini gidermek için gerekli önlemleri alacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, mal ve hizmet alımlarında kontrol süreçlerinin daha sağlam ve şeffaf bir şekilde yürütülmesi, bu tür eksikliklerin önlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Mekanik Malzeme ve Mıcır Alım İşi İhalesinde Alınan Agrega Malzemelerinin Teslimine İlişkin Kontrol Eksikliklerinin Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
İdare tarafından gerçekleştirilen “Mekanik Malzeme ve Mıcır Alımı” işinde agrega malzemelerinin teslimatı sürecinde hatalı işlemlerin bulunduğu tespit edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu, 11’inci maddesinde; üst yöneticilerin, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımının sağlanmasından, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve bu Kanun’da belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumlu olduğu, 68’inci maddesinde de; dış denetimin kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli olarak kullanılıp kullanılmadığının belirlenmesi suretiyle de gerçekleştirileceği hüküm altına alınmıştır.
Mıcır ve mekanik alımı işinin 10 kısımdan oluştuğu ve her bir kısım için teknik şartname oluşturulduğu görülmüştür. Şartnamelerin ortak hüküm içeren maddelerinde;
“Tüm malzemeler ton cinsinden teslim alınacaktır. Muayene ve Kabul Komisyonu, gelen malzemenin tartım kontrolü için uygun gördüğü yerde malzemeyi tartım yaptırabilir. Yüklenici, muayenelerde kullanacağı tüm tartım cihaz ve ölçü aletlerinin kalibrasyonlarının yapıldığına dair kalibrasyonu yapan akredite firma/kurum veya kuruluşun verdiği, muayene esnasında geçerliliği bulunan belge/sertifikaları muayeneler esnasında Muayene ve Kabul Komisyonuna ibraz edecektir. Bu belgelerin her türlü masrafı yüklenici firmaya aittir.
Satın alınacak malzemenin taş ocağı ile konkasör arası nakli ve kırılmış malzemenin; nakliye, tartım gibi tüm giderleri birim fiyatlara ve toplam bedele dahil olup, yükleniciye aittir. Malzemenin, idarece gösterilen stok sahalarına düzgün şekilde boşaltılmasından yüklenici sorumludur. Teslimata kadar olan kayıplar yüklenici tarafından karşılanacaktır. Fiyat farkı ödenmeyecektir.” denilmiştir.
Mıcır ve mekanik alımı işine ilişkin yapılan agrega teslimatlarına ait kantar fişleri ile sevk irsaliyeleri incelenmiş; kantar fişleri ve sevk irsaliyelerinde yer alan plakalar, Eskişehir il sınırları içindeki Plaka Tanıma Sistemleri (PTS) kayıtları ve araçlara ait tescil bilgileri ile karşılaştırılmıştır.
Kantar fişleri ile sevk irsaliyelerinde üzerinde yapılan araştırmalar sonucunda;
– Kantar fişleri ve sevk irsaliyelerinde yer alan bazı plakalı araçların Noterler Birliği kayıtlarında yer almadığı,
– Kantar fişleri ile sevk irsaliyelerinde agrega malzemesi taşıdığı belirtilen araçlardan bazılarının binek araç, motosiklet ve traktör gibi agrega malzemesi taşıma amacıyla kullanılamayacak araçlar olduğu,
– Kantar fişleri ile sevk irsaliyelerinde yer alan bazı plaka bilgilerinin hatalı yazıldığı ve malzemeleri teslim almakla görevli kontrol elemanlarının teslimat sırasında araç plakalarını kontrol etmediği,
– Bazı araçların, kantar fişlerinde yazılan malzeme alım tarih ve saatinde, alım yapılan taş ocağından farklı lokasyonlarda olduğu,
– Mükerrer kantar fişlerinin bulunduğu,
Tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; bulguda belirtilen kontrol eksikliklerini gidermek ve işlemleri daha sağlıklı yürütmek amacıyla gerekli önlemlerin alınacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak; İdare tarafından gerçekleştirilecek mal veya hizmet alımlarında, kontrol süreçlerinin sağlam, güvenilir ve şeffaf bir şekilde yürütülmesini sağlayacak mekanizmalar oluşturulması ve bu sayede yukarıda belirtilen kontrol eksikliklerinin önüne geçilmesi gerekmektedir.