BULGU: Mevduat Faiz Gelirlerinin Net Tutar Üzerinden Muhasebeleştirilmesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
Kurum tarafından vadeli mevduat hesaplarında tahakkuk eden faiz gelirlerinin net tutar üzerinden muhasebeleştirildiği, banka tarafından faiz geliri üzerinden yapılan stopaj kesintisinin muhasebe kayıtlarında yer almadığı görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Bilanço ilkeleri” başlıklı 8’inci maddesinin üçüncü fıkrasında; bütün varlıkların, yabancı kaynakların ve öz kaynakların bilançoda gayrisafi değerleriyle gösterileceği, “Gayri safilik ilkesi” başlıklı 39’uncu maddesinde ise gelir ve giderlerin, herhangi bir düzenleme veya standart ile aksi kararlaştırılmadıkça netleştirilmeden kaydedileceği belirtilmektedir. Mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, tahakkuk eden gelir tutarı üzerinden bir kesinti yapılmış ise gayri safilik ilkesi gereği bu kesintinin ayrı olarak gider hesaplarında gösterilmesi gerekmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin, gayri safilik ilkesi doğrultusunda düzenlenen 102 Banka Hesabının işleyişinin açıklandığı 57’nci maddesinin altıncı fıkrasında; “Muhasebe birimlerinin hesaplarının bulunduğu bankalarca tahakkuk ettirilerek banka hesabına aktarılan faiz tutarları bu hesaba, tevkifat tutarları 630- Giderler Hesabına borç, faiz tutarının içinde bulunulan aya ait kısmı 600- Gelirler Hesabına, geçmiş aylara ait kısmı 181- Gelir Tahakkukları Hesabına alacak kaydedilir. Banka hesabına aktarılan tutarın tamamı aynı zamanda 805- Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800- Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.” denilmektedir.
VASKİ Genel Müdürlüğü 2023 yılı mali tabloları üzerinde yapılan incelemelerde; vadeli mevduat hesaplarına tahakkuk eden faizlerin stopaj kesintisi sonrası oluşan net tutarının, aynı rakamlar üzerinden hem 600 Gelirler Hesabına hem de 800 Bütçe Gelirleri Hesabına kayıt edildiği, yapılan stopaj kesintisinin ise muhasebe kayıtlarında (Örneğin; 3467, 3633 ve 4787 no.lu yevmiyeler) yer almadığı anlaşılmıştır. Anılan mevzuat hükümleri uyarınca, tahakkuk eden faiz gelirlerinin 600 Gelirler Hesabına gayri safi tutar üzerinden, 800 Bütçe Gelirleri Hesabına ise stopaj yapıldıktan sonraki net tutar üzerinden kayıt edilmesi, ayrıca stopaj kesintisinin de 630 Giderler Hesabında gösterilmesi gerekmektedir.
Kurum tarafından 2024 yılı itibarıyla vadeli mevduat faiz gelirlerinin gayri safilik ilkesi gereği brüt olarak muhasebeleştirildiği bildirilmiştir.
Sonuç olarak; İdarenin 2023 yılında vadeli mevduatlardan sağladığı faiz kazancının net tutar üzerinden muhasebeleştirilmesi gelir ve giderlerin gayri safiliği ilkesine aykırılık teşkil etmiştir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, VASKİ Genel Müdürlüğü, vadeli mevduat hesaplarından elde edilen faiz gelirlerini net tutar üzerinden muhasebeleştirmiştir. Ancak, banka tarafından yapılan stopaj kesintisi muhasebe kayıtlarında yer almamıştır. Mevzuat gereği, tahakkuk eden faiz gelirleri brüt tutar üzerinden, stopaj sonrası net tutar ise ayrı olarak kaydedilmelidir. 2024 yılı itibarıyla kurum, vadeli mevduat faiz gelirlerini gayri safilik ilkesi doğrultusunda brüt olarak muhasebeleştireceğini bildirmiştir. 2023 yılı uygulaması, gayri safilik ilkesine aykırılık teşkil etmiştir. |